Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2762 K.2023/6203

Taraflar arasındaki asıl davada kurum işlemi iptali ve birleşen davada alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın reddine ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın asıl dava davacısı, birleşen dava davalısı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl dava davacısı birleşen dava davalısı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı asıl dava dilekçesinde, davalı dışı kooperatif nezdinde 13.08.2008 ile 31.12.2008 tarihleri arasındaki hizmetlerinin iptal edildiğini bu nedenle yaşlıklık aylığının kesildiğini ve borç tahakkuk edildiğini belirterek, buna dair kurum işleminin iptalini talep etmiştir.

Birleşen davada dava dilekçesinde, davalının aylığının sahte sigortalılık hasebi ile prim gün sayılarının iptali nedeni ile kesildiği belirtilerek, kurumca oluşturulan alacak kaydını talep etmiştir.

II. CEVAP

Asıl davada, davalı vekili cevap dilekçesinde; kurum işleminin yerinde olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davalı cevap dilekçesinde; dava dışı kooperatifteki çalışmalarının yerinde olduğunu belirterek, aylık bağlama işleminin iptali kararının kaldırılmasını, yersiz ödeme çıkarılmasına ilişkin kurum işleminin de iptalini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, kurum denetmenince düzenlenen 28.03.2017 tarihli denetim raporundaki deliller ve tespitler ile mahkemece elde edilen deliller birbiri ile uyumluluk gösterdiğinden davacının söz konusu kooperatifte fiilen çalışmadığı sabit olduğundan asıl davanın reddine ve birleşen davanın kabulüne, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl dava davacısı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asıl dava davacısı istinaf dilekçesinde, 9 dairelik olan yapı kooperatifinde gerek götürü usulde gerek işçi olarak çok sayıda kişinin çalıştığını, süre verilerek bu konuda tanıklarının dinlenmesine imkan sağlanmadığını, davacının umre ziyareti için 10 gün yurt dışına çıktığı dönemde ücretli/ücretsiz izinli olarak çıkıp çıkmadığının kayıt ve belgelerle araştırılması gerektiğini, uyuşmazlık konusu dönemde mobilya dükkanı/oda kaydının olmadığının sabit olduğunu, kooperatifin yöneticisi olmadığını, kamu tanığı ...'ın ve diger tanıkların çalışmayı doğruladığını ileri sürmüş ve mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 13.08.2008 ile 23.08.2008 tarihleri arasında fiilen yurt dışında olduğu, denetmence saptanan ticaret sicili kayıtları ve diğer tanık beyanlarına göre de, davacının kardeşinin uyuşmazlık konusu dönemde kooperatifin yöneticisi olduğu, esasen davacının kendisinin de 25.04.2009 tarihinden itibaren başka bir yapı kooperatifinde yöneticilik yaptığı ve her iki kardeşin de birbirlerini bu şekilde sigortalı gösterdikleri ifade edildiğinden, davacının 13.08.2008 ile 31.08.2008 tarihleri arasında yapılan sigorta çalışma bidirimlerinin fiili çalışmaya dayalı olmadığı gerekçesiyle iptaline dair Kurum işleminin yerinde olduğu gerekçesi ile, başvurunun esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, asıl dava davacısı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl dava davacısı vekili, istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle, kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, asıl dava sahte sigortalılık hesabı ile hizmetlerin iptali ve devamında yaşlılık aylığının iptali nedeni ile kurum işleminin yerindeliğinin denetimi; birleşen dava ise yaşlılık aylığının iptalinden dolayı alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sigortası Kanunu'nun 86 ncı maddesi .

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup asıl dava davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle ; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden asıl dava davacısına yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,