Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/3540 K.2023/5454

Taraflar arasındaki aksi kurum işlemlerinin iptali ile 5510 sayılı Kanun'un geçici 71 inci maddesinde yer alan destekten yersiz faydalandırılması nedeniyle davalı Kurumca tahakkuk ettirilen prim borcunun iptali ile istirdat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine dair karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacının istinaf başvurusunun esastan reddine; dair karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kurum tarafından müvekkili şirkete gönderilen 21.06.2019 tarih 9054224 sayılı ve 005429 sayılı evraklar ile, 14.02.2018 tarih ve 2018/EK/22 sayılı inceleme raporunda...isimli çalışanın, müvekkili şirkette sigortalı olmasına rağmen fiilen çalışmadığının tespit edildiği,

bu sebeple 01.2018-09.2018 tarihleri arası dönemler için yersiz yararlanıldığı tespit edilen 32.540,76 TL ana para 6661 asgari ücret desteği ile 12.019,76 TL gecikme zammı dahil prim borcu işletilmesi gerektiğinin bildirildiğini, söz konusu yazıya süresi içerisinde itiraz edildiğini, ancak davalı kurum tarafından verilen cevapta, "yersiz itirazın reddine, 21.06.2019 tarihli E 9054224 sayılı yazı ile tebliğ edilen 2018/Ocak-Eylül dönemleri arası 32.540,76 TL ana para 6661 asgari ücret desteği ile 21.06.2019 tarihli,

E.9054298 sayılı yazımızla tebliğ edilen 6486 sayılı Kanunda yersiz yararlanılması nedeni 2018/3 üncü aya ait 12.019,76 TL (30.06.2019 tarihi itibari ile gecikme zammı dahil) olmak üzere toplam 44.560,52 TL tutarındaki tahakkuk ettirilen prim borcunun onanmasına" karar verildiğinin bildirildiğini, yapılan bildirim üzerine tahakkuk ettirilen borç ferileri ile birlikte toplam 53.544,62 TL olarak ödenmek durumunda kalındığını, ... her ne kadar SMMM olarak vergi kaydı bulunsa da müvekkili şirkette, SMMM unvanını kullanmaksızın "Halkla İlişkiler Görevlisi" olarak çalıştığını,

şirket çalışanlarının şirket içinde ve dışında birçok faaliyetleri olabildiğini, evrak işleri, banka, vergi dairesi gibi bir çok işin de yapılması gerektiğini ileri sürerek, davalı kurum tarafından 10.09.2019 tarih E 13054976 sayılı yazıyla tarafımıza gönderilen kararın kaldırılarak işlemin iptaline, müvekkili şirketin belirtilen tutardan borçlu olmadığının tespitine, müvekkili tarafından ödenen tutarın iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekilince cevap dilekçesinde özetle; davacının isteminin mümkün olmadığını, davacı hakkında kurumca yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu, bu nedenle davanın reddi gerektiğini belirterek, davanın reddi talep edilmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, Somut olayda davacı şirkete ait 1005913.018.09-33 sicil sayılı işyeri ile ilgili yapılan denetim sonucunda ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Sosyal Güvenlik Denetmeni tarafından düzenlenen 14.02.2018 tarihli ve 2019-8/EK-22 sayılı raporda; ... işyerinde fiilen çalışamadığı, bu nedenle bildirilen hizmetlerinin iptal edilmesi gerektiği belirtilmesi üzerine, davacı şirketin 2018 Ocak ayı ile 2018/Eylül ayı arası dönemlerinde asgari ücret desteğine ilişkin teşvikleri iptal edilmiş ve söz konusu teşvik tutarları davacı şirket adma borç çıkarılmış davacı şirket tarafından borç 03.07.2019 tarihinde 44.560,52 TL olarak davalı Kuruma ödenmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacıya ait 1172375 006 21-04 sicil sayılı dosyada işlem gören işyerinin 2018/01 ila 2018/09 dönemlerinde 5510 sayılı Kanun'un Geçici 71 ve Geçici 75 inci maddelerindeki asgari ücret desteğinden yararlanıp yararlanamayacağı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

Bilindiği üzere 5510 sayılı Kanun'un 53 üncü maddesinin 2 nci fıkrasında, -“4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sayılanlar, kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinden dolayı, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı bildirilemezler” hükmü mevcut olup, söz konusu hüküm dışında 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b bendi kapsamında olanların 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a kapsamında çalışmasını engelleyici bir hüküm bulunmamaktadır.

