Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8179 K.2023/11014

Taraflar arasındaki davalılardan ...'ün davacı şirkete ait işyerinde çalışmadığının tespiti ile Kurum işleminin iptali istemine ilişkin asıl ve birleşen davalardan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davaların kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, şirketin dışardan imza temsil yetkilisi olarak Genel Kurul kararı ile atanan davalı ...'ün şirketin hizmet akdine bağlı fiilen çalışan pozisyonunda bulunmamasına rağmen, davalı Kurumun 28.03.2018 tarih ve 206.09/4, 107.013 ile 06.03.2018 tarihli 206.09/1370275 sayılı işlemleri ile 5510 sayılı Kanun'un 102 nci maddesi uyarınca ... dosya sicil no.lu işyeri ile ilgili olarak İdari Para Cezası tahakkuk ettirildiğini, adı geçen idari para cezasının iptali için Denizli İdare Mahkemesinin 2018/598 E. ve 2018/599 E. sayılı dosyaları ile dava açtıklarını,

yine aynı gerekçe ile Kurumca resen işsizlik ve prim borcu tahakkuka ilişkin 08.08.2018 tarihli 42919490/10082057 sayılı ek aylık prim ve hizmet belgesi (APHB) düzenlendiği ve 31.08.2018 tarih itibariyle 20.962,12 TL Prim – İşsizlik + 5.817,05 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 26.779,17 TL re’sen borç tahakkuk ettirildiğini, resen tahakkuk ettirilen işleme karşılık 05.09.2018 tarihinde yasal süresi içerisinde itiraz ettiklerini, davalı Kurumca 17.09.2018 tarihli E. 11986094 sayılı yazısı ile reddettiğini,

davalı Kurumca yasal takip başlatıldığını 21.09.2018 tarihli 12269504 sayılı ödeme emri düzenlenerek taraflarına 26.09.2018 tarihi itibariyle tebliğ edildiğini, yapılan bu işlemlerin bütününün hukuka aykırı olduğunu, davalı şahsın şirketlerinde çalışmadığını, çalışmadığına dair tespitin gerektiğini, şirkete genel kurul kararı ile atanan ...’ün hizmet akdine bağlı bir çalışanı pozisyonunda olmadığını, müvekkil şirketin Bozkurt Belediyesinin %100 hissedarı olduğunu, Belediyenin vereceği kamu hizmetlerinin ilk elden ve en az maliyetle kamu yararına verebilmek adına,

doğrudan temin yolu ile hizmet alımı yapması için kurulan şirketin kuruluş tarihinin 08.12.2014 olduğunu, tamamının belediye tüzel kişiliğine ait olduğu için Belediye Başkanı’nın şirketin temsilcisi olduğunu, zaman içerisinde şirket eliyle kamu hizmetlerinin yürütülmesi ihtiyacı doğması sebebiyle, şirketi temsil ve imza yetkilisi atama zorunluluğunun olduğunu, davalı ...’ün maaş almadığını huzur hakkı aldığını ve hali hazırda davalı şahsın 23 yıllık muhasebeci olduğunu, hali hazırda da müvekkil şirkette ücret mukabilinde mali müşavirlik hizmeti verdiğini,

davacı şirketin 5510 sayılı Kanun'un 8 ve 86 ncı maddelerinde belirtilen işe giriş bildirgesi aylık prim ve hizmet belgeleri verme yükümlülüğü kanunen bulunmadığını, davalı ...’ün hizmet akdine bağlı 5510 sayılı Kanun'un 4/a kapsamında çalışanı olmadığını belirterek, öncelikle dava konusu işlemlerde açıkça hukuka aykırılık bulunması ve uygulanması halinde davacının kamu tüzel kişiliğine ait kamu hizmeti veren bir şirket olması nedeniyle telafisi imkansız zararlar doğacağından, yargılama süresince davalı Kurumun 2018/16162 takip numaralı icra takibinin tedbiren durdurulmasına,

davalı şahsın davacıya ait işyerinde çalışmadığının tespitine, hukuka aykırı olarak tescil edilen 4/a sigortalılık hizmet süresinin, davacının işleme karşı yaptığı itiraza, davalı Kurumca verilen 17.09.2018 tarihli ve E. 11986094 sayılı ret kararının ve davalı Kurumca resen düzenlenen Ek Aylık ve Hizmet Belgeleri (APHB)nin iptaline, resen tahakkuk ettirilen prim–işsizlik borçlarının, gecikme zamlarının ve tüm ferilerinin silinmesi ile bunlara dayalı olarak davalı Kurumca girişilen icra takibinin ve gönderilen ödeme emrinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekilince verilen 18.12.2018 tarihli cevabi dilekçelerinde; “davacıya 3.4312.01.01.

1142085.020.19.72 sicil numaralı veri giriş elamanı büro ve otel temizliği, kepçe operatörü ve şoför çalıştırma işi ile ilgili faaliyette bulunan işyeri ile ilgili olarak müvekkil Kurum Sosyal Güvenlik Denetmenince 08.02.2018 tarihli ve 2018/017 rapor düzenlendiğini, raporda davacı şirketin Kanun kapsamına alınış tarihinin 01.10.2016 olarak görüldüğünü ve Kanun kapsamına alınış tarihinin 17.06.2015 olarak değiştirmesi gerektiğini,

17.06.2017 tarihinde dışardan müdür olarak atanan ...’ün davacıya ait hiçbir işyeri dosyasında 5510 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigorta bildirimlerinin yapılmadığının tespit edildiğini, 17.06.2015 tarihli sigortalı işe giriş bildirgesinin işverenden istenilmesi ve davacı şirkete bu tespitler nedeniyle 5510 sayılı Kanun'un 102 nci maddesi gereğince idari para cezası uygulandığını, denetim raporu doğrultusunda davacı şirketten 28.03.2018 tarihli ve 4.106.518 sayılı yazı ile bilgi ve belge talebinde bulunulduğunu,

davacı şirket tarafından 1 aylık süre içerisinde bilgi ve belgeleri vermediğinden dolayı Kurum tarafınca resen işlem yapılarak, işyeri bildirgesini süresinde vermemesinden dolayı 3.604,00 TL, işe giriş bildirgesini süresinde vermemesinden dolayı 2.574,00 TL ve 2015/06- 2018/01 devresi aylık prim ve hizmet belgesinin süresinde verilmemesi nedeniyle 105.588,00 TL idari para cezası uygulandığını, ayrıca 2015/06- 2018/01 devresi aylık prim ve hizmet belgelerinin işleme alınmasından dolayı 26.779.17 TL borç çıkarıldığını,

davacının 27.03.2018 tarih ve 4.094.263 sayılı dilekçesi ile itirazda bulunduğunu ve işverenin itirazının Kurumca 29.03.2018 tarihli ve 1942648 sayılı yazıyla reddettiklerini, yine işe giriş bildirgesinin süresinde verilmemesi dolaysıyla 2.547,00 TL, 2015/06-2018/01 devresi aralığında prim ve hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle 105.588,00 TL tutarında idari para cezası uygulandığını, davacının 13.04.2018 tarih ve 2.764.086 sayılı dilekçesi ile Kuruma itirazda bulunduğunu ve Kurumca 24.04.2018 tarih ve 3.275.221 yazı ile ret edildiğini, davacının çıkarılan borçların tamamına itiraz ettiğini ve itirazlarının reddedildiğini belirterek,

davacının idari para cezasının iptalini talep ettiğini, idari para cezasının iptali için cezanın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içerisinde Kuruma itirazını yapıp itirazın reddinin davacıya tebliğ tarihinden itibaren 30 günlük süre içinde dava açması gerektiğini belirterek, davalı Kurumun işlemlerinin mevzuat hükümlerine uygun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Dahili davalı ... 27.01.2021 tarihli celsede; serbest mali müşavir olduğunu, bağımsız ofisi bulunduğunu, şirketin dışarıdan muhasebe kayıtlarını tuttuğunu, şirkette fiili olarak hizmet akdine tabii çalışması olmadığını belirtmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı şirket ile dahili davalı ... arasında iş ilişkisinin bulunmadığı, bu kişinin bağımsız ofisi ile dışarıdan hizmet verdiği, bu nedenle davalı Kurum tarafından APHB düzenlenmesi ve prim borcu tahakkuk ettirilmesi ve buna bağlı olarak ödeme emri gönderilmesi işlemlerinin hukuka uygun olmadığı anlaşılmakla asıl ve birleşen davaların kabulüne dahili davalı ...’ün davacı şirkette 5510 sayılı Kanun m.4/1-a kapsamında çalışmamış olduğunun tespiti ile APHB düzenlenmesi ve prim borcu tahakkuk ettirilmesine yönelik aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline, davacıya gönderilen 2018/16346 no.lu icra takibinin ve gönderilen 09.10.2018 tarihli ve 13277871 sayılı ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri Davalı Kurum vekili; İlk Derece Mahkemesi kararının hatalı olduğunu, usul ve yasaya aykırı karar verildiğini, Kurum işlemlerinin mevzuata uygun olduğunu beyan ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davaların reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, delil durumu itibariyle Denizli 6. İş Mahkemesi 2022/44 Esas 2023/9 Karar sayılı kararında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin 1 numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; salt tanık beyanları ile kabul kararı verilemeyeceğini, Kurum işleminde hata olmadığını, kararın bozulması gerektiğini belirterek istinaf gerekçeleri ile temyiz talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık davalılardan ...'ün davacı şirkete ait işyerinde çalışmadığının tespiti ile Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile

2. 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ve 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,