Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1344 K.2023/1275

...

MAHKEMESİ

... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI

2022/139 E., 2022/2144 K. ... ... HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ

... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

2018/441 E., 2020/190 K.

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti istemi davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin müteveffa eşi ... 'ın davalı işverene ait iş yerinde 26.10.2015 - 18.08.2016 arasında kesintisiz olarak çalışmasına rağmen 26.10.2015 - 29.10.2015 ile 15.12.2015 - 10.03.2016 arasında çalışmalarının Kuruma bildirildiğini beyanla müteveffa ... 'ın 26.10.2015 - 18.08.2016 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Fer'i müdahil kurum vekili özetle, Kurum kayıtlarının resmi belge vasfında olduğunu, aksinin ancak yazılı delillerle ispat edilmesi gerektiğini, hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince özetle; Davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile müteveffa ... TC kimlik numaralı ... sigorta sicil numaralı ...'ın davalı işveren ...'na ait 1159828.45 .22 sayılı "Çatı İşleri-Endüstriyel Makine Montajı" işyerinde 26.10.2015 -20.03.2016 / 05.04.2016-20.04.2016 ve 05.08.2016-08.08.2016 tarihleri arasında aralıklı olarak asgari ücret karşılığında toplam 164 günlük çalışmasından 128 günlük çalışmasının kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesince özetle.

Akhisar 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi'nden verilen 12.08.2020 tarih, 2018/441 Esas ve 2020/190 Karar sayılı ek kararın kaldırılmasına, B-) Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekilinin esasa ilişkin istinaf başvurusunun Kısmen Kabulüne, Akhisar 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi'nden verilen 13.03.2020 tarih, 2018/441 Esas ve 2020/190 Karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, 1-Davanın kısmen kabulü ile. Müteveffa ...

TC kimlik numaralı ... sigorta sicil numaralı ...'ın davalı işveren ...'na ait 1159828.45 .22 sayılı "çatı işleri-Endüstriyel Makine Montajı" işyerinde 26.10.2015 -20.03.2016, 05.04.2016-20.04.2016 ve 05.08.2016-08.08.2016 tarihleri arasında aralıklı olarak asgari ücret karşılığında çalışmalarında, 2015 yılı 12.ayında 13 gün, 2016/1.ayında 15 gün, 2016/2. Ayında 30 gün, 2016/3.

Ayında 20 gün çalışmasının kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve feri müdahil vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Dairece; “... sigortalının iddiasına konu kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu gereğince tespit edilerek, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde; iş yerlerinin kapsamı, kapasitesi ile işin ve işyerinin niteliği nazara alınmalı, böylece bu konuda gerekli tüm araştırma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, davacının çalıştığı iddia edilen süreler tereddütsüz belirlenerek, varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Kabule göre de, istinaf mahkemesince kabul edilen tarihlerde, sigortalının tutuklulukta geçen süreleri ve hizmet döküm cetvelinde görünen mevcut bildirimlerinin çeliştiği gözetilmeden hüküm tesisi de isabetsizdir.” gerekçesiyle hüküm bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Kararda özetle: “...Davanın kısmen kabulü ile; Müteveffa ... TC kimlik numaralı ... sigorta sicil numaralı ...'ın davalı işveren ...'na ait 1159828.45 .22 sayılı "çatı işleri-Endüstriyel Makine Montajı" işyerinde 15.12.2015 - 20.03.2016 tarihleri arasında asgari ücretle çalıştığı, çalışmasının 2016 yılı 1. Ayından 15 gün, 2016 yılı 2. Ayından 30 gün, 2016 yılı 3. Ayından 20 gün olmak üzere toplam 65 günlük çalışmasının Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine” dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve feri müdahil kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Feri müdahil kurum vekili temyiz dilekçesinde; Davacının iddiaları kesin olarak ispatlanmadan, davaya konu tarihlerdeki şüpheler giderilmeden hüküm verilmesi ve 65 günlük bildirilmeyen çalışmasının olduğunu tespit edilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.

2.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; eksik incelemeye dayalı hükmün bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

Kısa karar, bir davayı sona erdiren (Niha-i) temyizi mümkün olan son kararlardandır. Bu kararla mahkeme davadan elini çeker ve davayı sona erdirmiş olur. Asıl olan kısa karardır. Bu gibi hallerde de Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesine uygun olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça gösteren kısa karar ile daha sonra yazılan gerekçeli kararında buna uygun olarak düzenlenmesi gereklidir.

Eldeki dava dosyası incelendiğinde, mahkemece (istinaf) tefhim edilen kısa kararda bulunan, maddi hata niteliği taşımayan ve davacıya vekalet ücreti yükleyen bir fıkranın, gerekçeli karar yazımı sırasında değiştirilerek hükümden çıkarıldığı ve böylece kısa kararla gerekçeli karar arasında çelişki yaratıldığı görülmektedir.

Açıklanan sebeple mahkemece HMK’nın 297 nci maddesi kapsamında çelişki içermeyen, taraflar hakkında infazı mümkün ve usule uygun bir kısa karar ile bu kısa karara uygun şekildeki bir gerekçe yazarak hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi usul ve yasaya aykırı olup sair yönler incelenmeksizin bozma nedenidir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz giderinin istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...