Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1756 K.2023/3269

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ...'in davalı İktek Solar Gün. Enj. Sistemleri- ... şirketinde 18.03.2015 tarihinden 18.03.2016 tarihine kadar geçen süre içinde davalı İktek Solar Güneş Enerji Sistemleri Şirketi'nde sigortalı olarak çalıştığını ve bu süre içerisinde kayıtlara giren 247 gün eksik ödenmiş bulunan sigorta primlerinin tespiti ve Aralık/2015- Ocak/2016- Şubat/2016- Mart/2016 tarihinde posta yolu ile gönderilmiş olmakla birlikte kayıtlara girmeyen 108 gün eksik günlerin tespiti ile eksik primlerin tamamlatılmasına karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Feri müdahil ... vekili cevap dilekçesinde; Kuruma karşı açılan davanın husumetten reddi gerektiğini, Kurum kayıtlarının esas alınması gerektiğini aksinin yazılı belge ile ispat edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, hatalı karar verildiğini beyan ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, delil durumu itibariyle, Denizli 4. İş Mahkemesi 2020/20 Esas 2022/445 Karar sayılı kararında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi nin 1 numaralı alt bendi gereğince esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, davanın talepleri gibi kabulü gerektiğini, kararın usul ve yasa hükümlerine aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1) 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2) Dava, 506 sayılı Kanunun 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun’un madde 86/9 uncu maddesi uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Maddeye göre, “Yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır.”

3. Değerlendirme

Somut davada; davacının 05.05.2016 tarihinde tahsis talebine karşılık Kurumun, 18.05.2016 tarihli cevabında. 16.03.1987-17.02.2015 tarihleri arasında toplam 8182 prim ödeme gün sayısının bulunduğu, 50 yaş şartını yerine getirmediği ve Mülga 2829 sayılı Kanuna göre 2520 gün içerisinde kapsamda geçmesi nedenleri ile talebi reddedildiği, bunun üzerine davacının eldeki davayı 07.02.2017 tarihinde açtığı, talebinin; davalı İktek Solar Gün. Enj.

Sistemleri- ... şirketinde 18.03.2015 tarihinden 18.03.2016 tarihine kadar geçen süre içinde davalı İktek Solar Güneş Enerji Sistemleri Şirketi'nde sigortalı olarak çalıştığını ve bu süre içerisinde kayıtlara giren 247 gün eksik ödenmiş bulunan sigorta primlerinin tespiti ve Aralık/2015- Ocak/2016- Şubat/2016- Mart/2016 tarihinde posta yolu ile gönderilmiş olmakla birlikte kayıtlara girmeyen 108 gün eksik günlerin tespiti ile eksik primlerin tamamlatılmasına karar verilmesi olduğu,

Mahkemece yapılan araştırma ve incelemede ise; Denizli Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün 07.03.2017 tarih 2017/017 sayılı durum tespit raporunda; ...'a ait ... sicil numaralı işyeri dosyasından yapılan bildirimlerinin asıl işveren ... sicil numaralı Demirsolar Güneş Enerjisi İnş. Bil. Tar. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.'deki fiili çalışmaya dayandığı, ...'a ait ... sicil numaralı işyerinin Demirsolar Güneş Enerjisi İnş, Bil. Tar. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin alt işvereni olduğu tespit edilerek davacının ... sicil numaralı işyerinden bildirilen çalışmalarının ... sicil numaralı işyerine aktarıldığı tespit edildiğini,

Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün 19.07.2019 tarih 32992892-E.8759/18138 sayılı yazısında; Adalet Bakanlığı Denizli Adliyesinde zabıt katibi olarak çalışmakta iken 03.11.2011 tarihinde görevine son verildiği, Denizli İdare Mahkemesi'nin 2019/365 Esas 2019/355 Karar sayılı ilamı ile tarihinde Buldan Adliyesine Zabit Katibi olarak 17.06.2019 tarihinde göreve başlatıldığı, 15.11.2011-14.07.2019 tarihleri arası özlük haklarının iade edildiği, bu sürelere ilişkin 4/c sigorta kolu kapsamında sigortalılık sürelerinin hizmet döküm cetveline işlendiğini,

