Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2814 K.2023/4314

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı Kurumun... ve ... sicil numaralarına kayıtlı olarak 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a maddesi kapsamında sigortalı olarak çalıştığını, ayrıca ...

Bağ-Kur sicil numarasına kayıtlı sigortalılığının da mevcut olduğunu, öncelikle 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesi kapsamındaki sigortalılığı devam etmekte iken 28.10.2011 tarihinden itibaren 4/1-b maddesi kapsamındaki sigortalılığı üzerinden aralıksız sigortalarının devam ettiğini, 28.10.2011 tarihinden itibaren de 6111 sayılı Kanun'un 53 üncü maddesine istinaden de 4/b sigortalılığının, bu işe giriş tarihi itibariyle durdurulduğunu, davacının 6111 sayılı Kanun'u kapsamında davalı Kuruma olan borcunu yapılandırmış ise de ekonomik nedenlerle ödeyemediğini,

sonrasında 6552 sayılı Kanun kapsamında davacının aynı borç için yapılandırma talebinde bulunduğunu ve Kurumca bildirilen borcu 15.769,24 TL olarak nakden ve defaten 24.12.2014 tarihinde ödediğini, bir önceki 6111 sayılı Kanun kapsamında tespit edilen borç ile 6552 sayılı Kanun kapsamında tespit edilen borç miktarı arasında bir orantısızlık olmadığını, sonrasında davacının kayıtlı sigortalılığı üzerinden 31.12.2014 tarihinde 4/a sigortalılığı kapsamında yaşlılık aylığı tahsis talebinde bulunduğunu ancak uzun süre zarfında yaşlılık aylığının bağlanmaması üzerine Kuruma başvurduğunda; davalı Kurum tarafından şifahi olarak,

başka sigortalılığı olduğu ve bu sigortalılıktan dolayı 4/b üzerine gün ilavesi yapıldığı sebebiyle davalı Kurumca yapılandırılan ve müvekkilince peşin olarak ödenen yapılandırmanın Kurum çalışanı tarafından eksik hesaplanması nedeniyle hiçbir bilgi verilmeden iptal edildiği bilgisinin verildiğini, ayrıca kendisine 6552 sayılı Kanun'un başvuru süresinin de geçtiği ve bu nedenle 6552 sayılı Kanun kapsamında yaptığı ödemenin de iptal edildiği yönünde bilgi verildiğini, böylece davacının yaşlılık aylığı bağlanması talebi yerine getirilemediğini,

son olarak 25.10.2016 tarihli dilekçe ile davalı Kuruma yeniden başvurulduğunu ancak davalı Kurumca cevap verilmediğini, davacı tarafından 6552 sayılı Kanun kapsamında davalı Kuruma olan borçların 15.769,24 TL olarak 24.12.2014 tarihinde nakden ve defaten ödenmesine rağmen, sonrasında yanlış hesaplama nedeniyle yaşlılık aylığı (emeklilik) tahsis talebinin reddedilerek,

fahiş miktarda borç tahakkuk ettirilmesinin yasaya ve hakkaniyete aykırı olduğunu beyanla öncelikle davacı hakkında 5510 sayılı Kanun'un 4/a maddesi kapsamında yaşlılık aylığının tahsisine, yaşlılık aylığı tahsisi işleminin davacının 6552 sayılı Kanun kapsamında Kuruma olan borcunu nakden ve defaten ödediği de dikkate alınarak yaşlılık aylığı tahsisi talep tarihi olan 31.12.2014 tarihinden itibaren başlatılmasına ve ödemenin faiziyle yapılmasına, davacının davalı Kuruma ödemesi gereken bakiye borcu mevcut ise işbu borcunun 6552 sayılı Kanun kapsamında hesaplanarak tahakkuk ettirilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde belirtilen taleplerle ilgili olarak Kurum içi yazışmaların yapıldığını beyanla ayrıntılı savunma yapma haklarının saklı tutularak, haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ...’un dava dilekçesindeki talebine göre 31.12.2014 tarihli tahsis başvurusuna istinaden yaşlılık aylığı bağlanmasına hak kazanamadığı, 31.08.2020 tarihli dilekçesi ile değişen talebine göre 06.01.2015 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsis koşullarının 4/b sigortalılığı üzerinden sağlanamadığı anlaşıldığından yaşlılık aylığı bağlanmasına hak kazanamadığı, ancak 6552 sayılı Kanun'a göre müracaat şartlarını sağladığı, hesaplanan prim borçlarını ödediği, ancak prim borçlarının Kurum tarafından eksik hesaplandığı anlaşıldığından,