Öte yandan 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununun 45 inci maddesinin 1 inci fıkrasında. “Serbest muhasebeci malî müşavirler bu unvanlarla, yeminli malî müşavirler ise bu unvan ve tasdik yetkisiyle.

2 nci maddede yazılı İşlerin yürütülmesi amacıyla gerçek ve tüzelkişilere tabi ve onların işyerlerine bağlı olarak hizmet akdi ile çalışamazlar, ticari faaliyette bulunamazlar, meslekle ve meslek onuru ile bağdaşmayan işlerle uğraşamazlar" hükmü, aynı Kanunun 2 nci maddesinde ise.

“A) Muhasebecilik ve mali müşavirlik mesleğinin konusu: gerçek ve tüzelkişilere ait teşebbüs ve işletmelerin; a) Genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince defterlerini tutmak, bilanço, kar-zarar tablosu ve beyannameleri ile diğer belgeleri düzenlemek ve benzeri işleri yapmak, b) Muhasebe sistemlerini kurmak, geliştirmek, işletmecilik, muhasebe, finans, mali mevzuat ve bunların uygulamaları ile ilgili işlerini düzenlemek veya bu konularda müşavirlik yapmak, c) Yukarıdaki bentte yazılı konularda, belgelerine dayanılarak,

inceleme, tahlil, denetim yapmak, malî tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı görüş vermek, rapor ve benzerlerini düzenlemek, tahkim, bilirkişilik ve benzeri işleri yapmak, yukarıda sayılan işleri; bir işyerine bağlı olmaksızın yapanlara serbest muhasebeci mali müşavir denir..." hükmü mevcut olup, söz konusu hükümlere göre odaya kayıtlı serbest muhasebeci mali müşavirlerin, serbest muhasebeci ve mali müşavir unvanı ile gerçek ve tüzel kişilere tabi ve onların işyerlerine bağlı olarak hizmet akdi ile çalışması mümkün bulunmamaktadır.

Bu durumda SMMM odasına kayıtlı olan ve vergi kaydı bulunan dava dışı... iş yerinde hizmet akdi ile muhasebeci mali müşavir olarak çalışmasının mümkün bulunmadığı açıkça görülmektedir. Buna göre davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İstinaf başvurusunda bulunan davacı vekili, usul ve yasaya aykırı ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne dair karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde. Dosyadaki kayıt ve belgelerden; ...

Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Sosyal Güvenlik Denetmenlerince ... adına 1005913.018.09-33 sicil sayılı dosyada işlem gören işyerinin denetimi sonucu düzenlenen 14.02.2018 tarihli ve 2019-8/EK-22 sayılı İnceleme Raporunda; alınan beyanlar sonucunda işyerinin dışardan muhasebe kayıtlarını tutarak Mali Müşavirliğini yapan... 15.06.2017 tarihinde Hacıbayramoğlu Tavuk. Ambalaj San. Tic. Ltd.

Şti unvanlı işyerinde meslek kodunun halkla ilişkiler görevlisi olarak bildirilip işe başladığının tespit edildiği, ... bu tarihlerde oda kaydının devam ettiği, Kuruma bildirilen meslek kodu ile yapılan iş arasında muvazaalı bir durum ortaya çıktığından bahisle ayrıca şirket ortağı ... ... şirketin muhasebesini dışardan tuttuğunu, işyerine ara sıra geldiğini beyan ettiği belirtilerek...' nun çalışmalarının fiiliyata dayanmadığının anlaşılmakta olduğunun, ...

Hacıbayramoğlu Tavukç. Ambalaj Sun. Tic. Ltd. Şti unvanlı işyerinden bildirilen hizmetlerinin fiili bir çalışmaya dayanmadığının tespit edildiği, ilk derece mahkemesince davacı ve kamu tanıklarının dinlendiği anlaşılmaktadır.

Tanık beyanlarına göre dava dışı...'nun işyerinde halkla ilişkiler görevlisi olarak çalışmadığı, işyerinin mali müşaviri olduğu, işyerinde hizmet akdine dayalı fiili çalışması bulunmadığına dair mahkeme kanaatinin yerinde olduğu, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyizinde müvekkili hakkında kurumca yapılan işlemlerin yasalara uygun ve yerinde olmadığını esasen talebinin kabul edilmesi gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı şirketin 5510 sayılı Kanun'un geçici 71 inci maddesinde yer alan asgari ücret desteğinden yersiz faydalandırıldığı gerekçesi ile davalı Kurumca desteğin iptali ile yersiz faydalandırılma nedeniyle tahakkuk ettirilen borcun iptali ve kurum işleminin iptali isteminin yerinde olup olmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 Sayılı Kanun'un geçici 71 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,