Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11859 K.2024/286

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti istemli davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 01.08.2002-12.12.2015 yılları arasında davalı şirkette kesintisiz olarak çalıştığını, ancak sigorta çalışma sürelerinin eksik gösterildiğini, bu durumun müvekkilini maddi açıdan kayba uğrattığını ve emekliliğinin gecikmesine sebebiyet verdiğini beyanla davanın kabulü ile müvekkilinin belirtilen tarihler arasında çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 01.08.2002 tarihi olduğunun tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili, cevap dilekçesinde; davacının iddia ettiği gibi kesintisiz çalışmadığını, zaman zaman, günlük yevmiye usulü, gerek iş gerektirdiğinde, ihtiyaç olduğunda ya da davacı çalışmak istediğinde çalıştığını,davalı şirketin salça üretim işi yaptığını, salça üretim işinin, sezon diye tabir edilen yoğun döneminin Ağustos ve Eylül olduğunu, davalının, yoğun sezon döneminde, ihtiyaç olduğunda davacı da dahil kimi vasıfsız işçileri aramakta, çalışmak isteyene günlük yevmiye vermekte ve işin niteliğine göre çalıştırdığını, davacının da her yaz dahi çalışmadığını, kimi zaman çağrıldığı halde işbaşı yapmadığını, günlük yevmiye usulü çalışıldığını, açılan davanın mesnetsiz ve haksız olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde; her ne kadar davacı taraf özetle, davalı işveren nezdinde 01.08.2002-12.12.2015 tarihleri arasında kesintisiz olarak çalıştığını, ancak söz konusu bu çalışması ile ilgili olarak müvekkili kurum nezdinde eksik bildirimde bulunulduğunu belirterek hizmet süresinin tespitini talep etmiş ise de Kurumun mevcut kayıtlarının tetkikinden davacının davalı işveren adına tescilli 1108296 sicil numaralı işyerinde 25.08.2005-09.09.2006 tarihleri arasında ve parçalı çalışmasının bulunduğu,

bunun haricinde başkaca çalışma kaydının mevcut olmadığının anlaşıldığını, bu anlamda dava dilekçesi konu taleplerini doğrulayacak nitelikte herhangi bir belge ve emareye rastlanılmamış olduğunu, açılan davanın kabulüne olanak bulunmadığını, davacının davalı işveren adına tescilli 1108296 sicil numaralı işyerinde 25.08.2005-09.09.2006 tarihleri arasında geçen çalışması incelendiğinde çalışmasının kesintisiz olmadığını, nitekim 25.10.2005-08.09.2006 tarih aralığında davacının çalışmasının kesintiye uğradığının görüldüğünü, davalı işverenin faaliyet konusunun salça ve konserve imalatına münhasır olması,

söz konusu işin mevsiminde toplanan sebzelerin işlenmesi sureti ile yapılmakta oluşu dolayısı ile işletmenin çok büyük bir bölümünde yıl boyu kesintisiz çalışmayı gerektirecek bir üretim tarzının bulunmaması da dikkate alındığında davacının bu kabil işletmelerin hemen hemen tamamında görüldüğü üzere İş Kanunu'nun 14 üncü maddesi kapsamında çağrı üzerine çalışma veya mevsimlik iş kapsamında çalıştığının ortada olduğunu,

bu bakımdan davacı tarafın kesintisiz çalışma iddiasına tereddütle yaklaşılması gerektiği gibi halihazırda müvekkili Kurum kayıtlarında gözüken ve 25.08.2005-09.09.2006 tarihleri arasında olmak üzere toplam 64 günden ibaret olan prime esas hizmet süresi haricinde işveren nezdinde başkaca çalışmasının bulunup bulunmadığı,

işe giriş tarihi ve çalışmasının mevsimlik veya çağrı üzerine çalışma niteliğinde olmayıp belirsiz süreli iş akdine istinaden sürüp sürmediği hususunda ispat külfetinin münhasıran davacıya ait olduğunu, her ne kadar dava dilekçesi ekinde bir kısım sigorta primi ödeme belgeleri ibraz edilmiş ise de sırf prim ödenmesi sigortalılık için gerekli ve zorunlu olan hizmet akdine dayalı, fiili çalışmanın varlığını ispata yeterli olmadığını beyanla hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Kararda özetle; "Davanın kısmen kabulüne" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi kararında özetle; fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Daire kararında özetle; “...6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Hükmün Kapsamı” başlıklı 297 nci maddesinin 2 nci fıkrasında; “Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.” şeklinde düzenleme getirilmiştir. İlk Derece Mahkemesince verilen hükümde, kabule konu 2698 günlük hizmetin hangi dönemlerde geçtiği belirlenmeksizin, infaza elverişsiz şekilde hüküm tesisi isabetsizdir."gerelçesi ile karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; "1-Davanın kısmen kabulü ile

[TCKN] T.C. kimlik numaralı davacı ...'un 1108296.35 sicil numaralı Venüs Salça Konserve Gıda Ürünleri Sanayi ve Tic.

A.Ş'ne ait Ayaskent/Bergama adresinde bulunan iş yerinde 15.06.2004-15.10.2015 tarihleri arasında hizmet akdine istinaden asgari ücretle 2762 gün çalıştığının, 15.06.2004-15.10.2015 tarihleri arası (2004 yılı 6,7,8,9,10,11 ve 12. aylarda 161 gün, 2005 yılı 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8 inci aylarda 169 gün, 2005 yılı 11 ve 12'inci aylarda 40 gün, 2006 yılı 1 ila 12 nci aylarda 259 gün, 2007 yılı 1 ila 12 nci aylarda 281 gün, 2008 yılı 1 ila 12'inci aylarda 281 gün, 2009 yılı 1 ila 12'inci aylarda 261 gün, 2010 yılı 1 ila 12'inci aylarda 261 gün, 2011 yılı 1 ila 12'inci aylarda 261 gün, 2012 yılı 1 ila 12'inci aylarda 261 gün,

2013 yılı 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10'uncu aylarda 221 gün, 2014 yılı 6,7,8, ve 9 uncu aylarda 121 gün, 2015 yılı 6, 7, 8, 9, 10 uncu aylarda 121 gün olmak üzere) toplam 2698 günlük çalışmasının Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmediğinin ve davacının sigorta başlangıç tarihinin 15.06.2004 tarihi olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine," dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili, Mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 ayılı Kanun'un 79 uncu maddesi.

3. Değerlendirme

Mahkemece yapılan yargılama sonunda verilen hüküm, Dairemizce yapılan temyiz denetimi üzerine bozulmuş olup anılan bozma ilama uyulmasına karşın, bozma gereklerinin yerine getirilmemiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinin (2) nci fıkrasında, “hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir”, hükmü öngörülmüştür.

Hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması kamu düzeniyle ilgili olup, hükmü temyiz etmeyen yönünden sonuç doğurması gerekeceği de gözetilerek, gerçeğe ve hukuka uygun bir karar verilmesi gerekir. Mahkemece, kabul edilen hizmet sürelerinde davacının hangi ay kaç gün çalıştığı, ay be ay açıkça belirlenerek hüküm kurulması gerekirken infaza elverişsiz şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,