Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/719 K.2023/973

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Kurumca 46 yaşından itibaren emekli olarak kabul edilmesi gerektiğini, emekli olduğu tarihten itibaren maaşlarını ödenmesine dair yapılan 13.01.2021 tarihli talebin SGK tarafından ilk sigortalılık tarihinin 12.12.1998 olarak ele alınması nedeniyle 55 yaş 5975 prim günü ve 20 yıl sigortalılık süresi şartının arandığını, prim gün sayısının 5975 güne tamamlanıp 55 yaşın beklenmesi gerektiğinin belirtilerek talebin reddedildiğini, hizmet cetveli incelendiğinde Belçika'da işe giriş tarihinin 13.12.1998 olduğunu,

hizmet borçlanması gerçekleştirilirken borçlanmak istediği gün sayısının 5375 borçlanılmak istenen sürelerinde (15.01.1990 - 20.12.2005) olarak belirtildiğini, 15.01.1990 - 12.12.1998 tarihleri arasında toplam 2900 gün ev kadınlığı süresi bulunduğunu, yurtdışı borçlanmasının ilk sigortalılıktan ev hanımlığında geçen kısmı kadar geriye götürüldüğünde SGK tarafından ilk işe giriş tarihi olan 23.11.1990 olarak belirlendiğini ancak Kurum tarafından 46 yaşında emekliliğinin başlatılmadığını, emeklilik için müracaat ettiğinde 03.04.2018 tarihli cevabi yazıda "sigorta başlangıcının 23.11.1990 tarihi olarak kabul edildiğini,

47 yaş ve 5450 gün prim ödeme şartı olduğunu, prim gün sayısının 5380 olması nedeniyle eksik primlerinin yatırılması koşulu ile emekli olacağının" beyan edildiğini, eksik gün sayısı olan 75 gün karşılığı primlerin ödenerek yeniden emeklilik müracaatında bulunulduğunda 08.02.2019 tarihli SGK cevabi yazısında bu sefer 55 yaş 5975 prim günü ve 20 hizmet yılı şartının arandığının belirtildiğini, 2014/27 sayılı Genelge ile akit ülke sigortasına girdiği tarihin giriş tarihi olarak kabul edileceğinin belirtildiğini, kaldı ki SGK'nın 23.11.1990 tarihini sigortalılık başlangıcı olarak kabul ettiğini,

SGK'nın hak ettiği hayatı güvence altına almakla yükümlü olduğunu belirtilerek.

"Borçlanma İşlemlerinin eksiksiz gerçekleştirildiği ve emeklilik şartlarını 46 yaşında taşıdığı halde emekli edilmemesi, daha sonrasında SGK tarafından öngörülen 47 yaş emeklilik şartlarım yerine getirdiği halde yine SGK tarafından 55 yaş şartı aranması şeklinde Kurum menfaatine yapılan işlemlerin düzeltilmesi; davacı lehine olacak şekilde 46 yaşından itibaren emekli olarak kabul edilmesi, emekli olduğu tarihten itibaren emekli maaşlarının hesaplanarak faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

1. Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 19.09.2017 tarihinde borçlanma talebinde bulunduğunu ve 5375 gün borçlanarak ödeme işleminin gerçekleştirildiğinin tespit edildiğini, 07.02.2018 tarihinde Kuruma tahsis talebinde bulunduğunu ancak talebinin yürürlükte bulunan 2014/27 sayılı genelgeye göre değerlendirilerek 47 yaş 5450 prim gün şartını sağlamaması nedeniyle reddedildiğini,

bunun üzerine 15.08.2018 tarihinde 75 gün ek borçlanma yaparak 16.01.2019 tarihinde yeniden tahsis talebinde bulunulmuş ise de 2018/38 sayılı Genelgeye göre 55 yaş ve 5975 prim gün şartını sağlamadığı gerekçesiyle Kurum tarafından talebinin reddedildiğini, 2018/38 sayılı Genelgenin 1.3.

(Ev kadınlığı sürelerinin borçlandırılmasında sigortalılık başlangıcı) maddesinde; sigorta başlangıcının tespitinin değiştirildiğini, ev kadınlığı sürelerinin de borçlanılması halinde ilk işe giriş tarihinin; borç ödeme tarihi ile ilk işe giriş tarihi arasındaki sigortalılık sürelerinden bir kısmı borçlanılmış ise giriş tarihi, borç ödeme tarihinden toplam borçlanılacak süre kadar geriye götürüldüğünde sözleşmeye göre belirlenen ilk işe giriş tarihinden önceki süreye gelmesi halinde bu tarih olarak alınacağını;

borç ödeme tarihi ile ilk işe giriş tarihi arasındaki sigortalılık sürelerinden bir kısmı borçlanılmış ise ilk işe giriş tarihinin borç ödeme tarihinden toplam borçlanılan süre kadar geriye götürüldüğünde sözleşmeye göre belirlenen ilk işe giriş tarihinden sonraki bir sürenin bulunması halinde sözleşmeye göre belirlenen tarihin esas alınacağının belirtildiğini;

buna göre, davacının Türkiye'deki ilk işe giriş tarihi olan 14.09.2017 tarihinden 5450 gün geriye götürüldüğünde 24.07.2002 tarihi bulunmakla, bu nedenle ilk işe giriş tarihinin yurt dışı sigorta başlangıcı olan 12.12.1998 olarak belirlendiğini, 12.12.1998 tarihine göre de 55 yaş 5975 gün şartını sağlamadığından tahsis talebinin reddedildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesi kararında özetle; yaşlılık aylığı tahsis talebini reddeden Kurum işleminin mevzuata uygun olduğu kanaati ile davanın reddine karar verildiği görülmüştür.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davacı Vekilinin İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; SGK tarafından kabul edilen ilk işe giriş tarihinin 23.11.1990 yılı olarak belirlendiği, emeklilik şartlarının eksik primin ödenmesiyle tamamlandığını, müracaatına bu sefer de emeklilik şartlarının oluşması için 55 yaş, 5975 prim günü ve 20 hizmet yılı şartı arandığını, borçlanma işlemlerini eksiksiz gerçekleştirmesine rağmen her müracaatında kurum tarafından eksik gün sayısı ve yaş şartı denilerek sürekli mağdur edildiği, 46 yaşında emekli olması gerekirken emekli edilmemesi, sonrasında kurumun da kabul ettiği şekilde 47 yaş, 5450 prim gün sayısı şartını gerçekleştirmesine rağmen yine emekliliğinin sağlanmaması ve 55 yaş şartı arandığından bahisle kararın kaldırılmasını talep ederek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 3201 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi, 506 sayılı Kanun'un geçici 81 inci maddesi

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin kararı temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

179,90-Onama · 80,70-Peşin · 99,20-Kalan · T.H.