Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/4544 K.2023/5927

Taraflar arasında mahkemece görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin davalı derneğe ait yatılı kursta 1991/Ocak-1999/Ocak tarihleri arasında kesintili değil sürekli olarak aşçılık, temizlik vs. İşlerinde çalıştığını belirterek bildirilmeyen hizmetlerin tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı İhsaniye Kuran Kursu Koruma ve Yaşatma Derneği, açılan davanın hak düşürücü süre geçirildikten sonra açıldığını, bu nedenle usulden reddi gerektiğini, davacının en son mart 1999 tarihine kadar çalıştığını, çalıştığı dönemlerde ise kısmi zamanlı çalıştığını, çalıştığı süreler için de sigortaya bildirim yapıldığını, davacı işçinin imzasını taşıyan bordrolardan da davacının 30 gün esasına dayalı çalışma yapmadığının ortada olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

Davalı Kurum vekili, kurumun sigortalılarının hizmet kayıtlarının işverenin verdiği belgelere göre yapıldığını, iddia edilen kesintisiz çalışmanın açık ve net ispat edilmesi gerektiğini, davanın kabulü halinde davaya sebebiyet verilmediğinden aleyhe yargılama giderlerine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 25.03.2015 tarih ve 2013/483 Esas ve 2015/147 Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne, davacının 01.02.1991 - 01.01.1999 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak aralıksız olarak davalı işyerinde 2850 gün çalıştığı, bu çalışmalarından 1330 günün kuruma bildirilip, 1520 gününün (taleple bağlı kalınarak) kuruma bildirilmediğinin tespitine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı İhsaniye Kuran Kursu Koruma ve Yaşatma Derneği ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

Daire kararında; "...Mahkemece, yapılan araştırma ve inceleme, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Şöyle ki, dava dosyasının içinde 1991 Şubat ayından 1999 Mart ayı arasında imzalı ücret bordrolarının olduğu bu bordrolarda davacının davalı işyerinden 10-30 arası bildirimler olduğu görülmektedir.

Mahkemece yapılacak iş, özellikle davacının talep konusu dönemde davalı işyerinden verilmiş ve davacı tarafından imzası inkâr edilmeyen imzalı ücret bordrolarının bulunması, davacı tarafından imzalı 03.04.1994 tarihli dilekçeyle 31.03.1994 işten ayrıldığını, herhangi bir hukuki hak talebinde bulunmayacağını taahhüt etmiş olması,

davalı işyerinden imzalı 01.02.1991, 01.06.1994 tarihli işe giriş bildirgelerinin bulunması da göz önüne alınmalı ve bu delillerin aksi davacı tarafından yazılı belgelerle ve yazılı delil başlangıcı teşkil edecek belgeler mevcut ise tanık beyanları ile yukarıda izah edilen yönteme uygun şekilde ispat edilmeli, imzanın davacıya aidiyeti davacı tarafından kabul edilenler ile inkâr edilip de aidiyeti ehil bilirkişi incelemesiyle saptananlardan yine davacı tarafından hata-hile-ikrah durumu iddia ve ispat edilemeyenler bakımından, işbu yazılı belgelerin aksi eşdeğerde delillerle kanıtlanması için davacıya delilleri sorulmalı,

davalı işyerinde İlçe Müftülüğü veya Belediye tarafından bir denetim yapılıp yapılmadığı sorularak yapılmışsa buna dair belgeler dosyaya getirtilmeli, işyerinin sürekli açık olup olmadığı, yatılı olarak kalınıp kalınmadığı, kaç kişinin kaldığı, günde kaç öğün yemek çıktığı araştırılmalı toplanan tüm kanıtlar değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır..." gereğine işaret edilerek bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile, davacının 01.02.1991-31.03.1999 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak aralıksız şekilde 1991 yılı 3 üncü dönem 80 gün, 1992 yılı 1 üncü dönem 65 gün, 2 nci dönem 50 gün, 3 üncü dönem 80 gün, 1993 yılı 1 inci dönem 65 gün, 2 nci dönem 50 gün, 3 üncü dönem 80 gün, 1994 yılı 1 inci dönem 75 gün, 3 üncü dönem 60 gün, 1995 yılı 1 inci dönem 65 gün, 2 nci dönem 50 gün, 3 üncü dönem 80 gün, 1996 yılı 1 inci dönem 65 gün, 2 nci dönem 90 gün, 3 üncü dönem 80 gün, 1997 yılı 1 inci dönem 25 gün, 2 nci dönem 10 gün,

3 üncü dönem 40 gün, 1998 yılı 1 inci dönem 25 gün, 2 nci dönem 10 gün, 3 üncü dönem 40 gün, 1999 yılı 1 inci dönem 50 gün olmak üzere toplam 1235 gün çalışmasının kuruma bildirilmediğinin tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı İhsaniye Kuran Kursu Koruma ve Yaşatma Derneği ve davalı Kurum vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili eksik araştırma ve inceleme sonucu verile kararın bozulması gerektiğini belirterek temyiz isteminde bulunmuştur. Davalı Dernek, davacının talebinin zamanaşımı ve hak düşürücü sürelere uğradığını, davanın ispat edilemediğini, tanık beyanlarının yeterli olmadığını belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; kararın bozulmasını gerektirecek bir husus görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle davalı İhsaniye Kuran Kursu Koruma ve Yaşatma Derneği ve davalı Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,