Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2204 K.2023/2560

Taraflar arasındaki tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine, karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı ve davalı şirket vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 07.08.2010-31.07.2013 tarihleri arasında davalı işveren şirkette fiili olarak çalıştığı dönemlerin tespit edilmesine, haksız olarak iptal edilen sigorta primlerinin tekrardan sigortalı günlerine ilavesine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

Davalı... Makine cevap dilekçesinde özetle; davacı ...'in şirketlerinde, yönetici/idaresi olarak çalıştığını, aylık maaşlarının bizzat kendisine, primlerinin de SGK'ya her ay düzenli olarak yatırıldığını, davacının belirtilen tarihlerde şirketlerinde bilfiil çalıştığı için açılan davayı kabul etmediklerini beyan etmiştir.

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; 6552 sayılı Kanun gereği müvekkil kurumun feri müdahil olarak kabul edilmesini talep ettiklerini, davanın hak düşürücü sürede açılmadığını ve davanın süre yönünden reddi gerektiğini, davacının iddia ettiği tarihlerde söz konusu işyerinde fiilen çalıştığına dair herhangi bir bilgi veya belge tespit edilmediğini, davacının açtığı davayı ispatlayabilmesi için kurum kayıtlarının aksini ispat edecek derecede yazılı deliller ileri sürmesi gerektiğini, bu nedenlerle haksız ve yasal dayanaktan yoksun açılan davanın reddi ile yargılama giderli ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Her ne kadar davacının davalı iş yerinden yapılan bildirimlerin iptali istemi ile eldeki dava açılmış ise de davacı işyerinden yapılan bildirimleri iptal edilen kişilerin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan tahkikat sırasında alınan beyanlarında birçoğunun davalı işyerinde çalışmadıklarını belirttikleri, çalıştığını iddia edenlerin ise sekreter, temizlik görevlisi, çay-yemek yapım işlerinde çalıştıklarını beyan ettikleri, davacının ise mahkemece tanık olarak dinlenen ve davalı işyerini ...

Makinaya devrettiğini beyan eden ...'in eşi ve aynı zamanda davalı şirketin eski ortaklarından ...'in akrabası olduğu, davacının ...

Makinadan yapılan bildirimlerinin de iptal edildiği, davacının aynı işyerlerinden hizmetleri iptal edilen ... gibi kişileri de sahte sigortalılığa teşvik ettiği ve onlardan bu amaçla para aldığına ilişkin beyanlar bulunması, davacının davalı işyerinde çalıştığı yönünde beyanda bulunan tanıkların da bir çoğunun davalı işyerinden yapılan bildirimlerinin iptal edildiği, yapılan keşif neticesinde davalı işyerinin bildirimi yapılan sayıda kişinin çalışması için oldukça yetersiz olduğu;

davacının prime esas kazancının iş sözleşmesinde belirtilen miktarın çok çok üstünde bildirildiği ancak primlerin ödenmediği hususları birlikte değerlendirildiğinde davacının kurum işleminin aksine talep döneminde davalı işyerinden yapılan ve iptal edilen bildirimlerinin fiili çalışmaya dayandığını,davalı şirket ile aralarında işçi işveren ilişkisi olduğunu ıspat edemediği kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın reddine, karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: 1.Davacı Vekilinin İstinaf Sebepleri

Yapılan yargılama esnasında alınan bilirkişi raporunun yeterli olduğuna kanaat getirildiğini, halbuki alınan bilirkişi raporunun sonuç kısmı incelendiğinde "işyerinin fiziki durumuna göre böyle bir işyerinde bayan sekreterin çalışmasının çok mümkün olmadığı, aksinin kabulü halinde ise bu kadar ücret almasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunun" değerlendirildiğini, müvekkil davacının, davalı...

Makina Kalıp İnşaat Kırtasiye Çelik Konstrüksiyon Hidrolik Sistemleri Turizm San. Tic. Ltd.

Şti.'nde 07.08.2010-31.07.2013 tarihleri arasında yönetici olarak çalıştığını, dava dilekçesinde yönetici sıfatı ile çalıştığı beyan edildiğini, muhtelif tüm dilekçelerinde de belirttikleri üzere sgk denetmenleri tarafından tutulan tutanak ve raporların hatalı olduğunu, iptalinin gerektiğini, mahkemece tüm araştırmaların resen yapılmasının talep olunduğunu, bilirkişinin sanki müvekkil davacı dün işten çıkarılmış gibi 'işyerinin fiziki durumuna göre böyle bir işyerinde bayanın çalışması mümkün görülmemektedir' şeklinde rapor tanzim ettiğini, müvekkil davacının bu işyerinde 2010-2013 tarihlerinde çalıştığını,

bilirkişinin bu tarihleri göz önünde tutarak o dönem şartlarıyla keşifte fiziken incelenen taşınmazı değerlendirmesi gerektiğini, en azından fikir alma adına keşifte hazır bulunan tanıklara sorarak o dönemki şartlara göre fiili çalışma yapıp yapamayacağı hususunu netleştirebileceğini ancak müvekkil işten dün çıkmış gibi burada bayan çalışamaz şeklinde rapor tanzim ettiğini belirterek istinaf taleplerinin kabulüne ve talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı şirket vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar ile temyiz talebinde bulunmuştur. Davalı şirket vekili; Kurum denetmenleri tarafından yapılan denetimlerin formalite icabı yapıldığını vee kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kurum denetmenleri tarafından yapılan denetim sonrasında davacının iptal edilen 07.08.2010- 31.07.2013 tarihleri arasındaki davalı işveren şirketteki fiili çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 7 inci maddesinin 1 inci fıkrası

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı-davalı şirket vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...