Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/809 K.2023/977

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının müteveffa eşi ...'ün 1969 yılında Fransa’ya işçi olarak gittiğini ve burada 1 yıl çalıştıktan sonra Almanya’ya gittiğini ve orada çalışırken 1979 yılında vefat ettiğini, murisin Türkiye’de 6340640 sigorta sicil numarası ile 60 gün sigortalı çalışmasının olduğunu, davacının 2013 yılında kuruma başvurarak,

murisin yurtdışı hizmetleri nedeni ile borçlanma talebinde bulunduğunu, davacının yurtdışı borçlanmasının 4/1-a kapsamında kurumca değerlendirildiğini, murisin yurtdışına çıkmadan önce Türkiye’de 60 gün 4/1-a (SSK) kapsamında hizmetinin olması nedeni ile borçlanmanın 4/1-a (SSK) kapsamında yapılması ve ölüm aylığının da bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiğini,kurum işleminin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyan ederek,

davanın kabulü ile davacının yurt dışı borçlanma işlemlerinin 5510 sayılı Kanunun 4/a maddesi gereğince yapılması gerektiğinin ve fazla ödemiş olduğu yurt dışı borçlanma tutarı ile eksik aldığı aylıkların, yurt dışı borçlanma aylığına hak kazandığı tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte iadesi gerektiğinin tespitine, yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesi ile davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; SGK kapsamında davacının 60 günlük sigortalılığının bulunduğunu, davacının 60 günlük hizmetinin Almanya'dan aylık alırken değerlendirildiğini, sigortalılığının Türkiye'de 180 günden az çalışması olması nedeni ile ölüm sigortasından aylık talepleri davalı kurumca incelenmediğini, 5510 sayılı Kanun madde 4/1-B kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, bu kapsamda gerekli işlemlerin yapıldığını, kurumca yasal mevzuat çerçevesinde işlemlerin yapılmış olması nedeni ile davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesi kararında özetle; davanın kabulü ile, 1-)Davacının yurt dışı borçlanma işlemlerinin 5510 sayılı kanun'un 4/1-a (ssk) maddesi kapsamında kabul edilmesi gerektiğinin, 2-)Davacının fazla ödediği herhangi bir borçlanma tutarı olmadığı ve tarafına iadesi gereken bir ödemenin bulunmadığının, 3-)Davacıya 01.12.2013 tarihinden itibaren 4/1-b kapsamında fiilen ödenen ölüm aylıkları ile, aynı tarihten itibaren 4/1-a (ssk) kapsamında ay be ay ödenmesi gereken aylık arasındaki farkların çeşitli yasal düzenlemelerle yapılan artış oranları artırılarak ve 01.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davacı Vekilinin İstinaf Sebepleri Davalı kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı kurum vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava kurum işleminin iptali talebine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 3201 sayılı Kanunun 5 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...