Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2153 K.2023/1688

vekili Avukat ...

FER'Î MÜDAHİL

Sosyal Güvenlik Kurumu vekili Avukat ... ... HÜKÜM/KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen prime esas kazanç tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı fer'i müdahil vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin 23.02.2009 - 05.10.2012 tarihleri arasında davalı şirketin Çerkezköy'de bulunan fabrikasında işçi olarak çalıştığını, son maaşının net 2.500 TL olduğunu, servis ve yemeğin işveren tarafından karşılandığını, çalıştığı süre boyunca davalı iş yerinde haftanın 6 günü günde 12 saat çalıştığını, Çerkezköy İş Mahkemesinin 2012/426 Esas sayılı dosyası ile davalı işveren hakkında kıdem tazminatı fazla çalışma ücreti alacağı, ücret alacağı ve yıllık ücretli izin alacağı kapsayan dava açtıklarını, davanın lehlerine sonuçlandığını, şuan Yargıtay aşamasında olduğunu beyanla müvekkilinin davalı şirkette çalıştığı dönemdeki gerçek sigorta primine esas kazançlarının tespiti ile SGK kayıtlarına işlenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili, davacının 23.02.2009 - 05.10.2012tarihleri arasında bildirilen çalışmalarının bildirimlere uygun olarak prime esas kazanç miktarı sınırları içerisinde prim ödemelerinin kuruma yapıldığını, davacının bugüne kadar herhangi bir itirazının olmadığını, hizmet tespitine yönelik davaların kamu düzenini ilgilendirmesi nedeniyle özel bir duyarlılıkla irdelenip karara bağlanması gerektiğini, davacının kesintisiz çalışma iddialarını yazılı belgelerle ispat etmesi gerektiğinin gözönünde tutulmasını, başlangıç ve bitiş tarihleri ile alınan ücret konusunda delil toplanmasını,

tanık ifadelerinin inandırıcılığı hakkında işin niteliğinin dikkate alınmasını, çalıştığı iddia edilen iş yerine yakın iş yerlerinden o iş yerini bilen ve tanıyan şahısların da mahkemece dinlenmesi ve beyanlarının denetlenmesi gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 02.06.2015 tarihli ve 2015/258 E. 2015/426 K. sayılı kararıyla; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 09.02.2016 tarihli ve 2015/22888 E. 2016/1490 K. sayılı ilamında; Somut olayda, davacının davalı işveren nezdinde en son net 2.500 TL ücret aldığını ve buna göre gerçek ücretinin tespitini istediği davada; yukarıdaki yasal düzenleme ve açıklamalar ile ortaya çıkan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulduğunda, mahkemece dava dilekçesinin davalı işverene yöntemince tebliği ve taraf teşkili sağlanmadan, davalının savunma hakkı ortadan kaldırılarak davanın esasına girilip hüküm kurulmuş olması ve devamında esasa yönelik olarak da, sigorta primine esas kazanç tutarı konusunda öngörülen yönteme uygun inceleme ve araştırma yapılmaksızın istemin reddine karar verilmesi gerektiği yönünden bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 16.01.2020 tarihli ve 2016/334 E. 2020/43 K. sayılı kararıyla; davanın reddine karar verilmiş; karara karşı davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 27.09.2021 tarihli, 2021/3973 E. 2021/10999 K. sayılı ilamında; somut olayda, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gereğince, işçilik alacakları davasında hükmedilen tutarın davacıya ödenmesi halinde prime esas kazancın tespitinde dikkate alınabilecektir. Bu itibarla işçilik alacakları davasında hükmedilen tutarın davacıya ödenip ödenmediği icra dosyası da incelenmek suretiyle araştırılmalı, ödemenin varlığı ve gerçekliği halinde işçilik alacakları davasında hüküm altına alınan tutar son ayın prime esas kazancına esas alınması gerektiği yönünden bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla;Davacının işçilik alacağı dosyası celp edilmiş, dosyada ücretin tanık beyanları ve emsal ücret araştırmasına göre tespit edildiği, işçilik alacakları dosyasına yazılı bir delilin sunulmadığı, kararın yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği, kesinleşen karar sonrasında işverence sigortalıya icra dosyasından ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Kesinleşen karar sonrasında işverence sigortalıya ödeme yapıldığı belirlendikten sonra Yargıtay bozma kararı gereği, ödemenin yalnızca hizmetin gerçekleştiği son ayın prime esas kazancına dahil edilebileceği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne, davacı ... TC Kimlik numaralı ...'inda ...

Sicil numaralı dosyada işlem gören davalıya ait işyerinde 23.02.2009 - 05.10.2012 tarihleri arasında geçen çalışma süresinin 2012 yılı Ekim ayındaki kısmının günlük brüt 116.40 TL prime esas kazançla; önceki kısmının ise asgari ücret düzeyinde kazançla geçtiğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildi.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde; eksik araştırmaya dayalı hüküm kurulduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesince verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428.nci maddesi, 438 inci maddesinin 7,8,9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ve 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesidir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; fer'i müdahil kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz edenin sıfatına göre usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

...