Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1645 K.2023/2445

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Tasfiye Halinde ... Orman Ürün. San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı işyerinde 28.07.2000 – 31.07.2004 tarihleri arasında geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul etmediklerini, davacının Mayıs-Haziran ve Temmuz 2004 aylarında sigorta kayıtlarında görünmediği hususunun doğru olmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 15.06.2010 tarihli ve 2007/53-2010/283 E.K. sayılı kararıyla; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunması üzerine Dairemizin 13.02.2012 günlü ve 2010/11384 - 2012/1968 E.K. sayılı ilamı ile; somut olayda, davacının 29.07.2000 tarihli işe giriş bildirgesi ile davalı işyerinden çalışmalarının bildirilmeye başlandığı, 29.07.2000 – 01.02.2001 tarihleri arasındaki çalışmalarının tam olarak kuruma bildirilip, 01.02.2001 tarihinde çıkışının verildiği, tekrar işe giriş bildirgesi verilmeksizin 07.08.2001 – 09.01.2002 ve 21.08.2002 – 31.07.2004 tarihleri arasında kısmi çalışmalarının bildirildiği anlaşılmaktadır.

Dosya içeriğinde bulunan 2003 yılı Ocak, Mart, Nisan, Mayıs aylarına ilişkin ücret bordrolarının imzalı olduğu, diğer dönemlere ilişkin ücret bordrolarının sunulmadığı, yine 2003 yılına ilişkin 8 adet imzalı ücretsiz izin taleplerinin bulunduğu, davacı tarafından imzaların inkar edilmediği, bordro tanıklarının, işyerinde çalışmanın sürekli olduğu, kendi çalışmalarının da eksik bildirildiği,

davacının çalışmasının sürekli olduğu yönünde beyanda bulundukları, ... isimli tanığın, davacının ara sıra gelmediği günler olabileceğini belirttiği, ancak ücretsiz izin talepleri dikkate alındığında, fiili durumla tanığın beyanlarının örtüştüğü, ancak 01.02.2001 – 07.08.2001 ve 09.01.2002 – 21.08.2002 döneminde hiç bildirimin yapılmamış olduğu nazara alındığında, yeterli inceleme yapılmaksızın karar verilmiş olduğu belirtilerek, yapılacak işin, işveren nezdindeki çalışmayla ilgili belgelerin getirtilmesi,

sigortalının imzasını içerenler yönünden imzasının kendisine aidiyeti sigortalı tarafından kabul edilenler ile inkar edilip de aidiyeti ehil bilirkişi incelenmesiyle saptananlardan yine sigortalıca hata-hile-ikrah durumu ispat edilemeyenler bakımından, işbu yazılı belgelerin aksi aynı değerdeki yazılı delillerle kanıtlanmalı, kayıtlarda gözükmeyen çalışmaların neden kayıtlara geçmediği yöntemince araştırılmalı, yazılı belge ibraz olunmayan çalışma süreleri yönünden bordro tanıkları ile aynı yörede komşu ve benzeri işleri yapan işverenler ve bunların çalıştırdıkları kişilerin bilgilerine başvurulmalı,

tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde işyerinin kapasitesi ve niteliği nazara alınarak karar verilmesi gereğine işaret edilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 22.09.2021 tarihli ve 2012/281-2021/266 E.K. sayılı kararı ile; bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, davalı işveren nezdindeki davacının çalışmayla ilgili belgeler celp olunmuş, sigortalının imzasını inkar ettiği belgeler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, ATK Başkanlığı Fizik İhtisas Dairesi'nin 06/02/2019 tarih ve 8541 nolu raporunda "İnceleme konusu fotokopi belgelerde ... adına atılı imzalar ile ...'un mukayese imzaları arasında;

tersim biçimi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzaların kuvvetle muhtemel ...'un eli ürünü olduğu.." şeklinde rapor düzenlenmiş, kayıtlarda gözükmeyen çalışmaların neden kayıtlara geçmediği yöntemince araştırılmış, yazılı belge ibraz olunmayan çalışma süreleri yönünden bordro tanıkları ile aynı yörede komşu ve benzeri işleri yapan işverenler ve bunların çalıştırdıkları kişilerin beyanlarına başvurulmuş, özellikle 15.04.2021 tarihli bilirkişi raporu denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli görülerek, davacı işçinin davalı işyerinde çalıştığı sabit bulunarak,

davanın kısmen kabulü ile; davacının, SGK'ya bildirilen hizmet süreleri dışında. 01.02.2001 - 07.08.2001 tarihleri arasında 6 ay 6 gün ( 186 gün ) ve ayrıca 09.01.2002 - 21.08.2002 tarihleri arasında 7 ay 12 gün ( 222 gün ) olmak üzere, toplamda 408 gün süreyle hizmet akdine dayalı olarak asgari ücret karşılığında davalı işyerinde çalıştığının tespitine, davacının fazlaya ilişkin hizmet tespiti talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Tasfiye Halinde ... Orman Ürün. San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Tasfiye Halinde ... Orman Ürün. San. ve Tic. A.Ş. vekili; bozma gereklerinin tam olarak yerine getirilmediğini, hak düşürücü ve zaman aşımı sürelerinin dikkate alınmadığını, bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, tanık anlatımlarının yetersiz olduğunu, işyeri kayıtlarının nazara alınmadığını zira çalışmanın kesintili olduğunu belirterek, hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalı işyerinde 28.07.2000 – 31.07.2004 tarihleri arasında geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 79/10 uncu maddesi.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı Tasfiye Halinde ... Orman Ürün. San. ve Tic. A.Ş. vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Tasfiye Halinde ... Orman Ürün. San. ve Tic. A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

...