Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/7123 K.2023/7846

Taraflar arasındaki ödeme emrinin iptali davasından yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA Davacı vekili, davalı Kurum tarafından muris ...'ın hak sahibi sıfatı ile davacıya birtakım ödeme emirleri gönderildiğini ancak davacının mirasın reddi kararı aldığını bu nedenle ödeme emirlerine konu borçlardan sorumlu tutulmasının yasal olarak mümkün olamayacağını beyan ederek davalı Kurum tarafından düzenlenen ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, Kurum işlemlerinin yerinde olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, “… Her ne kadar davacı, davalı kurumun muris ...'ın vefatı üzerine hak sahibi sıfatı ile hakkında ödeme emirleri düzenleyen davalı kurumun işlemlerinin iptali istemli işbu davayı açmış ise de, ... SGK İl Müdürlüğü ...Sosyal Güvenlik Merkez Müdürlüğü'nün 04.08.2021 tarihli yazı cevabında ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi' nin 14.03.2018 tarih ve 2018/371 Esas sayılı kararı ile davacının mirasın reddi kararı alarak davaya konu kurum borçlarından sorumlu olamayacağının bildirildiği ve bu haliyle davanın konusuz kaldığı, davanın açılmasına davalı kurumun gerekli araştırmayı yapmaması neden olmakla ve davacının davanın açılması sırasında davayı açmakta haklı olduğu anlaşılmakla davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

-Konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına,…” karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili, kurum alacağının zamanaşımına uğramadığını, kurumun davanın açılmasına sebebiyet vermediğini savunarak mahkeme hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...davacı, mirasın reddi kararına istinaden davaya konu ödeme emirlerinden sorumlu değil ise de davalı Kurum bu durumu dava tarihi ile aynı gün Kuruma verilen dilekçe ile öğrendiğinden ve ödeme emirlerini iptal ettiğinden, dolayısıyla dava açılmasına sebebiyet vermediğinden, davalı Kurum aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi yerinde değildir." gerekçesiyle "I-HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince davalı Kurum vekilinin istinaf talebinin kabulüne, yukarıda esas ve karar numarası yazılı mahkeme kararının kaldırılmasına,

II-Dava konusu ödeme emirlerinin yargılama sürecinde iptal edilmesi nedeniyle uyuşmazlık konusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına," dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili, temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar etmekle birlikte aleyhe yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiği lehe vekalet ücretine karar verilmesi gerektiğinden bahisle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 331 nci maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı Kurum, mirasın reddini dava tarihi ile aynı gün Kuruma verilen dilekçe ile öğrendiğinden ve dolayısıyla dava açılmasına sebebiyet vermediğinden, davacı tarafça yapılan 30,00 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılması gerektiğinin gözetilmemesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün II/B bendindeki "davalıdan alınarak davacıya verilmesine," ibaresinin silinerek yerine "davacı üzerinde bırakılmasına" ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,