Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11398 K.2023/11169

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın fer'i müdahil Kurum ve davalı ... Gıda Nak...Ltd.Şti. vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esasdan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum ve davalı ... Gıda Nak....Ltd.Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin davalı şirket bünyesinde 20.09.2012 tarihinde işe başlayıp 08.01.2017 tarihine kadar çalıştığını, ancak işverence 08.03.2014 tarihinden itibaren bildirim yapıldığını beyanla davacının Kuruma bildirilmeyen 20.09.2012-08.03.2014 tarihleri arasındaki sigortalı çalışmalarının tespitine karar verilmesi talep etmiştir.

II. CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili; davacının çalışmalarının aralıklı olduğu, bu şekli ile Kuruma bildirildiğini belirtilerek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Gıda Nakliye İnşaat Turizm Taahhüt San.ve Ticaret Ltd. Şti vekili; davacının şirketlerindeki çalışmasının 15.09.2014 tarihinde başladığı, 30.06.2014 tarihine kadar başka işyerlerinde çalışmasının mevcut olduğu, bu durumun Kurum kayıtlarında mevcut olduğu, üniversitenin tatil olduğu dönemde işçi çalıştırılmadığı, davacının sürekli çalışmasının mevcut olmadığı ve çalışmalarının Kuruma bildirildiği belirtilerek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Gıda Ürünleri Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. vekili; davanın hak düşürücü süre yönünden reddi gerektiğini, mahkeme aksi kanaatte ise davacının davalı şirket bünyesinde çalışmasının bulunmaması nedeniyle esastan reddi gerektiğini, şirkette çalıştığı dönemlere ilişkin sigorta primlerinin eksiksiz yatırıldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının, davalı ... Gıda Nakliye İnşaat Turizm Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait 2.5629.01.01.1019860.037.01-01 sicil sayılı dosyada işlem gören iş yerinde Kuruma bildirilen süreler hariç, 20.09.2012- 01.12.2012, 21.02.2013- 01.06.2013 ve 16.09.2013- 18.09.2013 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanun'a tabi olarak hizmet akdi ile asgari ücret üzerinden kesintisiz çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, dahili davalı ... Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum ve davalı ... Gıda Nak....Ltd. Şti. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Gıda Nakliye İnş. Tur. Taah. San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama ile tüm dosya kapsamından ve dinlenen kamu tanık beyanlarından istinaf edenin sıfat ve nedenlerine göre yapılan incelemede kurulan hükme ilişkin mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla ... Gıda Nakliye İnşaat Turizm Taahhüt San.ve Ticaret Ltd.Şti. vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresinde fer'i müdahil Kurum ve davalı ... Gıda Nak....Ltd.Şti. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum ve davalı ... Gıda Nak....Ltd.Şti. vekilleri istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 20.09.2012-08.03.2014 tarihleri arasında çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanunun 86 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme Davanın yasal dayanakları 5510 sayılı Kanunun 86/9 uncu maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu dosyada; davacının 20.09.2012-08.03.2014 tarihleri arasında, yarı yıl ve yaz tatili haricinde Kredi ve Yurtlar Kurumunun Kastamonu erkek yurdunun lokanta bölümünde çalıştığının tespitini talep etmiş, Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kurumdan gönderilen ... Gıda...Ltd.Şti.'ne ait dönem bordrolarında 01.10.2012-15.01.2013 ve 18.09.2013-31.03.2014 tarihleri arasında davacının bildirimleri olmasına rağmen dosyada bulunan hizmet cetvelinde bu sürelerin yer almadığı görülmektedir.

Mahkemece, hükmün gerekçesinde 2012-2013 yılları arası kesintisiz çalışmanın varlığı kabul edilmiş ve hüküm fıkrasında dönem bordrolarında yer alan sürelerin dışlanması suretiyle hüküm kurulmuş ise de; geri çevirme kararı ile celp edilen hizmet cetveline göre bu sürelerin Kurum tarafından işlenmediği anlaşılmakla çelişki oluşmuş olup, çelişkiyi giderecek şekilde kesintisiz çalışmaya ilişkin hüküm kurulması gerekmektedir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esasdan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının ilgiliye iadesine,