Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1389 K.2023/1985

Taraflar arasındaki hizmet tespiti ve prime esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalıya ait ... Plakalı taksi işletmesi işyerinde şoför olarak 30.04.2017 - 25.10.2019 tarihleri arasında temel aylık olarak aylık kazancın 1/3'üne tekabül eden, en az net 2.400,00 TL ücretle çalıştığını, davalı işveren adına ... plakalı bir araç daha bulunduğunu ve aracın şoförlüğünü davalının oğlu ...'ın yaptığını ileri sürerek; kuruma bildirilmeyen hizmet sürelerinin ve prime esas kazançlarının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının davalıya ait taksi işletmesi işyerinde iddia edildiği gibi sürekli bir çalışması bulunmadığını, işe ihtiyaç duyulduğunda tek tekçi tabir edilen şekilde kısa süreli günü birlik çalıştığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir. Fer'i Müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; kayıtlara göre davacının davaya konu işyerinde iddia konusu tarih aralığında çalışması olmadığının tespit edildiğini, iddianın yöntemince araştırılması ve kurum yönünden davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davanın kısmen kabulü ile; davacının davalı işyerinde 13.07.2017 - 27.07.2019 tarihleri arasında 734 gün hizmet akdine tabi olarak asgari ücret ile çalıştığının tespitine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davacının çalışmasına ilişkin süre ve ücret yönünden tüm hususlar dosya kapsamı ile sabit olduğundan davanın tümden kabulüne karar verilmesi gerektiğini, diğer taraftan mahkemece, davanın tespit davası olmasına karşın bir alacak davasıymış gibi değerlendirme yapılarak kısmen kabul - kısmen red hükmü kurulması ve davacının sigortasız çalıştırıldığı sabit olmuş iken, salt kısa bir dönem mahkemenin tespiti dışında kaldığı için davalı lehine 5.100,00TL avukatlık ücretine hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı ve hatalı olduğunu, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın tam kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; mahkemece hükme esas teşkil etmeyecek nitelikteki raporun hükme esas alındığını, rapora karşı itirazlarının mahkemece değerlendirmeye alınmadığını, dinlenen tanıklar ...A., S.T. ve M.A.Ç'nin beyanlarında da bahsettikleri üzere davacının tektekçi olarak çalıştığını, tektekçi olarak çalışan bir işçinin de işveren ile bu şekilde yazışmalarının olabileceğini, whatsup yazışmalarının da taraflar arasında sürekli bir iş ilişkisi bulunduğunun ispatı olamayacağını ileri sürmüştür.

Fer'i müdahil SGK vekili istinaf dilekçesinde; dava kamu düzenine yönelik olduğundan çalışma olgusunun kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi gerektiğini, kurum işlemlerinin hukuka uygun olduğunu, mahkemece eksik ve hatalı inceleme ile karar verildiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının, davalının ve fer'i müdahil SGK'nın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının 30.04.2017-25.10.2019 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen çalışmalarına ilişkin hizmet tespiti ile anılan dönemde prime esas kazancının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri,

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı tarafça dosyaya ibraz olunan hasılat ve giderlere ilişkin belge örnekleri ile dinlenen taraf ve kamu tanıklarının beyanları ve dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde feri müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR