Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/6709 K.2023/7700

Taraflar arasındaki Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı SGK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili, davacının... köyünde çiftçilik ve hayvancılık yaptığını, topladığı ... Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifine verdiğini, bu durumun 30.04.1995 tarih A 17893 numaralı müstahsil makbuzu ile sabit olduğunu, bu belge ile Kuruma başvuru yapıldığını ancak tescil işleminin gerçekleştirilmediğini belirterek, davacının 30.04.1995 tarihinden itibaren 2926 sayılı Kanun kapsamında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine talep etmiştir.

II.CEVAP

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "davacının geçimini çiftçilik ve hayvancılıktan sağladığı, davacının 1995 yılında kooperatife süt teslim ettiği, süt tesliminden sonra gerekli bağkur kesintisini yapıldığı, kesintiye ilişkin belgenin kuruma PTT aracılığı ile gönderildiği" gerekçesiyle "davacı tarafından davalı aleyhine açılan bağkur kaynaklı sigortalılığının tespiti davasının kabulüne, davacı ...'ın 30.04.1995 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine" karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı Vekilinin İstinaf Sebepleri Davalı Kurum vekili, 30.04.1995 tarih ve 17893 nolu müstahsil makbuzunun noter onaylı olduğu bunun haricindeki belgelerin (Bağ-kur sigortalılık belgesi, tevkifat bildirdim listesi ve primin kurum kayıtlarına yatırıldığına dair banka dekontu) fotokopi olduğu, yetkililerce kaşe ve ıslak imza ile onanmadığı tevkifat bildirim listesi ve banka dekontunun kooperatiflerine ait olduğuna dair SS.... Köyü tarımsal Kalkınma Kooperatifince kurumumuza hitaben resmi bir yazısının da bulunmadığını belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "davacının ilk prim kesintisini takip eden aybaşından (01.05.1995) itibaren 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun kanıtlanması nedeniyle davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu; mahkeme kararında "...davacı ...'ın 30.04.1995 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine" karar verilmiş ise de 2926 sayılı Kanun'un 5'inci maddesine göre sigortalılığın prim kesintisini takip eden aybaşından (01.05.1995) itibaren başlayacak olması Kanun gereği olduğundan, Kurumca mahkeme kararının yasa gereğince infazının mümkün bulunduğu" gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2926 sayılı Kanun'un 2/1 ve 3/b maddeleri

3. Değerlendirme Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinin (2) nci fıkrasında, “hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir” hükmü öngörülmüştür. Hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması kamu düzeniyle ilgili olup, hükmü temyiz etmeyen yönünden sonuç doğurması gerekeceği de gözetilerek, gerçeğe ve hukuka uygun bir karar verilmesi gerekir.

Davacının 30.04.1995 tarihinden itibaren 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitini istediği, İlk Derece Mahkemesince, davacının 30.04.1995 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verdiği, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, İlk Derece Mahkemesince, tarih aralığı belirtilmeden ve uyuşmazlık konusu dönem belirlenmeden infaza elverişsiz şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece, öncelikle HMK 31 inci maddesi kapsamında davacının hangi tarihler arasında sigortalı olduğunun tespitini talep ettiği açıklattırılmalı, tespiti istenilen tarih aralığı belirlenmeli, Kurumdan; davacının hangi sürelerde 2926 sayılı Kanun uyarınca Tarım Bağ-kur sigortalısı kabul edildiği sorulmalı, davacının hangi tarih aralığında 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-kur sigortalısı Mahkemece kabul edildiği hükümde açıkça gösterilecek şekilde hüküm kurulmalıdır.

VI. KARAR

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,