Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/5183 K.2023/5467

Taraflar arasındaki tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin kısmen kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle "Davacının, davalı şirket adına kayıtlı 1460232,35 sicil sayılı işyerinde 01.02.2013 - 08.04.2017 tarihleri arasında prime esas kazanç tutarının üst sınırı esas alınan istemi hakkında davanın konusuz kaldığından, karar verilmesine yer olmadığına fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 01.02.2013 - 07.04.2017 tarihleri arasında davalı işverene ait işyerinde hizmet akdine dayalı ve sürekli olarak Uzman Kardiyoloji Doktoru unvanıyla, primler hariç olarak aylık net 10.000,00 TL ücretle çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... Sağlık ve Ticaret Ltd. Şti. vekili; davacının, hizmet tespiti isteminde bulunduğu dönemde davalı şirketin kurucusu ve tek ortağı olduğunu, işveren konumunda bulunduğu dava konusu dönemde, işçi olduğunun tespitini isteyen davacının davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığını, davacının, davalı işveren şirketteki ortaklık payını 31.01.2013 tarihinde devretmek suretiyle, 5510 Sayılı Yasa'nın 4/b konumundaki sigortalılığını sonlandırıp 01.02.2013 tarihinde yine aynı Yasanın 4/a maddesi kapsamında davalı işveren nezdinde işe başladığını, dava konusu dönemde serbest meslek faaliyetine bağlı olarak vergi mükellefliğinin bulunduğunu beyanla davanın usulden ve esastan reddini talep etmiştir.

2. Davalı SGK Başkanlığı vekili; 5510 sayılı Kanun'un 53/2 inci maddesindeki düzenleme doğrultusunda, davacının 01.02.2013 – 07.04.2017 tarihleri arasında davalı işverene ait işyerinde hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespiti isteminin yasal dayanaktan yoksun bulunduğunu ve davacının 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesi kapsamında zorunlu sigortalı statüsünde olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Davanın kısmen kabulü ile ... T.C.kimlik ve... s.s. numaralı davacı ...’in; Davalı ... Sağlık ve Ticaret Ltd.Şti.ne ait 1460232.35 sicil sayılı işyerinde; 1.2.2013 – 7.4.2017 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak 5510 sayılı Yasanın 4/1-a maddesi kapsamında çalıştığı, buna göre;

