Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11743 K.2023/12991

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen iş kazası olmadığının tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davalılar ... ve ...'ın murisleri ...'ın 27.01.2011 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olmadığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar davanın reddini talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 05.04.2018 tarihli ve 2016/771 E. 2018/287 K. sayılı kararıyla; kaza günü işin yapılacağı yer gösterilerek ...'ın da çalışmasına müsaade edilmesi karşısında kazalının işverence tanınmıyor olmasının işverenle aralarındaki işçi işveren ilişkisini ortadan kaldırmadığı, işin belli bir zaman dilimi içerisinde bitirilmesi hususunda anlaşılmış olduğu,

kazalının ve Mehmet Akman'ın işi davacı işverenliğin emir ve talimatları ile yürüttüğü, yapılacak iş karşılığında ücretin belirlenme biçiminin ve işin o gün içerisinde belirli bir sürede yapılması konusunda anlaşmanın taraflar arasındaki işçi işveren ilişkisine etkisinin bulunmadığı, olayın işverenin emir ve talimatları doğrultusunda işin görülmesi sırasında ve iş yerinde meydana geldiği bu nedenle iş kazası olduğu gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 12.03.2020 tarihli ve 2018/2383 Esas, 2020/572 Karar sayılı kararıyla; kazanın işyerinde meydana gelmiş olması, işin işverenin denetim ve gözetimi altında ücret karşılığı yapılıyor olması nedeniyle iş kazası sayılmasının yerinde olduğu, ...

Bölge İdare Mahkemesi tarafından idari para cezası işleminin iptaline yönelik kararın Sosyal Güvenlik Mevzuatı kapsamında meydana gelen kazanın iş kazası olma niteliğini değiştirmeyeceği, kendi adına vergi kaydı veya işyeri tescil kaydı bulunmayan Mehmet Akman ile davacı şirket arasında eser sözleşmesi yapıldığına dair herhangi bir delil bulunmadığı gibi yapılan işin niteliğinin de eser sözleşmesi yapılmasına uygun olmadığı, Mehmet Akman'ın ve beraberinde getirdiği ...'ın sigortasız çalıştırılan işçiler niteliğinde bulunduğu gerekçeleriyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 07.06.2021 tarihli ve 2020/7757 E. 2021/7698 K. sayılı ilamında; Mahkemece, yukarıda anlatılanlar ışığında davacı ile ölen ... arasındaki hukuki ilişkinin ve yapılan anlaşmanın niteliği, dosya kapsamında yer alan Kurum müfettiş raporu, ceza dosyası, tazminat dosyası, tüm tanık beyanları ve dosya içeriği dikkate alınmak suretiyle inceleme yapılması gerektiği belirtilerek kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; tüm tespitler ve dosya içerisindeki bilgi ve belgeler ile davalıların murisi ... ile davacı şirket arasında hizmet sözleşmesinin bulunmadığı, davaya konu edilen olayın eser sözleşmesi kapsamında değerlendirildiği belirtilerek davanın kabulüne, davalıların murisi ...'ın vefatına sebep olan 27.01.2011 tarihindeki olayın iş kazası olmadığının tespitine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, olayın iş kazası olduğunun tespit edildiği, kurum aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığı, davalılar ... ve ... vekilleri, eksik araştırmaya dayalı hüküm kurulduğunu, olayın iş kazası olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalılar ... ve ...'ın murisleri ...'ın 27.01.2011 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un geçici 13 ncü maddesidir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı Kurum, davalılar ... ve ... vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum, davalılar ... ve ... vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,