Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8237 K.2023/9695

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili tarafından ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalının evinde 2011 yılı Aralık ayından itibaren yatalak annesi ... aylık 900,00 TL ücretle bakmak için çalışmaya başladığı, ücretinin 2012 yılının Mart ayından itibaren 1.000,00 TL olduğu, anlaşmaya aykırı olarak sürekli ev işlerinde de çalıştırıldığı, fazla çalışma ücretlerine karşılık 1.500 TL elden ödeme yapıldığı, banka hesabına da 3.600 TL yatırıldığı, iş akdinin 01.02.2014'de işveren tarafından feshedildiğini belirterek müvekkilinin Aralık 2011 - 01.02.2014 tarihleri arasındaki hizmetinin tespiti ile ihbar ve kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin alacağı ve fazla mesai alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; işçilik alacaklarına yönelik dava eldeki davadan tefrik edilmiştir.

II.CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin annesi ...'ın 01.03.2014 tarihinde vefat ettiği, davacının 08.08.2014 tarihli Yenimahalle 2. Noterliği'nin 12620 yevmiye nolu ihtarında işe Haziran 2012'de işe başladığını ancak dava dilekçesinde Aralık 2011'de bakıcı olarak çalıştığını beyan ettiği, dava dilekçesinde çalışmadığı dönemde yerine ...'ın refakatçi kaldığını belirttiği, ihtarnamesinde annesi ...'ın refakatçi kaldığını bildirdiği, müvekkilinin annesi ...'a ait Özel Gönül Köşküm Huzur ve Yaşlı Bakımevi'nden 16.04.2012 tarihinde ayrıldığı, ...

Atatürk Araştırma Eğitim Hastanesin'den alınan refakatçinin davalı ... olduğuna dair belgenin dosyaya sunulduğu, davalı tanığı ...’ın fizyoterapist olarak 17 yıldır müvekkilinin evine giderek hastanın masaj ve fizik tedavi işlerini yaptığı, diğer davalı tanığı ...’nın ise haftada 2-3 gün eve gelen medikalci olduğu, davacının hasta bakıcı sertifikası bir yana okuma yazma dahi bilmediği, hastanın ilaçlarını verilebilmesinin mümkün olmadığı, davacının iki küçük çocuğunun bulunduğundan iddia ettiği gibi gece gündüz hasta bakıcısı olarak çalışmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde; davanın açılmasına Kurumun neden olmadığı ve tüm yükümlülüğün işverene ait olduğu, iddianın delillerle ispat edilmesi gerektiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesi tarafından; davalının annesi ...'ın hasta ve felçli (yatalak hasta) olması nedeniyle 24 saat bakıma muhtaç olduğundan, TRT Genel Müdürlüğünde 657 sayılı Devlet Memurları Kanuna tabi olarak çalışan davalının annesinin bakımını yalnız olarak yapmasının hayatın olağan akışında mümkün olamaması ve sürekli olarak çalışan bir yardımcıya ihtiyaç duyulmasının hayatın olağan akışı gereği olduğu, davacının, davalının ev hizmetleri iş yerinde 01.06.2012 - 01.02.2014 tarihleri arasında 600 gün ücretli ve sigortasız olarak çalıştırıldığı,

600 günlük çalışma süresinin 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası gereğince sigortalılık süresi olarak tespitinin gerektiği, bu konuda alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeterli bulunduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının, davalı ... 'in ev hizmetleri iş yerinde 01.06.2012 - 01.02.2014 tarihleri arasında 600 gün süre ile hizmet akdi ile çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili ayrı ayrı istinaf yoluna başvurmuşlardır.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının uzun süreler işinden izin aldığına dair izin belgelerinin ekli olduğu, davacı tanıklarının bilgisinin görgüye dayalı olmadığı, bağımlılık ve süreklilik unsurlarının oluşmadığı iddiasıyla ilk derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının eşinin sürekli desteği ile annesine baktığı, dönem dönem davalının uzun süreler izin aldığı, iddianın ispat edilemediği, hizmet akdinin unsurlarının oluşmadığı iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının sigorta hizmet cetveline göre talep konusu dönemde herhangi bir işyerinde çalışma kaydının olmadığı, davacının eşi ... hesabına davalı tarafından 03.10.2012 tarihinde 110,00 TL gönderildiği, davalı tarafından 17.02.2014 ve 30.05.2014 tarihlerinde ... bank hesabına para yatırma işlemi yapıldığı, davalı tarafından sunulan Gönül Köşküm Huzur ve Yaşlı Bakımevi ile yapılan sözleşmeye göre ...'ın 02.07.2006 tarihinde Kurumda kalmaya başladığı, bakımevinin 30.04.2012 tarihli yazısında 16.04.2012 tarihinde Kurumdan ayrıldığının belirtildiği, ...

Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 19.04.2012 tarihli yazısıyla 17.04.2012 tarihinden itibaren kızının refakatçi kaldığının beyan edildiği, psikolog gözlem formuna göre 14.01.2014 tarihinde hasta yakını olarak davacı ile görüşüldüğü, davacı adına refakatçi kaydına ulaşılamadığı, davacı tanıklarının çalışmayı doğruladığı,

davalı tanığı ...'ın davacıyı evde çalışırken gördüğünü beyan ettiği, davalının memur olarak çalışması ve annesinin yatalak ve bakıma muhtaç olması nedeniyle davanın kısmen kabulüne dair mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, sigortalılığın ön koşulu olan süreklilik ve bağımlılık unsurlarının oluşmadığı, davacının tanıklarının beyanlarının görgüye dayanmadığı, binada uzun yıllar oturanların bile davacıyı tanımadıklarının beyan ettikleri, ispat yükü ters çevrilerek davalının memur olması gerekçesiyle hüküm kurulduğu, davalının eşinin 2007 yılında emekli olduğu hususunun nazara alınmadığı; fer'i müdahil Kurum vekili, süreklilik ve bağımlılık ilişkisinin ispat edilemediği, aynı binadaki tanıkların davacıyı tanımadıkları, davalının eşinin 2007 yılında emekli olup davalının annesine sürekli eşinin desteği ile baktığı, davalının uzun süreler izin alarak annesine baktığı beyanıyla temyiz talebinde bulunmuşlardır.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; davacının davalı nezdinde hizmet akdine dayalı olarak 01.12.2011 - 01.02.2014 tarihleri arasında çalıştığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371'inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371'inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR