Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/5030 K.2023/5417

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine, ek karar'la vekalet ücreti isteminin reddine karar verilmiştir.

Ek kararın SGK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının KF Tarım Hayvancılık Ltd.

Şti. bünyesinde çalıştığını, işveren şirketin 2011-2013 yılları arasında Ağrı ve civarında tarla sahiplerinden milyonlarca liralık buğday, arpa gibi ürünleri satın alarak fabrikalara sattığını, bu durumun Van, Diyarbakır, ... ve daha bir çok ticaret borsasında, ürünlerin satıldığı fabrika ve ticari defter kayıtları ile banka hesaplarında tespit edildiğini, satışı yapılan malın tarladan sahiplerinden satın alınması, toplanması, depolanması, yüklenmesi,

fabrikalara nakliyesi, muhasebeleştirilmesi ve sekreterya hizmetleri için onlarca personel çalıştırılması gerektiğini, işveren yetkilisinin işlerin takibi için Ağrı İlinde iş yeri kiraladığını, malların temini için satıcılarla bağlantıların kuruması ve takibini, malların un fabrikalarına intikali, işçilerin işe alınmaları ve çıkartılmaları gibi tüm işlerin... tarafından gerçekleştirildiğini, işverenin 2012 yılının sonlarına doğru...'ın bağlı bulunduğu vergi dairesiyle sıkıntılar yaşamaya başladığını, ticari faaliyetlerinde zarar ettiğini söylemeye başladığını,

işverenin yaşadığı maddi sorunlar nedeniyle davalı kuruma başvuruda bulunarak çalışanı...'ın işyerinde çalışmayan bazı kişileri çalışıyormuş gibi gösterdiğini iddia ettiğini, bunun üzerine kurum tarafından başlatılan soruşturma neticesinde düzenlenen denetmen raporunda işyerinde hiçbir çalışma olmadığını, tüm çalışanların hizmetlerinin iptali yönünde görüş bildirildiğini, 6552 sayılı Kanun'un 64 üncü maddesiyle 5521 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi dahilinde kuruma başvuruda bulunduklarını, taleplerinin reddedildiğini, denetmen raporunun bütünüyle hukuka ve maddi gerekçelere aykırı olduğunu,

denetmen raporuna istinaden 40’dan fazla işçinin hizmetlerinin iptal edildiğini, müstahsil makbuzları, banka dekontları, işyeri ticari defter ve kayıtları incelendiğinde hatalı bir ticaret ya da hayali bir işçilik bulunmadığını belirterek, kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; kurumca tesis edilen işlemin mevzuata ve kanuna uygun olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece yapılan değerlendirmelere göre; dava dışı KF Tarım Hayvancılık Ltd. Şti. hakkında 10.08.2012 tarihinde ticareti terk işlemi yapıldığı, bordro tanıkları beyanlarında davacıyı tanımadıklarını söyledikleri, davacının da iş yeri patronunun ismini hatırlamadığını belirttiği, KF Tarım Hayvancılık Ltd. Şti.'ye ait iş yeri açma ve çalıştırma ruhsatının bulunmadığı, kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları tarafından düzenlenen tutanak içeriğinin aksinin yazılı belgelerle kanıtlanamadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş,

04.04.2022 günlü ek karar'la; karar tarihi itibariyle davalı SGK'nın vekilinin bulunmadığı, dosyaya sunulmuş vekaletin olmadığı anlaşıldığından, vekili olmayan davalı SGK lehine vekalet ücreti hükmedilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, ilam vekalet ücreti istenmesine ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı SGK Vekilinin İstinaf Sebepleri Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde; ... 8. İş Mahkemesinin 22.03.2022 tarih ve 2020/289-2022/105 E.K. sayılı kararının, vekalet ücretine hükmedilmemesi nedeniyle mahkemeden bu hususun düzeltilmesi talebinde bulunduklarını, ancak 04.04.2022 tarihli ek karar ile taleplerinin reddolunduğunu belirterek, ek kararın kaldırılarak vekalet ücretine ilişkin taleplerinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı Kurum vekili Av. ......'un 15.02.2022 tarihli vekillikten çekilme dilekçesi sunduğu, mahkemece işbu vekillikten çekilme dilekçesinin Kurum'a 21.02.2022 tarihinde tebliğ olunduğu, karar tarihi (22.03.2022) itibariyle davalı Kurum adına yeni avukat atanmadığı, gerekçeli kararın davalı Kurum'a 27.03.2022 tarihinde tebliğ olunduğu, karar tarihinden sonra Av. ...'in sunduğu 03.04.2022 tarihli dilekçesi ile mahkemeden ek karar ile davalı Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesini talep ettiği, vekaletini 05.04.2022 tarihinden UYAP'tan gönderdiği,

mahkemece talebin reddine dair 04.04.2022 tarihli ek karar verildiği, ilk derece Mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamından, dosyadaki bilgi ve belgelere göre somut olayda, karar tarihi itibariyle davalı Kurum'u temsil eden vekil bulunmadığından reddolunan davada davalı Kurum lehine vekalet ücretine hükmolunamayacağından mahkemece verilen 04.04.2022 tarihli ek kararın vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı SGK Vekilinin Temyiz Sebepleri Davalı SGK vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; kurum işleminin iptaline ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

3.Değerlendirme

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun “Hükmün Tashihi” başlığını taşıyan 304 üncü maddesinde, hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların, mahkemece kendiliğinden veya taraflardan birinin istemi üzerine düzeltilebileceği belirtilmiş, “Hükmün Tavzihi” başlıklı 305 inci maddesinde, hüküm yeterince açık değilse veya yerine getirilmesinde duraksama uyandırıyor yahut birbirine aykırı fıkralar içeriyorsa, yerine getirilmesi tamamlanıncaya kadar taraflardan her birinin hükmün açıklanmasını veya duraksama ya da aykırılığın giderilmesini isteyebileceği, hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçların, tavzih yolu ile sınırlandırılamayacağı, genişletilemeyeceği ve değiştirilemeyeceği açıklanmıştır.

İlk Derece Mahkemesince nihai olarak verilen 22.03.2022 tarihli kararı ile davanın reddine karar verildiği halde davalı SGK vekili lehine vekalet ücreti takdir edilmediği, davalı SGK vekilinin 03.04.2022 tarihli dilekçesine istinaden 04.04.2022 tarihli ek karar'la vekalet ücretine yönelik istemin reddine karar verilmiştir.

HMK 305. maddesi gereği tavzihle hüküm genişletilemeyeceğinden 04.04.2022 tarihli ek karar'ın kaldırılarak, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince, davalı SGK lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmektedir.

Bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, hüküm fıkrasına 5 numaralı bent olarak "Davalı SGK vekille temsil edildiğinden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı SGK vekiline verilmesine" ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu biçimiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,