Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1708 K.2023/6892

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar davalılardan Kurum ve ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... vekilleri ile ..., ..., ..., ... ve ... tarafından temyiz edilmiş, (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş ve Mahkemece bozma doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalılardan Kurum ile ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları ..., ... ve ..., ... mirasçısı ..., ... mirasçıları ...ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmiş, (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesince ikince kez yapılan inceleme sonucunda karar tekrar bozulmuştur.

Mahkemece bozma doğrultusunda yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılardan Kurum ile ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları ..., ... ve ..., ... mirasçısı ..., ... mirasçıları ...ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. Dava

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıların oluşturduğu Batı Garajı Taksi durağında, 11.01.2006 tarihinden itibaren durak kahyası olarak çalışmaya başladığını, 22.03.2010 tarihinde işten çıkartıldığını, bu dönemde aralıksız olarak çalıştığını beyanla, müvekkilinin 11.01.2006-22.03.2010 tarihleri arasında sigortalılığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. Cevap

1.Bir kısım davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının Bursa eski batı garajında umuma açık bir yerde meydancılık yaptığını, burada resmi bişr taksi durağı bulunmadığını, Bursa'daki bütün ticari taksiler buradan geçerken müşteri varsa aldığını ve bunun karşılığında meydancıya 1-2 TL bahşiş verildiğini, müvekkilleri ile yapılmış herhangi bir sözleşme ve anlaşma olmadığını, müvekkillerinden hiçbirisinin davacıya bir taahhütte de bulunmadığını, Batı Garajının 2002 yılının 9.ayından itibaren küçük sanayi sitesine taşındığını, davacının sanayi metro istasyonu durağında da çalışmadığını, ...'ın sigortalı çalışan şoför olduğunu,

...'in diğer davalı ...'in oğlu olduğunu, ...'ın da çalışan şoför olduğunu, ...'ın davanın açıldığı tarihte durakta çalışmadığını, 19.07.2011 tarihinde durağa girdiğini, ...'ın da aynı şekilde davanın açıldığı tarihte durakta çalışmadığını, 12.09.2011 tarihinde durağa girdiğini, davacının sunduğu telsiz iletişim bedeli dekontunun davacının, davalıların yanında çalıştığını göstermeyeceğini, müvekkillerinden ...'ın bahşiş karşılığı bunu davacıya yatırttığını, davacının eski Batı Garajında umuma açık yerde meydancılık yaptığını, burada resmi taksi durağının olamayacağını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; ... Taksi Durağında taksisi olduğunu, ondan önce dolmuşunun olduğunu, Sırameşeler Dolmuş Durağında olduğunu 2-3 ay burada çalıştıktan sonra taksiye dönerek ... Taksi Durağına geçtiğini, davayla alakasını olmadığını, belediyede yanlışlık yapılarak kendisini Batı Garajına yazdıklarını, aleyhine açılan davayı kabul etmediğini beyanla açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 3.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul etmediklerini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. Mahkeme Kararı

Mahkemenin 30.09.2014 tarihli ve 2011/899-2014/445 Esas ve Karar sayılı kararıyla; davalılar ..., ... ve ... aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddine, diğer davalılar aleyhine açılan davanın kabulü ile, davacının davalıların işlettiği Batı Garajı Dolmuş Durağında 11.01.2006-22.03.2010 tarihleri arasında asgari ücretle sigortalı olarak çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.

IV. Bozma ve Bozmadan Sonraki Yargılama Süreci

A. İlk Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içindedavalılardan Kurum ve ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... vekilleri ile ..., ..., ..., ... ve ... tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur. 2. (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesince 20.10.2015 tarih ve 2014/23771- 2015/18859 Esas ve Karar sayılı ilamı ile " ..Somut olayda, davalıların Batı Garajı isimli taksi durağında çalıştıkları süreler ve davacının ne iş yaptığı, çalışıp çalışmadığı husuları araştırılmaksızın eksik inceleme ile karar verilmesi hataladır.

Yapılacak iş, öncelikle ihtilaflı dönemde Batı Garajı isimli taksi durağında taksicilik yapan kişilerin araştırılması ve davalılar dışında olan kişiler tespit edildiği takdirde usulünce davaya dahil edilmeleri, davalıların hangi tarihler arasında Batı Garajı isimli taksi durağında taksicilik yaptıklarının tespit edilip dikkate alınması, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları;

yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek davacının davalı işyerinde ihtilaflı dönemde fiili bir çalışması olup olmadığı, ne iş yaptığı, ücretini nasıl aldığı ve çalışmasının kesintisiz olup olmadığı hususlarında yöntemince beyanlarını almak, gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir." denilerek kurulan hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Bozma İlamı Sonrası Mahkeme Kararı

