Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11258 K.2023/12497

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının davalılardan ...'na ait ... plakalı dolmuşta Eylül 2008'de çalışmaya başladığını, daha sonra aynı davalının satın aldığı ancak düşük vergi ödemek için eşi ... adına tescil ettirdiği ... plakalı dolmuşta çalışmaya devam ettiğini, bu şekilde karı-koca davalılara ait ... ve ... plakalı dolmuşlarda Eylül 2008-04.09.2014 tarihleri arasında dönüşümlü şekilde şoför olarak çalıştığını, 04.09.2014 tarihinde kaza yapması nedeni ile iş sözleşmesinin feshedildiğini, fiili çalışmaya rağmen Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirim yapılmadığı ve primlerinde ödenmediğini,

5510 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi ile 9 uncu maddesi kapsamında davalıların işe giriş bildirgesi vermek zorunda olduklarını, müvekkilinin çalışmasının trafik cezaları, tanık anlatımları üzerinden tespit edilebileceğini belirterek, davacının Eylül 2008 - 04.09.2014 tarihleri arasında davalılar nezdindeki hizmet süresinin tespitine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle.

5 hak düşürücü sürenin geçtiğini, ... plakalı aracın davalı ... adına kayıtlı olmadığını, bu aracın diğer davalı ...’nun babası Kemal Yıldırım'dan 2010 yılında miras yoluyla intikal ettiğini, 2008 yılında müvekkilleri adına kayıtlı olmayan bu araçta geçen çalışma nedeni ile işveren olarak davalıların yer alamayacağını, ... plakalı aracın ise 2011 yılında müvekkili ... adına tescil ettirilerek satın alındığını ve ... adına hiç bir zaman tescil edilmediğini, araçların kimler adına kayıtlı olduğunu dahi bilmeyen davacının davalılara bağlı çalışmasının olamayacağını,

2010,2011 yılı ile kazaya karışılan 04.09.2014 tarihinde müvekkillerinin maliki olduğu araçlarda iş akdi ile bağlı ve sürekli olarak ... ve ... adında şoförlerin çalıştığını, davacının Ulus-Etimesgut, Ulus-Elvankent hattında hiçbir zaman uzun süreli çalışmadığını, ihtiyaç sebebi ile müvekkillerinin araçlarının da aralarında bulunduğu dolmuşlarda kiralama yoluyla sürekli şoförlerin çalışmadığı birer günlük sürelerde kendi nam ve hesabına çalışmaları bulunduğunu, bu çalışmalarda zaman/süreklilik ücret ve bağımlılık unsurlarının bulunmadığını, davacının başka minibüs sahiplerine de aynı davaları açtığı duyumunun alındığını belirterek,

davanın reddini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "1-Davanın kısmen kabulüne,

2-Davacının davalı ... na ait ... plakalı araç iş yerinde 14.08.2012 - 15.12.2013 tarihleri arasında tam süreli (ayda- 30 gün)

3-16.12.2013 - 04.09.2014 tarihleri arasında kısmi süreli (ayda-15 gün) olarak

4-Davacının davalı ... na ait ... plakalı araç iş yerinde 16.12.2013- 04.09.2014 tarihleri arasında kısmi süreli (ayda- 15 gün) olarak hizmet akdi ile çalıştığının tespitine

5-Fazlaya ilişkin istemin reddine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece yapılan incelemenin eksik olduğunu, davacının çalışma sürelerinin tam olarak belirlenmediğini, hizmet tespiti davaları kamu düzenini ilgilendirdiğinden, işverenin kabulü dahi tek başına hukuki sonuç doğurmadığı halde Mahkemece yetersiz inceleme ile verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reeddine, " karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili; istinaf gerekçelerini tekrarla, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre temyiz eden fer'i müdahil Kurum vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinin (2) nci fıkrasında “hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir”, hükmü öngörülmüş olup, anılan hükme aykırı olarak, Mahkemenin kabulüne konu hizmet sürelerinde, davacının o günün asgari ücreti ile çalıştığının tespitine yönelik hüküm kurulmaması isabetsiz bulunmuştur.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; 1. Temyiz eden fer'i müdahil Kurum vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine;

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 4 numaralı bendinde yer alan "hizmet akdi ile" ibaresinden sonra gelmek üzere " o günün asgari ücreti ile" ibaresinin eklenmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,