Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/12319 K.2023/12970

Taraflar arasındaki 4/1(a) kapsamında ölüm aylığı bağlanması istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacıların eşi ve babası olan müteveffa ...'ın 10.11.2021 tarihinde vefat ettiğini, davacıların 5510 sayılı Kanun kapsamında 4/1(a) sigortalılığından kaynaklı ölüm aylığı bağlanması istemiyle davalı Kuruma başvuru yaptıklarını, Kurum tarafından 30.11.2021, 07.12.2021, 16.12.2021 tarihinde davacılara tebliğ edilen cevap yazıları ile yasal mevzuat gereğince müteveffa eşin en son tabi olduğu sigortalılık 4/1(b) olduğundan, Kurum tarafından 4/1(a) kapsamında ölüm aylığı bağlanmasına imkan bulunmadığının belirtildiğini, müteveffanın 4/1(a) statüsünde 01.07.1993-18.11.2019 yılları arasında 6367 gün çalıştığını,

bu hali ile 4/1(a) kapsamında yeterli hizmet süresi bulunduğunu, ... Otomotiv ve İnşaat Tic. Ltd.

Şti. ortağı olduğundan bahisle zorunlu olarak 14.12.2016 tarihinde 4/1(b) statüsüne tescil yaptırdığını ve ölüm tarihine kadar 517 gün 4/1(b) statüsünde bulunduğunu, uyuşmazlığın davacının 2829 sayılı Kanun kapsamında hizmet birleşmesine zorlanmaksızın ölüm aylığına hak kazanıp kazanmadığına ilişkin olduğunu beyanla muris ... 'ın 5510 sayılı Kanun kapsamında 4/1(b) sigortalı sayılması işleminin iptali ile 4/1(b) kapsamında ödediği primlerin iadesine, aynı Kanun kapsamında 4/1(a) sigortalı olduğunun tespiti ile ölüm tarihi olan 10.11.2021 tarihinden itibaren bu kapsamda davacılara ölüm aylığı bağlanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde.

Kurum sigortalısı Müteveffa ...'ın aktif esnaf bağkur sigortalısıyken 10.11.2021 tarihinde vefat ettiğini, müteveffanın vefatından önce en son çalışmasının Esnaf Bağ-Kur kapsamında olduğundan hak sahibi eşi ve kızı olan davacıların talep etmeleri ve 31.12.2021 tarihi itibariyle hesaplanan 8.367,79 TL'yi Kurum hesaplarına ödemeleri halinde davacılara Esnaf Bağ-Kur kapsamında ölüm aylığı bağlanacağının bildirildiğini, bu durum davacı ...'ın Kuruma yaptığı başvurulara verilen cevaplarda da izah edildiğini, ilgili yasal düzenlemeler gereğince kurum tarafından davacılara talep etmeleri halinde 4/1(b) kapsamında ölüm aylığı bağlanacağını,

ancak müteveffa ... 'ın en son tabi olduğu sigortalılık hali 4/1 (b) olduğundan davacılara 4/1(a) kapsamında ölüm aylığı bağlanmasının mümkün olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Müteveffa ... 'ın sigorta sicil dosyasının incelenmesinde; müteveffanın doğum tarihinin 02.02.1977 olduğu, müteveffanın ilk sigorta başlangıç tarihinin Kurum kayıtlarında 07.03.1994 olarak geçtiği üzere 17 yıl 8 ay 7 gün 4/1(a) kapsamında sigortalı hizmetinin bulunduğu, vefat tarihi olan 10.11.2021 tarihi itibariyle ölüm aylığı koşullarının bulunduğu, davalı Kurumun talebin reddine dair işleminin yerinde olmadığı, davacının 24.11.2021 tarihinde tahsis talebinde bulunulduğu,

tahsis talebini takip eden ay başından itibaren 4/1(a) maddesi kapsamında aylık bağlanması gerektiği kanaatine varılarak davanın kabulüne, davacılara müteveffa ... 'ın 5510 sayılı Kanun'un 4/1(a) maddesi kapsamında sigortalılığı nedeniyle 01.12.2021 tarihinden itibaren ölüm aylığı bağlanmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde; Kurum tarafından yapılan işlemlerin mevzuata uygun olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, davacıların hizmet birleştirmesi gerekmeden murislerinin salt 506 sayılı Kanun kapsamındaki ve 5510 sayılı Kanun kapsamında 4/1(a) bendi kapsamındaki sigortalılık süresi göz önüne alındığında ölüm aylığına hak kazandığı anlaşıldığından mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmakla davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 4/1(a) kapsamında davacılara ölüm aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,