Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/12098 K.2023/12609

Taraflar arasındaki, istihkak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne, karar verilmiştir.

Kararın, davalı Kurum tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 15.01.2001 tarihinde dava dışı ... isimli kişiden ... plakalı aracı noter satış sözleşmesi ile satın aldığını ancak tescil işlemlerini yaptıramadığını, davalı tarafından, dava dışı ... nın borcu nedeniyle söz konusu araç üzerine 2012 tarihinde haciz konulduğunu, müvekkilinin bu haciz işleminden 21.03.2018 tarihinde haberdar olduğunu, bunun üzerine aynı tarihte davacıya başvuruda ulunarak istihkak iddiasında bulunduğunu, talebinin 26.03.2018 tarihinde reddedildiğini, 2918 sayılı Kanun'un 20 nci maddesine göre müvekkilinin aracın mülkiyetini haciz tarihinden önce kazandığını belirterek haczin kaldırılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı Kurum istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Kurum istinaf dilekçesinde, davacının istihkak iddiasını 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde ileri sürmediğini, davacının araç üzerinde haciz olup olmadığını araç muayenesi işlemlerinde öğrenmesi gerektiğini, istihkak iddiasının kötüniyetli olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı Kurum temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, istinaf başvuru sebepleri ile aynı gerekçelerle kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, istihkak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6183 sayılı Kanun'un 68 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Dava 6183 sayılı Kanuna göre konulan haciz şerhinin kaldırılması istemine ilişkin istihkak davasıdır. Anılan Kanun'un 68 inci maddesinde "İstihkak davalarına bakmaya haczi yapan tahsil dairesinin bulunduğu mahal mahkemesi salahiyetlidir..." denilmektedir.

Maddede yetkili mahkemenin "haczi yapan tahsil dairesinin bulunduğu mahal mahkemesi" olduğu belirtilerek yetki konusunda özel düzenlemeye yer verildiği halde, görev konusunda yalnızca "mahkeme" ibaresi kullanılmış, başka bir kanuna atıf da yapılmamıştır. Borçlunun veya üçüncü kişilerin haczedilen mal üzerinde hak iddia etmeleri mülkiyet hakkının korunmasına yönelik olduğundan davaya bakmanın adlî yargının görevine girdiğine kuşku yoktur.

Maddede geçen "mahkeme" ibaresinden ise "genel mahkemelerin" anlaşılması gerekir. (Hukuk Genel Kurulunun 02.03.2009 tarih ve 2009/119 Esas, 2009/1098 Karar sayılı ilamı) Görev konusu kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmelidir.

2. Eldeki davada, Mahkemece görev hususunda herhangi bir değerlendirme yapılmaması ve özellikle iş Mahkemesi sıfatı ile mi yoksa genel mahkeme sıfatı ile mi karar verildiği hususunun anlaşılamaması karşısında kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple, 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,