davacının 6552 sayılı Kanun kapsamında eksik hesaplanan 01.10.1998-11.05.2000 ve 01.07.2000-30.04.2008 süresine ilişkin prim borçlarının davalı Kurum tarafından 6552 sayılı Kanun uyarınca tahakkuk ettirilerek ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesi gerektiği dikkate alınarak davacının davasının kısmen kabulüne; davacının 6552 sayılı Kanun kapsamında eksik hesaplanan 01.10.1998-11.05.2000 ve 01.07.2000-30.04.2008 süresine ilişkin prim borçlarının davalı Kurum tarafından 6552 sayılı Kanun uyarınca tahakkuk ettirilerek ödenmesi gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, müvekkilinin 28.02.1997 tarihli şirket ortaklığının dikkate alınarak Bağ-Kur sigortalılık başlangıcının 28.02.1997 olarak kabulü ile müvekkilinin 31.12.2014 tarihli tahsis talebine istinaden 06.01.2015 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsis koşullarının 4/b sigortalılığı üzerinden sağlandığı hususunun dikkate alınarak karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, yetersiz bilirkişi raporu esas alınarak Yargıtay'ın kararlılık kazanan son uygulamaları ışığında gerekli kanıtlar toplanılmaksızın hüküm kurulduğunu, davanın reddi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... 12. İş Mahkemesi'nden verilen 01.10.2020 tarih, 2017/66 Esas ve 2020/370 Karar sayılı kararının kaldırılmasına yönelik davacı vekili ve davalı Kurum vekilinin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin 1 numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı temyizi, davacının 3399 gün 4/b kapsamında ödemesinin 6552 sayılı Yapılandırma Kanunu kapsamında olduğunun mahkemece de kabul edildiğini, Kurumun yazı cevabından da anlaşılacağı üzere davacının yasal süresi içerisinde yapılandırma talebinde bulunduğu, ancak Kurum tarafından davacının sigortalılık günlerinin tamamının değil, bir kısmının Kurumca hesap edildiğini, davacının ise kendisine bildirilen prim borcunu süresinde ödediğini, dilekçesinin kayıp olduğunu, ancak davacının yaşlılık aylığına hak kazanacak süreyi borçlanmak istemesinin hayatın olağan akışına uygun olduğu,

davacının sigortalılık hakkının tamamına ilişkin müracaatının olduğu, buna rağmen davacının 6552 sayılı Kanundan yararlanma hakkının bulunduğunun kabul edilmesine rağmen yaşlılık aylığı talebinin davalı Kurum tarafından hesaplanmayan prim borcu olduğu gerekçesiyle verilen red kararının, davanın kabul edilen kısmı ile tezat oluşturduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

Davalı temyizi; hükme esas alınan bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu, idare tarafından borçlanma talebine uygun olarak işlem yapıldığını, süre aşımı nedeniyle sonradan daha fazla süreye ilişkin yapılandırma talebinin uygulanamayacağını, bu nedenle kurum işlemlerinde hata bulunmadığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 1479 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığın ihyasının ve 6552 sayılı Kanun kapsamından faydalandırılmasının eksik yapıldığının tespiti ile buna bağlı olarak yaşlılık aylığı talebinin reddine dair Kurum işleminin iptali ile davacıya yaşlılık aylığının faizi birlikte ödenmesi talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, mülga 1479 sayılı Kanun ile 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davacı vekili ile davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,