Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2861 K.2023/3620

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen prime esas kazancın tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, davalı yanında ... olarak 01.08.1987-30.10.2012 tarihleri arasında çalıştığı beyanla prime esas kazancının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı ... A.Ş. vekilinin dilekçesinde özetle; davacının 17.03.1987 tarihinde ...-... ... sicil numarasında ...İnş. ve San. A.Ş. nezdinde işe başladığını, 20.04.2011 tarihine kadar da bu işyerinde çalıştığını, 20.04.2011 tarihinde müvekkili ... San. ve Tic. A.Ş.'nin kurulduğunu, davacının bu tarihten sonra müvekkili şirkette çalışmaya başladığını ve primlerinin de eksiksiz olarak ödendiğini, davaya konu dönemde davacının müvekkili şirkette çalışması olmadığından davanın öncelikle husumet yönünden reddi gerektiğini, davacının müvekkili şirkette çalıştığı dönemde primlerinin eksiksiz yatırıldığını ileri sürerek; davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; ... sigorta sicil numaralı davacının dosyasında yapılan incelemede Kurumlarına herhangi bir ikramiye ödemesi yapıldığının bildirilmemiş olduğunu, hizmet akdine tabi olarak çalışıldığı iddiası ile açılan davalarda öncelikle yazılı belgelerle ispatlanması gerektiğini, davalıya ait işyeri ücret bordrolarının İşyerinden getirtilmesi ve davalı firmanın yazılı belgeleri üzerinde inceleme yapılması neticesinde işyerinde ikramiye uygulamasının bulunup bulunmadığının tespiti gerektiğini belirterek haksiz ve yasal dayanaktan yoksun davanın usul ve esas yönünden reddi talep edilmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.11.2020 tarihli ve 2014/148 Esas, 2020/234 Karar sayılı kararıyla;

Davacının davalı işyerinde 1997 - 2009 dönemi çalışmalarına ilişkin olarak ayrıntısı 21.06.2020 tarihli bilirkişi raporunda gösterildiği şekilde eksik bildirilen prime esas kazanç tutarlarının toplam 26.773,98 TL olduğunun tespiti ile bu tutarların davalı işverenden tahsili ile davalı kuruma ödenmesi gerektiğinin tespitine,

Fazlaya ilişkin istemin reddine, karar vermiştir.

Verilen karara karşı davacı vekili ile davalı kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 27.05.2021 tarih, 2021/877 Esas, 2021/1534 Karar sayılı kararı ile, Dosya kapsamı, delil durumu itibariyle, ... 2. İş Mahkemesi 2014/148 Esas, 2020/234 Karar sayılı kararında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacı vekili ve davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Mahkemeleri Kanununun 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine, karar vermiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. 10. Hukuk Dairesinin 09.03.2022 tarih 2021/9379 Esas, 2022/3248 Karar sayılı Bozma ilamında; 2.1. Somut olayda; verilen karar infaza elverişli değildir. Böyle bir hükmün infazı sırasında bir faydası olmayacağı gibi, davacının hangi tarihlerde ne kadar ücret ile çalıştığı açıklanmadığı için, tam aksine tereddüt oluşturacağı da açıktır. Açıklanan nedenlerle, kamu düzeni amacıyla konulmuş, emredici hükümlerden olan yukarıda açıklanan yasal düzenlemelere aykırı olarak davanın yürütülüp sonuçlandırılması ve yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olduğu,

2.2. Mahkemece, davacının talep konusu dönem içinde her bir takvim yılı içerisinde hangi tarihlerde ne kadar ücret ile çalıştığının açıkça ve tek tek tereddüte mahal bırakmaksızın belirtilmek suretiyle hüküm kurulması gerekirken, yazılı şekilde hükme esas kılınan bilirkişi raporuna atıfta bulunmak suretiyle hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğundan bahisle, sair hususlar incelenemeksizin karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dosya içerisinde yer alan 1997 - 2009 dönemi ücret hesap pusulaları, davacının banka hesap hareketleri, tanık beyanları dikkate alınarak aldırılan bilirkişi raporu doğrultusunda davacının davalı işyerinde 1997 - 2009 dönemi çalışmalarına ilişkin olarak ayrıntısı eksik bildirilen prime esas kazanç tutarlarının toplam 26.773,98 TL olduğunun tespiti ile bu tutarların davalı işverenden tahsili ile davalı kuruma ödenmesi gerektiğinin tespitine, 2010 yılına ilişkin eksik bildirim bulunmadığı anlaşılmakla, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerektiği gerekçesiyle,

Davacının davalı işyerinde 1997 - 2009 dönemi çalışmalarına ilişkin olarak;

1997 yılı Temmuz ayı 25,31 TL,

1998 yılı Temmuz ayı 9,56 TL,

1998 yılı Ekim ayı 4,14 TL,

1999 yılı Ocak ayı 17,71 TL,

1999 yılı Nisan ayı 14,92 TL,

2000 yılı Nisan ayı 248,30 TL,

2000 yılı Temmuz ayı 104,87 TL,

2000 yılı Ekim ayı 217,59 TL,

2001 yılı Ocak ayı 176,28 TL,

2001 yılı Nisan ayı 356,84 TL

2001 yılı Temmuz ayı 380,63 TL,

2001 yılı Ekim ayı 428,15 TL,

2002 yılı Ocak -Nisan ayı 942,07 TL,

2002 yılı Mayıs - Ağustos ayı 517,07 TL,

2002 yılı Eylül - Aralık 566,31 TL,

2003 yılı Ocak - Nisan ayı 651,26 TL,

2003 yılı Eylül Aralık ayı 702,59 TL,

2004 yılı Ocak - Nisan ayı 1.535,63 TL,

2004 yılı Temmuz ayı 796,59 TL,

2004 yılı Ekim ayı 802,98 TL,

2005 yılı Ocak ayı 828,00 TL,

2005 yılı Nisan ayı 846,00 TL,

2005 yılı Ekim ayı 911,29 TL,

2006 yılı Ocak ayı 929,25 TL,

2006 yılı Nisan ayı 965,97 TL,

2006 yılı Temmuz ayı 983,25 TL,

2006 yılı Ekim ayı 1.023,93 TL,

2007 yılı Ocak ayı 1.044,40 TL,

2007 yılı Nisan ayı 1.085,36 TL,

2007 yılı Ekim ayı 1.126,62 TL,

2007 yılı Aralık ayı 1.147,59 TL,

2008 yılı Mart ayı 987,68 TL,

2008 yılı Eylül ayı 1.232,62 TL,

2008 yılı Aralık ayı 1.249,06 TL,

2009 yılı Mart ayı 1.281,93 TL,

2009 yılı Haziran ayı 1.299,02 TL,

2009 yılı Aralık ayı 1.333,20 TL olmak üzere toplam 26.773,98 TL eksik prime esas kazanç olduğunun tespitine, bu tutarların davalı işverenden tahsili ile davalı kuruma ödenmesi gerektiğinin tespitine, karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili: üç ayda bir maaş tutarında ikramiye ödendiği dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

Davalı kurum vekili: davanın açılmasına kurum sebebiyet vermemiş olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı yanında ... olarak 01.08.1987-30.10.2012 tarihleri arasında çalışan davacının prime esas kazancının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanunun 77 'inci maddesinin 1'inci fıkrası ile 5510 sayılı Kanunun 80 'inci maddesinin 1 'inci fıkrası, 506 sayılı Kanunun 79 'uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ve 5510 sayılı Kanunun 86 'ıncı maddesinin 9 'uncu fıkrası

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle davacı vekili ile davalı kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine, gönderilmesine,