Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8072 K.2023/13398

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda ilk derece mahkemesince asıl ve birleşen dava yönünden davanın konusuz kalmasından dolayı karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.

Kararın asıl dava davalısı - birleşen dava davacısı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl dava davalısı - birleşen dava davacısı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının yaşlılık aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Asıl dava davalısı - birleşen dava davacısı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum müfettişi tarafından yürütülen soruşturma neticesinde sigortalının esnaf sicil memurluğunda kayıtlı olmadığı daha önce hak sahiplerince ibraz edilen ve sicil memurluğunda da teyit edilen sicildeki kayıt numarasında başka bir kişiye ait olduğu ve bu nedenle yaşlılık aylığı iptal edildiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dava davacısı tarafından 6552 sayılı Kanun kapsamında idari başvurunun yapıldığı, aylığı iptal edilen ...'ın 21.04.2010 tarihi itibarıyla kesilen aylığının durdurulduğu tarihten itibaren yeniden bağlandığı, 21.04.2010-20.07.2015 süresince birikmiş aylığın ödenmesi için 21.07.2015 tarihinde işlem yapıldığı, fuzuli ödemeden kaynaklı 05.09.1999-20.04.2010 tarihleri arası için çıkartılan 45.580,90-TL borcun da iptal edildiği, davacının talep ettiği dönem için Bağ-Kur hizmetinin ihya edildiği,

davanın 6552 sayılı Kanun öncesi açılması ve 6552 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesi sebebiyle davalı Kurumun yargılama aşamasında iptal edilen sigortalılığı kabul ettiği anlaşılması karşısında, davalı Kurumun yargılama giderinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması gerektiği anlaşılmakla asıl ve birleşen dava yönünden davanın konusuz kalması nedeniyle hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl dava davalısı - birleşen dava davacısı kurum vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Asıl dava davalısı - Birleşen dava davacısı Kurum vekili istinaf sebepleri İlk Derece Mahkemesince Kurum lehine vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmesi gerektiğini beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki kayıt ve belgelerden 31.07.2017 ve 13.02.2018 tarihli yazılardan Kurum tarafından davacının iptal edilen yaşlılık aylığının 6552 sayılı Kanun kapsamında başvurusu üzerine yeniden bağlandığı ve davanın konusuz kaldığının açık olduğu, HMK 331/1 madde kapsamında; “davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, hakim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.” şeklinde düzenlemenin yer aldığı; eldeki dosyada ise;

davacının sigortalılığının usulsüz oda kaydı nedeniyle iptal edildiği, daha sonra yürürlüğe giren 6552 sayılı Kanun 58 inci maddesi ile 5510 sayılı Kanun'a eklenen geçici 54 üncü madde gereğince davacının iptal edilen sigortalılığına yeniden geçerlilik verildiği, davacının sigortalılığının sonradan yürürlüğe giren yasa ile tanınmış olması gözetildiğinde davalı Kurum aleyhine veya lehine vekalet ücreti ile yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiğinden Yerel Mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun olduğundan davalı Kurumun istinaf isteminin yerinde olmadığı anlaşılmakla istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl dava davalısı - birleşen dava davacısı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki taleplerle temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının yaşlılık aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline karar verilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile

2. HMK 331'inci maddesinin 1inci fıkrası

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre ve temyiz edenin sıfatına göre usul ve kanuna uygun olup asıl dava davalısı - birleşen dava davacısı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR