Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/7396 K.2023/10043

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin, davalıya ait işyerinde, 10.11.1989 tarihinde işe girdiğini, askere gidene kadar kısa bir süre çalıştığını, işveren tarafından işe giriş bildirgesinin verildiğini, ancak çalışma beyan edilmediğini, davacının 28.11.1989 tarihinde askere gittiği için takip edemediğini, emeklilik için sigortalı süresini hesaplatmak istediğinde, sigorta kaydının yapılmakla birlikte prim ödenmediğini öğrendiğini, bildirilen süre içinde hizmet kaydının olmayışı nedeni ile davacının hak kaybına uğradığını, bu nedenle davacı ...'ın davalı ...'a ait işyerinde 10.11.1989 - 27.11.1989 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı mirasçıları cevap dilekçesi sunmamıştır. Fer'i müdahil Kurum vekili davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Bozma ilamı doğrultusunda yapılan incelemede imza incelemesine ilişkin ATK raporunda işe giriş bildirgesindeki imzanın davacıya ait olduğu tespit olunmuş, hüküm duruşmasında dinlenen davacı tanık beyanları, dosya içerisinde yer alan davalı ile dahili davalılara ait nüfus kayıt örnekleri ile SGK İl Müdürlüğü'nün 06.02.2019 tarihli yazı cevabı birlikte değerlendirildiğinde tanıkların çalışmasının geçtiği iş yerleri ile davacının işe giriş bildirgesinde yer alan ...' a ait iş yerleri arasında bağlantı bulunduğu,

davacı tanığı ...'ın Kurum kayıtlarında işveren olarak gözüken ...'ın davalı ...'in oğlu olduğu, anılan işverenlerin Uçarlar olarak bilindiği, daha önce mahkememizce beyanı alınan tanıkların Kurum kayıtlarında işveren olarak Yaşar Uçar'ın yer aldığı, Yaşar Uçar'ın da aynı şekilde belirtilen iş yerleri ile bağlantılı olduğu yine nüfus kayıtları ile davacı tanık beyanlardan anlaşıldığından,

Sonuç olarak yapılan yargılama sonucu toplanan tüm deliller hep birlikte değerlendirildiğinde; dinlenen tüm tanıkların fiili çalışmayı doğrulamaları, hususu gözetilerek davanın kabulü ile davacının davalı ...'a ait işyerinde 10.11.1989 ile 27.11.1989 tarihleri arasında çalışmasının olduğunun tespitine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle, davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığını, eldeki davada fer'i müdahil sıfatıyla yer alması gereken Kurumun, davalı sayılmasının ve aleyhine vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; "Dosya içeriğinden; davacının, yargılama aşamasında ölen davalı ...'a ait 77745 sicil numaralı iş yerinde 10.11.1989 tarihinde çalışmaya başladığına ilişkin işe giriş bildirgesinin 05.12.1989 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal ettiği, anılan iş yeri tarafından 1989/3 üncü dönem bordrosu verilmediği ve davacı adına bildirimde bulunulmadığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda; davalıların murisi ...'a ait ... sicil numaralı iş yerinden davacı adına 10.11.1989 tarihli işe giriş bildirgesi düzenlenerek Kuruma verilmesi nedeniyle hak düşürücü sürenin geçirildiğinden söz edilmesinin mümkün bulunmaması; davacının, hüküm altına alınan 10.11.1989-27.11.1989 tarihleri arasında çalıştığı iddiasının; gerek davalı ...'a ait iş yerinin 1989/1-2 nci dönem bordrolarında gerekse uyuşmazlık konusu dönemde davalı işverenin oğlu ...'a ait iş yerinin dönem bordrolarında adları bulunan tanıkların beyanları ve dosyada mevcut deliller ile doğrulanması,

dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve İlk Derece Mahkemesinin gerekçesi hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının, hüküm altına alınan tarihler arasında davalı ...'a ait iş yerinde hizmet akdi ilişkisine dayalı olarak ve sigortalı sayılmasını gerektirir nitelikte çalıştığının kanıtlandığı anlaşıldığından; ilk derece mahkemesince; davacının yargılama aşmasında ölen davalı ...'a ait iş yerinde 10.11.1989- 27.11.1989 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik görülmemiştir.

6552 sayılı Kanun'un 11.09.2014 günü yürürlüğe giren 64 üncü maddesi ile 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7 nci maddesine eklenen 4 üncü fıkrada, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda, davanın Kuruma resen ihbar edileceği, ihbar üzerine davaya davalı yanında feri müdahil olarak katılan Kurumun, yanında katıldığı taraf başvurmasa dahi kanun yoluna başvurabileceği hükme bağlanmış, 25.10.2017 tarihinde yürürlüğe giren 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 4 üncü maddesi ile de aynı şekilde düzenleme yapılmıştır.

Somut olayda, dava, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebine ilişkin bulunduğundan Kurumun, davadaki sıfatının davalı değil fer'i müdahil olduğunun ve yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması gerektiğinin gözetilmemesi ise hatalı olmuştur.

Öte yandan; gerekçeli karar başlığında dava tarihinin 08.04.2016 yerine 17.04.2017 olarak yazılması da hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, fer'i müdahil Kurumun yerinde bulunan istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ileri sürülmeyen ve kamu düzenine ilişkin olmayan hususlar nazara alınmaksızın davanın esasına ilişkin olarak",

"1-Fer'i müdahil Kurumun istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile; Balıkesir 2. İş Mahkemesinin 30.11.2021 tarih, 2019/3 E. 2021/440 K. sayılı kararının kaldırılmasına,

2- Davanın kabulü ile; davacının 10.11.1989-27.11.1989 tarihleri arasında davalı ... Ali Uçar’a ait 77745 sicil numaralı iş yerinde çalıştığının tespitine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci, 506 sayılı Kanunu'nun 79/10 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR