Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/3299 K.2023/4272

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar ve fer'i müdahil SGK vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ...'ye ait kıraathanede 31.12.2005 tarihinde fiilen işe başladığını, davalının işyerini 2010 yılında kardeşi ...'ye devredene kadar çalışmasına devam ettiğini, aynı şartlar altında davalı Yükselin yanında 11.07.2014 tarihine kadar çalışmaya devam ettiğini, davalıların çeşitli sebepler göstererek davacının sigortasını yapmaktan kaçındıklarını beyanla 31.12.2005 tarihinden itibaren davalıların yanında çalıştığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; ...'nün Buca ilçesinde bulunan kıraathaneyi 2010 yılına kadar işlettiğini, bu tarihten sonra işletmeyi davalı ...'e devrederek kahvehanede sigortalı işçi olarak çalışmaya başladığını, Yüksel'in de devir işlemi yapılıncaya kadar kahvehanede sigortalı işçi olarak çalıştığını, davacının söz konusu kahvehanede hiçbir zaman düzenli ve devamlı olarak çalışmadığını, kahvehanede işçi olan ...'ın izinli olduğu günlerde ve ihtiyaç olması halinde yardım için çağrıldığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın hak düşürücü süre ve hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, davacının talep ettiği dönemlerde kurum kayıtlarına geçmiş herhangi bir çalışmasının bulunmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14.06.2016 tarihli ve 2014/174 Esas, 2016/276 Karar sayılı kararıyla; "Davanın kabulüne, davacının 1231351 sicil nolu işyerinde 31.12.2005-31.12.2010 tarihleri arasında 1801 gün çalıştığı, bu çalışmalarının Kuruma bildirilmediği, 1403243 sicil nolu işyerinde 01.01.2011-11.07.2014 tarihleri arasımda 1268 gün çalıştığı, bu çalışmalarının Kuruma bildirilmediği, Bildirimi yapılmayan günlerde hizmet akdine istinaden ve günün cari asgari ücreti üzerinden çalıştığının tespitine," karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ve fer'i müdahil SGK vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 05.03.2019 tarihli 2016/16906 Esas, 2019/1953 Karar sayılı ilamı ile. "Kurumca düzenlenen yerel denetim tutanağı içeriğine göre 11.07.2013-11.07.2014 tarihleri arasındaki döneme yönelik Mahkeme kabulünde bir isabetsizlik bulunmamıştır.

11.07.2013 tarihinden önceki uyuşmazlık konusu döneme yönelik olarak ise; çalışmanın geçtiği iddia edilen işyerinden bildirimi bulunan bordrolu tanıkların yeteri kadarının beyanlarına başvurulmalı, ilgili işyerinin hangi tarihten itibaren faal olduğu ile çalışma ruhsatı alıp almadığı araştırılmalı, vergi kayıtları ve zabıta tutanakları getirtilip incelenmeli, yapılan sigortalı bildirim ile işyerinin faaliyeti ve kapsamı karşılaştırılmalı, özellikle çalışmanın geçtiği iddia edilen işyerine komşu işyeri bordrolu tanıkları tespit edilip beyanlarına başvurulmalı, varsa savcılık soruşturması ve devamında ceza dosyası irdelenmeli,

böylelikle uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir." hususlarına işaret edilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davanın kısmen kabulü ile; 1.Davacının davalı ... adına tescilli 1231351 035 iş yeri sicil numaralı işyerinde 01.05.2007-31.12.2010 tarihleri arasında 1320 gün hizmet akdi ile ve sigorta primine esas asgari kazançla sigortalı olarak çalıştığının tespitine, fazlaya dair tespit talebinin reddine,

2.Davacının davalı ... adına tescilli 1403243 035 iş yeri sicil numaralı işyerinde 01.01.2011-11.07.2014 tarihleri arasında 1268 gün hizmet akdi ile ve sigorta primine esas asgari kazançla sigortalı olarak çalıştığının tespitine," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ve fer'i müdahil SGK vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; iş yerinin daimi çalışanının ... olduğunu, ifadesinde açık bir şekilde davacının geçici olarak, özel durumlarda yardım şeklinde çalışmalarının olduğunu belirttiği, dinlenen tanıkların bordro tanığı olmadığını, kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Fer'i Müdahil SGK vekili temyiz dilekçesinde; yeterli deliller toplanmadan, yeterli vasıfları taşıyan tanıklar dinlenmeden, yazılı delillere aykırı olarak eksik inceleme ve araştırma sonucu verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin 7, 8, 9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ile 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Davacı yanın, 31.12.2005-31.12.2010 tarihleri arasında davalı ..., 01.01.2011-11.07.2014 tarihleri arasında ise davalı ... yanında geçen çalışmalarının tespitini istediği eldeki davada, Kurum Denetmen Raporuna istinaden davacının hizmet döküm cetveline 11.07.2013-11.07.2014 tarihleri arasında davalılardan ... nezdinde geçen çalışmaların işlenmiş olduğunun anlaşılmasına göre, kurum kabulünde olan hizmet sürelerinin Mahkemece mükerrerlik teşkil edecek şekilde hüküm altına alınması isabetsiz olup, söz konusu dönem yönünden hukuki yarar yokluğundan talebin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirir.

Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 438 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Hükmün 2 numaralı bendinin silinerek yerine “2- Davacının davalı ... adına tescilli 1403243 035 iş yeri sicil numaralı işyerinde 01.01.2011-11.07.2013 tarihleri arasında 908 gün hizmet akdi ile ve sigorta primine esas asgari kazançla sigortalı olarak çalıştığının tespitine, 11.07.2013-11.07.2014 tarihleri arasına ilişkin talep yönünden hukuki yarar yokluğundan reddine," yazılmasına ve hükmün bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,Peşin yatırılan temyiz giderinin ilgililere iadesine,