Davacının 10.10.2019 tarihli dilekçesi ile Denizli Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'ne başvuruda bulunarak 18.03.2015-18.03.2016 tarihleri arasında ... sicil numaralı işyerinden bildirilen 4/a statüsündeki sigortalılık süreleri ile aynı tarihleri kapsayan 4/c statüsündeki sigortalılık sürelerinin çakıştığını, 4/a kapsamında bildirilen sigortalılık sürelerinin iptali ile primlerin iadesini talep ettiği, buna karşılık kurumun 24.02.2020 tarihli cevabi yazıda işverenin prim borçlarını ödemediği belirtilerek ödeme yapılamayacağı şeklinde cevap verildiğinin tespit edildiğini,

Davacının davalı ...'a ait ... sicil numaralı işyerinden bildirilen çalışmaları yönünden ihtilaflı bir hizmet ilişkisi bulunmadığı, zira davacının hizmet döküm cetveli incelendiğinde davacının davalıya ait işyerinde geçen çalışmalarının Kuruma bildirildiği, ancak Kurum tarafından yapılan denetimde davacının ... sicil numaralı işyerindeki çalışmaların ... sicil numaralı işyerinde geçtiği, bu çalışmaların fiili ve gerçek olduğu tespit edilerek davacının çalışmaları bu işyerine aktarıldığı,

davacı vekili tarafından müvekkilinin yaşlılık aylığı bağlanmasına yönelik talebinin davalı ...'a ait ... sicil numaralı işyerinde geçen çalışmaların kontrollü olması nedeniyle reddedildiği iddiası dayanaktan yoksun olduğu, Denizli Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü 18.05.2016 tarihli cevabi yazısında davacının gün ve yaş şartını sağlamadığından bahisle başvurusunu reddettiğini bildirdiği,

bu nedenle davacının davalı ...'a ait işyerinde geçen 18.03.2015-18.03.2016 tarihleri arasındaki çalışmalarının kesintisiz ve fiili olduğunun tespitini talep etmesinde hukuki yararının bulunmadığı kanaatine varılarak davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

2.Davanın konusuz kalması halinde, artık dava hakkında yargılama yapılmasına ve hüküm verilmesine gerek kalmaz. Başka bir deyişle, her iki tarafın da davanın esası hakkında karar verilmesinde hukuki yararı kalmamış demektir. Bu halde, mahkemece, davanın konusunun kalmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilir.

3. Dava açıldıktan sonraki 07.03.2017 tarihli Durum Tespit Raporu ile; ...'a ait ... sicil numaralı işyeri dosyasından yapılan bildirimlerinin asıl işveren ... sicil numaralı Demirsolar Güneş Enerjisi İnş. Bil. Tar. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.'deki fiili çalışmaya dayandığı, ...'a ait ... sicil numaralı işyerinin Demirsolar Güneş Enerjisi İnş, Bil. Tar. Hay. San. Ve Tic. Ltd.

Şti.'nin alt işvereni olduğu tespit edilerek davacının ... sicil numaralı işyerinden bildirilen çalışmalarının ... sicil numaralı işyerine aktarıldığı bildirilmiş olmakla birlikte, Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün 19.07.2019 tarihli yazısında; davacının 15.11.2011-14.07.2019 tarihleri arası özlük haklarının iade edildiği, bu sürelere ilişkin 4/c sigorta kolu kapsamında sigortalılık sürelerinin hizmet döküm cetveline işlendiği bildirilmiş olmakla mahkemece yargılama giderleri yönünden davanın açılmasına sebebiyet verilmediği araştırılarak davanın konusuz kalıp kalmadığı değerlendirilmeli ve sonucuna göre bir karar verilmelidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,