Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/26 K.2023/936

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptaline ilişkin asıl dava ile, itirazın iptaline ilişkin birleşen davadan dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı-birleşen dava davalısı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı-birleşen dava davalısı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili asıl dosyadaki dava dilekçesinde özetle; kendisine bağlanan yetim aylığının fiili birlikten dolayı kesildiğini ve kurumca yersiz ödeme çıkartıldığını belirterek; borçlu olmadığının tespitini, müvekkilin davalı kurum tarafından kesilen yetim aylığının kesinti tarihinden itibaren yeniden bağlanmasını istemiştir.

2. Davacı kurum vekili birleşen dosya dava dilekçesinde özetle; yersiz ödemeden kaynaklı borcun tahsili için başlatılan takibe itirazın iptalini istemiştir.

II. CEVAP

Asıl dava davalısı kurum vekili cevap dilekçesinde, ihbara istinaden, babasından dolayı aylık alan ...'in kocasından mahkeme kararı ile boşanmış olduğu ve yine boşandığı şahısla aynı çatı altında yaşadığı, haksız yere aylık aldığı ve kurumu zarara uğrattıkları yönündeki ihbar üzerine Sosyal Güvenlik Kontrol Memuru ... tarafından tanzim olunan 24.10.2011 tarihli rapor ile tespit edildiğini kurum işleminin yerinde olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile köyde bakkal olan tanığın gerek müfettişlere verdiği beyanında gerek savcılık ve ağır ceza mahkemesinde vermiş olduğu beyanlarında istikrarlı şekilde tarafların yalnızca resmi olarak boşandığını, ancak fiilen birlikte yaşamaya devam ettiklerini beyan etmiş, köyde yıllarca bakkal olan birinin konuya hakim olabileceği, aşamalarda verdiği istikrarlı beyanları ve müfettiş raporunda imzalı beyanları bulunan tanıkların ifadeleriyle uyumlu beyanları gerekçesi ile asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl dava davacısı/ birleşen dava davalısı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asıl dava davacısı/birleşen dava davalısı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkilinin davalı kurumdan babası üzerinden yetim aylığı aldığı tarih aralığının 18.10.2008 ile 17.12.2011 tarihleri arası olduğu, müvekkilinin boşandıktan yedi yıl sonra yetim aylığı almaya başladığı, kabul etmemekle birlikte, şayet müvekkilinin aylık alabilmek için eşinden boşanmış olsaydı, boşanma tarihi olan 29.11.2001 tarihine yakın bir zamanda aylık için davalı kuruma başvurması gerekeceğini belirterek; asıl davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karar ile davacının boşandığı eşi ... ile beraber yaşadığı, boşandığı eşinin geçimi sağlamak için zaman zaman yurtdışı ve il dışında çalışmaya gittiği, döndüğünde yine köyde davacı ile beraber kaldığı,müfettiş raporunda davacı asilin imzalı beyanı ve açık ikrarı, ceza ve savcılık aşamasında dinlenen tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde davacının kurumun raporunun aksini ispat edemediği gerekçesi ile asıl dava davacı vekilinin başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl dava davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl dava davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf yoluna başvuru nedenleri ile aynı gerekçelerle kararın kaldırılması gerektiğini belirtilerek; asıl davanın kabulünü istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kurum işlemi iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası 56 ıncı maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup asıl dava davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,