2013/02.ayda 4860,90 TL prime esas kazancının

2013/03.ayda 4860,90 TL prime esas kazancının

2013/04.ayda 4860,90 TL prime esas kazancının

2013/05.ayda 4860,90 TL prime esas kazancının

2013/06.ayda 4860,90 TL prime esas kazancının

2013/07.ayda 5139,90 TL prime esas kazancının

2013/08.ayda 5139,90 TL prime esas kazancının

2013/09.ayda 5139,90 TL prime esas kazancının

2013/10.ayda 3139,90 TL prime esas kazancının

2013/11.ayda 3139,90 TL prime esas kazancının

2013/12.ayda 3139,90 TL prime esas kazancının

2014/01.ayda 3461,50 TL prime esas kazancının

2014/02.ayda 3461,50 TL prime esas kazancının

2014/03.ayda 3461,50 TL prime esas kazancının

2014/04.ayda 3461,50 TL prime esas kazancının

2014/05.ayda 3461,50 TL prime esas kazancının

2014/06.ayda 3461,50 TL prime esas kazancının

2014/07.ayda 3871,00 TL prime esas kazancının

2014/08.ayda 3871,00 TL prime esas kazancının

2014/09.ayda 3871,00 TL prime esas kazancının

2014/10.ayda 3871,00 TL prime esas kazancının

2014/11.ayda 3871,00 TL prime esas kazancının

2014/12.ayda 3871,00 TL prime esas kazancının

2015/01.ayda 4309,90 TL prime esas kazancının

2015/02.ayda 4309,90 TL prime esas kazancının

2015/03.ayda 4309,90 TL prime esas kazancının

2015/04.ayda 4309,90 TL prime esas kazancının

2015/05.ayda 4309,90 TL prime esas kazancının

2015/06.ayda 4309,90 TL prime esas kazancının

2015/07.ayda 4777,90 TL prime esas kazancının

2015/08.ayda 4777,90 TL prime esas kazancının

2015/09.ayda 4777,90 TL prime esas kazancının

2015/10.ayda 4300,11 TL prime esas kazancının

2015/11.ayda 4618,64 TL prime esas kazancının

2015/12.ayda 4777,90 TL prime esas kazancının

2016/01.ayda 7205,50 TL prime esas kazancının

2016/02.ayda 6608,47 TL prime esas kazancının

2016/03.ayda 6484,95 TL prime esas kazancının

2016/04.ayda 6965,32 TL prime esas kazancının

2016/05.ayda 7205,50 TL prime esas kazancının

2016/06.ayda 7205,50 TL prime esas kazancının

2016/07.ayda 4563,48 TL prime esas kazancının

2016/08.ayda 7205,50 TL prime esas kazancının

2016/09.ayda 1993,64 TL prime esas kazancının

2016/10.ayda 936,62 TL prime esas kazancının

2016/11.ayda 1147,90 TL prime esas kazancının

2016/12.ayda 1147,90 TL prime esas kazancının

2017/01.ayda 4981,07 TL prime esas kazancının

2017/02.ayda 4294,02 TL prime esas kazancının

2017/03.ayda 4672,10 TL prime esas kazancının

2017/04.ayda 1081,81 TL prime esas kazancının

Kuruma eksik bildirildiğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı şirket ve davalı SGK vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri 1.Davalı ... Sağlık ve Ticaret Ltd. Şti. vekili; raporunu düzenlerken yetki ve görev sınırlarını aşan bilirkişi tarafından düzenlenen raporda dayanaksız muvazaa iddiası ile yetersiz ve çelişkili tanık anlatımlarına itibar edilerek, ve imza incelemesi sonucu kesinleşen ücret bordroları yok sayılarak kurulan hükmün usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Davalı Kurum vekili, dosyada mevcut karara dayanak teşkil eden bilirkişi raporuyla davacıya ait olduğu belirlenen imzaları taşıyan bordrolar dikkate alınmaksızın yetersiz ve çelişkili tanık anlatımlarına dayanılarak verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "... İlk derece mahkemesi tarafından, davacının, prime esas kazanç tutarı isteminde, 5510 sayılı Kanun'un 82'inci maddesinde düzenlenen üst sınır gözetilmek suretiyle, üst sınırı aşan kısım yönünden ret kararı verilmesi yönünde davacı tarafın istinafının bulunmadığı,

ilk derece mahkemesi tarafından kabul edilen istem yönünden davalı SGK Başkanlığı'nın yargılama aşamasında alınan denetmen raporuna istinaden, kabul ettiği ve davalı şirket tarafından itirazda bulunulmadığı dikkate alındığında, davacının, davalı şirket adına kayıtlı 1460232,35 sicil sayılı işyerinde 01.02.2013 - 08.04.2017 tarihleri arasında prime esas kazanç tutarının üst sınırı esas alınan istemi hakkında davanın konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacının prime esas kazanç tutarının üst sınırını aşan istemi yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu,

konusuz kalan istemin yazılı deliller ispatlandığı, dava tarihi itibariyle davacı tarafın haklı olduğundan, konusuz kalan kısım yönünden davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ancak bu hatanın giderilmesinin yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği " gerekçelerine dayalı olarak "Davalı ... Sağlık ve Ticaret Ltd. Şti. vekili ile davalı SGK Başkanlığı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüyle; ...

1. İş Mahkemesi'nin, 23.12.2020 tarihli, 2017/564 E, 2020/131 K. sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, davacının, davalı şirket adına kayıtlı 1460232,35 sicil sayılı işyerinde 01.02.2013 - 08.04.2017 tarihleri arasında prime esas kazanç tutarının üst sınırı esas alınan istemi hakkında davanın konusuz kaldığından, karar verilmesine yer olmadığına, fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; Kurum aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olduğu, davacının müracaatına istinaden gerekli inceleme, denetim ve işlemlerin yapıldığı belirtilerek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, prime esas ücretin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,