Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11984 K.2023/13585

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı SGK vekili ile dahili davalılar ..., ... ve ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı SGK vekili ile dahili davalılar ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının yurtdışında yaşadığını, köy evinin dış cephe ve çatı işini götürü şekilde yaptırmak üzere ... isimli kişi ile anlaştığını, ... ve ...'in iş ortağı olduğunu, anlaşmanın götürü usulde yapıldığını, dahili davalılar ... ve ...'in kendi adlarına işyeri dosyası açmadan yakın akrabaları olan duvar ve çatı işlerini yapan ... isimli işçi yardımı ile işi yapmayı hedeflediklerini ancak ...'ün işe başladığı gün çatıdan düşerek yaralandığını, sorun yaşamak istemeyen ...'in ...'ün davacı ...'nun işçisi olduğunu ileri sürdüğünü,

davacının vekalet verdiği ... isimli şahsın davalı Kurumun yönlendirmesi ile işyeri kaydı oluşturup dahili davalılar ..., ... ve ...'i davacının işçisi olarak kaydettiğini ancak davacının dahili davalıların fiilen işvereni olmadığını belirterek 09.07.2019 tarih ve 309387/11/İR/11 sayılı raporun iptalini ve bu rapora dayanak alınarak yapılan Kurum işlemlerinin tamamının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı SGK vekili, davanın reddini talep etmiştir.

2.Dahili davalılar ... ve ... vekili, ... isimli kişiye bu yönde yetki içeren bir vekaletname verdiğini, ilgili vekaletnamede "Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaatla iş yeri açılışı ve iş yeri kapanış işlemleri yapmaya" yönünde ifade bulunduğunu, davacıya ait söz konusu işyerinin kaydının davacının yurtdışında iken Türkiye'deki işlemlerini yürütmesi için ... tarafından gerçekleştirildiğini, davalıların tescili yapılan işyerine sigortalı işçi olarak kaydedildiklerini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne, ..., ... ve Yasin Eşittir'in 1045123 işyeri sicil nolu ... isimli işyerinde 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a kapsamında çalışmadığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili ile dahili davalılar ... ve ... ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

1. Davalı SGK vekili, dahili davalıların davacının çalışanları olduğunu, sigortasız çalıştırıldıklarının tespit edildiğini, eser sözleşmesi bulunduğunun davacının ispatlayamadığını, inceleme raporunda hizmet sözleşmesi olduğunun tespit edildiğini, kuruma başvurulmadan dava açıldığını, iş yerinin re'sen tescil edildiği iddia edilmiş olsa da iş yeri bildirgesinin 03.10.2018 tarihinde davacının vermiş olduğu vekaletnameye istinaden vekil tayin ettiği ... tarafından verildiğini, vekaletnamede iş yeri açılış ve kapanış işlemleri yapmaya ...'ın yetkisinin bulunduğunu, Ordu İdare Mahkemesi'ne açılan davanın reddine karar verildiğini, hukuki yarar yokluğu sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

2.Dahili davalılar ... ve ... vekili, davalıların ...'ya ait iş yerinde onun emir ve talimatları doğrultusunda çalıştığını, arada iş sözleşmesi bulunduğunu, davanın reddi gerekirken kabulü yönünde karar verilmesinin hatalı olduğunu, davalıların ...'ya ait iş yerinde sigortasız çalıştırıldıklarını belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

3.Dahili davalı ... vekili, davacının işveren olduğunun tüm dosya içeriğinden ve ... İş Mahkemesi'nin 2019/438 Esas sayılı dosya içeriğinden sabit olduğunu, davalının davacıya ait evin yapımı sırasında kaza geçirdiğini ve kazada davacının kusurlu bulunduğunu belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili ile dahili davalılar ... ve ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı SGK vekili, temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

2.Dahili davalılar ... ve ... temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Fazla yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,