Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/4860 K.2024/2167

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce yapılan inceleme sonunda kararın bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

Direnme kararı davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.08.2010 tarihinden itibaren davalı ...'in yanında ev hizmetlisi olarak işe başladığını, ev hizmetlerinin yanında davalının babası ...'e de hasta bakıcılığı yaptığını, ayrıca davalının kardeşi ...'in de nörolojik hastalığı bulunmasından dolayı bakımı ile ilgilendiğini, 01.11.2015 tarihinde kadar bu çalışma süresinin sürdüğünü, çalışma saatlerinin 1 yıl boyunca haftada 6 gün 08:00 - 17:00 arası olduğunu, davacının eşinden boşanmasından sonra çalışmanın haftanın 7 günü aynı saatler arasında devam ettiğini ve son 4 yıl yatılı çalışan olarak devam ettiğini, yıllık izinlerini kullanmadığını,

milli ve dini bayramlarda yalnızca ilk gün izin kullandığını, belirtilen tarihler arasında sürekli ve kesintisiz olarak çalıştığını, .........., İnş. Ltd.

Şti.’nden eve gönderilen davacıya teslim edilen Grundig marka bir notebook'un davacının elden teslim aldığının belli olduğunu, bu durumun çalışmanın varlığını gösterdiğini, evde çalışması sebebiyle işverene kesilen trafik cezalarının da davacıya tebliğ edildiğini, aynı iş yerinde 4 yıldan fazla fiili kıdemi olan bir ev hizmetlisi olduğunu, en son aldığı maaşın 1.500 TL olduğunu, eksik hizmet bildirimi yapıldığını belirterek davacının 01.08.2010 - 01.11.2015 tarihleri arası çalıştığının tespitini, SGK primlerinin geriye dönük olarak davalı tarafça ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki, hak düşürücü süre, zamanaşımı itirazında bulunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet itirazında bulunmuş, davacı ile davalı arasında hizmet akdi olmadığını belirterek davacının eşinden şiddet gördüğünü ve boşanma davası açtıklarını, dava sırasında eşinin hayatını tehdit etmesi sebebiyle evinden ayrılmak zorunda kaldığını, bu dönemde davalının amcasının çocuklarının davacı ile ilgilendiğini ve davacının eşi ile bir araya gelme imkanının olmadığı anlaşılınca kalacak bir yer arandığını, davalının babası ......,'un eski Maltepe Cami imamı olup hayırsever olduğunu, ... sokakta oturduğunu,

davalının amcası ve çocuklarının davacının mağdur olması sebebiyle kalacak yer aradığını belirtip yardım istediklerini davalının babasının da davacının evde kalmasına izin verdiğini, 2011 yılının son ayında bu şekilde davacının davalının babasının yanına geldiğini ve davalının babası ölene kadar da evde kaldığını, 2015 yılının 10. ayı sonuna kadar da kalmayı sürdürdüğünü, aralarında iş ilişkisi bulunmadığını, Kurum tarafından durumun incelendiğini, bizzat davacının davalının babasının yanında çalışmadığını, barınma amacı ile davalının babasının yanında kaldığını söylediğini,

bu beyanla da durumun sabit olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 20.09.2021 tarihli ve 2019/270 Esas, 2021/247 Karar sayılı kararıyla; davacının davasının kısmen kabulüne, 01.11.2011 - 01.08.2015 dönemi davacının davalının babasına bakmak suretiyle hizmet akdi ile asgari ücret ile çalıştığının tespitine, artan kısma ilişkin isteğin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 30.12.2021 tarihli ve 2021/2218 Esas, 2021/2354 Karar sayılı kararıyla; davalıların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Daire bozma ilamında; davacı yanın talep içeriğinde, iddia olunan çalışmanın, davalının babası ... ... ile davalının kız kardeşi...in birlikte ikamet ettikleri evde, ev hizmetlerinin yanında, davalının babası ve kız kardeşine hasta bakıcılığı yapmak suretiyle gerçekleştiğinin belirtilmesi karşısında, Mahkemece taraf teşkili tam olarak sağlanmadan yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz bulunduğu gerekçesiyle bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Verilen Direnme Kararı

İlk Derece Mahkemesi kararı ile davalının babası ve kardeşinin bakıma muhtaç olması, tek oğlu davalı babası ve kardeşi ile ilgilenmesi ve bakımlarını sağlamasının hayatın olağan akışına uygun olduğu, bu kapsamda bu konuda yardımcı olacak kişilerin kim olacağı konusunda babasının da razısını alarak bakıcı temin etmesi dolaysıyla iş vereninde kendisinin kabul edilmesi akla ve mantığa yatkın olan tespit olduğu, aksi taktirde Yakup'un ölümünden sonra davacının çalışmasının sona ermesi ya da yeni bir anlaşma yapmış olması gerektiği, bu sebeplerle Mahkememizce iş veren ... kabul edildiğinden,

bozma ilamında bahsi geçen ve aksi kabule göre gerekçelendirildiği anlaşılan bozma ilamındaki iş verenin ... olduğu temeline dayalı gerekçelere katınılmadığı, iş verenin ... olduğu kabul edilmekle, ... mirasçılarına husumet yöneltilmesi gerekmediği, bu durumun ancak ...'in iş veren olarak kabul edilmesi durumunda mümkün olacağı, davalının savunması dışında ve buna göre böyle bir kabule ulaşıldığına dair bozma ilamında açık bir tespit de bulunmadığından Mahkemece önceki kararda direnilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dinlenen tanıkların hiçbir şekilde davanın müvekkil davalı ile ne gibi bir bağlantısı olduğunu ortaya koyamadıklarını, eşiyle sorun yaşayan davacının bir müddet babası tarafından evde kalmasına müsaade edildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Fer'i müdahil SGK vekili temyiz dilekçesinde özetle; yöntemince araştırma yapılmadığını ayrıca davada feri müdahil sıfatını taşıdıklarından aleyhlerine yargılama gideri yüklenemeyeceğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

D. Gerekçe

1. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 ve 373 üncü maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı madde hükümleridir.

2. Değerlendirme Taraf tanıkları ve kamu tanıklarının beyanları ve sair deliller ile İlk Derece Mahkemesinin direnme hükmünde dayandığı kanun dayanaklar ve gerekçeye göre Dairemize ait anılan bozma ilamının ortadan kaldırılması gerektiği anlaşılmıştır.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası ve 373 üncü maddesinin beşinci fıkraları uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,