Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1299 K.2023/1540

...

MAHKEMESİ

... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI

2020/1334 E., 2022/1910 K. ... ... HÜKÜM/KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ

Uşak 1. İş Mahkemesi

SAYISI

2017/423 E., 2019/100 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Karar davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili; davacının 2012 yılı Mayıs ayı sonları ile 01.11.2016 tarihleri arasında davalı işyerinde kesintisiz olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... cevap dilekçesinde; açılan davanın haksız ve yersiz olduğunu, davacının kendisine ait işyerinde iddia ettiği gibi bir çalışmasının olmadığını, hak dürüşürücü sürelerin geçtiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; hizmet tespiti davalarının, hizmetlerin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılması gerektiğini, davacı tarafça açılan dava sigortalılık süresinin tespiti niteliğinde olup davanın hak düşürücü ve zamanaşımı süresi geçtikten sonra açıldığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, Yargıtay içtihatları gereğince 5510,

506 sayılı Kanunlara dayanılarak açılan hizmet tespiti davalarının kamu düzenini ilgilendirdiğinden dolayı davanın özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerekmkte ve resen araştırma ilkesi gereğince davacının çalışmasına ilişkin belge ve kayıtların verilip verilmediğinin ya da kurmca çalışmaların tespit edilip edilmediğinin, davacının Kurumlarındaki şahsi sicil dosyası, ücret bordroları, hizmet cetveli, işyeri dosyası ve varsa teftiş raporları, muhtasar beyannameleri gibi belgelerin celp edilmesi gerektiğini, ayrıca çalışma konusu işin niteliği, devamlılık gösterip göstermediği,

başlangıç ve bitiş tarihleri, alınan ücret konusunda tanık, bordro tanığı ve komşu işyeri tanıkların beyanlarının inandırıcı olması ve beyanlarının denetlenmesi gerektiğini, belirtmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davanın kabulü ile; 1-Davacının davalı ...'a ait işyerinde 31.05.2012-01.11.2016 tarihleri arasında asgari ücretle çalıştığının tespitine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.İstinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili, davacının gece bekçilik yapıp gündüz şoförlük yapmasının, hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, tanık beyanlarının hatalı ve yanlı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.İstinaf kanun yoluna başvuran fer'i müdahil ... vekili, Kurum kayıtlarına dayalı hüküm kurulması gerekirken sadece tanık beyanlarına dayalı eksik inceleme sonucu hüküm kurulduğunu beyanla, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Somut olayda, davacının davalı işveren nezdinde, gece bekçisi olarak çalıştığı tüm dinlenen tanık anlatımları ile doğrulanmaktadır. Özellikle davalının amcasının oğlu olduğunu ifade eden bordro tanığı ... ile bordro tanığı ... beyanında çalışmayı doğrulamıştır ki iş bu iki bordro tanığının çekişmeli dönemde Kuruma tam bildirimlerinin olduğu görülmekle beyanlarının görgüye dayalı olduğu açıktır." gerekçesiyle davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurularının 6100 sayılı Kanun'un 353/1-b.1 hükmü gereğince esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf başvuru sebepleri ile aynı doğrultuda kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde; eksik incelemeye dayalı hüküm kurulduğunu belirterek, istinaf başvuru sebepleri ile aynı doğrultuda kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

C.A. Davalının ve Fer'i Müdahil Kurum vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci, 124 ncü maddesi. 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi.

3. Değerlendirme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 114 üncü maddesinde, taraf ve dava ehliyetine sahip olunması, dava şartı olarak düzenlenmiş ise de; anılan Yasanın tarafta iradi değişikliği düzenleyen 124/3 üncü maddesinde, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin, karşı tarafın rızası aranmaksızın hakim tarafından kabul edileceği belirtilmiştir.

Eldeki davada, davacının 01.11.2016 tarihli işe giriş bildirgesinin dava dışı ... sicilli ... işyerinden verildiği, dinlenen tanık ...' in 2012 tarihli işe girişinin yine ... sicilli işveren ...'tan verildiğinin anlaşılması karşısında, işverenin ... mı ... mı olduğu belirlenmelidir. Bu belirleme yapıldıktan sonra, şayet işverenin ... olduğu ortaya konulursa HMK 124 maddesi gereği davaya katılımın sağlanması için davacıya mehil verilmeli, anılan kişinin dahil edilip, göstereceği bütün deliller toplandıktan ve gerekli tüm soruşturma yapılıp, uyuşmazlık konusu yönler hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, tüm kanıtlar değerlendirilerek karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle, 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının sair hususlar incelenmeksizin BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...