Mahkemenin 24.10.2018 tarih ve 2016/1 -2018/604 Esas ve Karar sayılı kararı ile davacının davasının, kısmen kabulüne kısmen reddine, A-Davacının davalılar ..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ... mirasçıları: ..., ... ve ..., ... varisi ..., ... Varisleri; ...ve ...'nın işlettiği Batı Garaj dolmuş durağında 11.01.2006-22.03.2010 tarihleri arasında asgari ücret üzerinden çalıştığının tespitine, B-Davacının, ..., ..., ..., ... ve ... aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddine, karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan Kurum ile ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları ..., ... ve ..., ... mirasçısı ..., ... mirasçıları ...ve ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesince 09.06.2020 tarih ve 2019/1189 -2020/2125 Esas ve Karar sayılı ilamı ile " ..1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalılardan Kurum ile ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları ..., ... ve ..., ... mirasçısı ..., ... mirasçıları ...ve ... vekillerinin ayrı ayrı aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine.

2- Dava, davacının 11.01.2006-22.03.2010 tarihleri arasında Batı Garajı dolmuş durağında davalılar nezdinde çalıştığının tespitine ilişkindir.

Mahkemece; davacının davasının kısmen kabulüne, kısmen reddine, A-Davacının davalılar ..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ... mirasçıları: ..., ... ve ..., ... varisi ..., ... Varisleri;...ve ...'nın işlettiği Batı Garaj dolmuş durağında 11.01.2006-22/03/2010 tarihleri arasında asgari ücret üzerinden çalıştığının tespitine" karar verilmiştir.

6100 sayılı H.M.K'nın 297/2 nci maddesi “Hükmün sonuç kısmında,gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin,taleplerden her biri hakkında verilen hükümle,taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların,sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir.” hükmünü içermektedir.

Somut olayda; davalılardan ... hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemesi usul ve yasaya aykırılık teşkil etmektedir.

3- Davacının mahkemece tespitine karar verilen dönem içerisinde dava dışı işyerinden bildirimleri bulunduğu halde bu süreler dışlanmadan karar verilmesi hatalıdır.

Kabule göre de; kısmen kabul kararı verildiği halde yargılama giderinin tümüyle davalılar üzerinde bırakılması ve kendisini vekil ile temsil eden davalılar yararına vekalet ücreti takdir edilmemesi hatalıdır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalılardan Kurum ile ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları ..., ... ve ..., ... mirasçısı ..., ... mirasçıları ...ve ... vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır." denilmek suretiyle Mahkemece verilen kararın bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece Bozma İlâmına Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile " Tüm dosya kapsamı, tanık beyanları ve en son Yargıtay bozma kararı ve davacı asilin en son celsedeki imzalı beyanları birlikte değerlendirildiğinde, davacının 01.10.2006-22.03.2010 tarihleri arasında davalıların (taksi sahibi olan ve husumetten davası reddedilmeyen) yanında kahya olarak iş akdi kapsamında çalıştığı, çalışmanın kesintisiz olduğu ve tam süreli olduğu kanaatine varıldığı, davacı asilin 04.08.2022 tarihli celsedeki imzalı beyanları da dikkate alınarak tespiti talep edilen 11.01.2006-30.09.2006 tarihleri arasında Batı Garajı Taksi Durağı'nda çalışmadığının anlaşıldığı,

bu dönem yönünden talebin reddi gerektiği, yine davacının ..., ... (kendi adına), ..., ..., ... ve ... aleyhine açılan davanın ise bunların taksi sahibi olmadıkları yapılan yazışmalardan anlaşıldığından husumet yönünden reddi gerekmiş, davanın kısmen kabulü ile, 1-Davacının davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları: ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları:..., ...'nın işlettiği Batı Garaj Dolmuş Durağında 01.10.2006-22.03.2010 tarihleri arasında çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

2-Davalı ..., kendi adına ..., ..., ..., ... ve ... adına açılan davanın husumetten reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan Kurum ile ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları ..., ... ve ..., ... mirasçısı ..., ... mirasçıları ...ve ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Kurum vekili temyiz başvuru dilekçesinde; kararın eksik inceleme sonucu verildiğini, dolayısıyla, usul ve yasaya aykırı olduğunu, beyanla kararın bozulmasını istemiştir. 2.Davalılardan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... mirasçıları ..., ... ve ..., ... mirasçısı ..., ... mirasçıları ...ve ... vekili temyiz başvuru dilekçesinde; tanık beyanlarından davacının çalışmasının ispatlanamadığını, beyanların çelişkili olduğunu, kararın eksik incelemeye dayalı olup bozulması gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, izmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesidir.

3. Değerlendirme

1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı Kurum vekili ve bir kısım davalılar vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenlerle kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR