Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8248 K.2023/9697

Taraflar arasındaki sigorta primine esas kazançların tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine dair karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 13.05.2015 tarihinden 20.05.2016 tarihine kadar davalı şirketin Mersin şantiyesinde mühendis olarak aralıksız şekilde çalıştığını, fazla mesai karşılığının ödenmemesi, maaşlarının eksik ve geç yatırılması nedeniyle iş akdini müvekkilinin haklı nedenle feshettiğini, müvekkilinin davalı şirkette çalıştığı dönemde prime esas kazançlarının eksik gösterildiğini fark ettiğini, müvekkilinin ... nezdinde ki çalışmasında net maaşının 2.500,00 TL olduğunu, ancak sigorta dökümünde müvekkilinin prime esas kazancının brüt 2.350,00 TL olarak bildirildiğini belirterek müvekkilinin 13.05.2015 - 20.05.2016 tarihleri arasında aldığı ücretin tespitine ve eksik yatan sigorta primlerinin yatırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı ... Danışmanlık Eğitim Teknik Araştırma Mühendislik Limited Şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunduklarını, müvekkili şirketin davacının çalışması boyunca aralarında imzaladıkları iş sözleşmesi hükümlerine riayet ederek davacının haksız olarak iş sözleşmesini feshettiği tarihe kadar iş ilişkisinin sürdüğünü, bu sözleşmenin ücret başlıklı 4 üncü maddesinde de hüküm altına alındığı üzere davacının ücretinin 2.350,00 TL olduğunu, sözleşmeye göre davacının fazla mesai talep edemeyeceğini, davacının prime esas kazacının sözleşmede kararlaştırılan tutar üzerinden eksiksiz olarak yatırıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; 506 sayılı Kanun'un 79/1 inci maddesine göre çalıştırılan işçilerin sigorta primleri hesabına esas tutulan kazançlar toplam prim ödeme gün sayıları ile sigorta primlerini gösteren kayıt belgelerin Kuruma bildirilmesi mecburiyetinin işverene ait bir yükümlülük olduğunu, bildirilmeyen bu kayıtlar için müvekkili Kurumun sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, Kurumun davanın açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesi tarafından; davacının prime esas kazancının eksik bildirildiğinden bahisle idari başvuruda bulunduğu, bilahare 07.12.2016 tarihli başvuru hakkında halen işlem yapılmadığından bahisle 17.03.2017 tarihli dilekçe ile tekrar başvuruda bulunduğu, davalı idare tarafından görevlendirilen denetmenin düzenlediği 23.02.2021 tarihli rapor incelendiğinde davacıya yapılan ödemelerin ve Kuruma bildirilmesi gereken prime esas kazanç farkının tespit edildiği, anılan raporun komisyon tarafından uygun görüldüğü belirtilerek ...

Sosyal Güvenlik Merkezine havale edilmesine olur verildiği ve ...

Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından rapor uyarınca işlem yapılarak davalı şirkete yazı yazıldığı, davacının prime esas kazancının davalı Kurum tarafından tespit edilmiş olması nedeniyle davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığında karar verilmiş; dosya kapsamına göre idari başvurunun neticelendirildiği tarih de dikkate alınarak 6100 sayılı Kanunun 331 inci maddesi uyarınca yargılama giderlerden davalıların birlikte sorumlu tutulmalarına hükmedilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri ayrı ayrı istinaf yoluna başvurmuşlardır.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava açılmasına neden olmadıklarından aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdirine ilişkin kararın yerinde olmadığı, hizmet tespiti davalarına özgü usulle inceleme yapılması gerektiği iddiasıyla ilk derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; Kuruma yapılan başvuru sorunu beklenmeksizin dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığı, mahkeme kararının eksik incelemeye dayalı olduğu, davacının brüt ücretinin sözleşme ile belirlendiği, iş güvenliği ve sağlığı uzmanı olması nedeniyle davacıya yapılan fazladan ödemelerin ücret niteliğinin bulunmadığı, Kurum işlemine karşı işveren vekili olarak kendisinin beyanının sorulmadığı ve re'sen araştırma ve inceleme yapılması gerektiği iddiasıyla ilk derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 23.02.2021 tarihli Kurum denetmen raporu ile davacının 13.05.2015 - 20.05.2016 tarihleri arasında davalı yanında geçen hizmetlerine ilişkin gerçek prime esas kazançlarının res'en tespit olunduğu anlaşılmakla, davacının dava konusu olan talebi bakımından davanın yargılama sırasında konusuz kaldığı, davacının dava açmakta haklı olduğu ve davalıların yargılama gideri ile vekalet ücretinden sorumlu olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri ayrı ayrı temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; Kurum işleminin yerinde olduğu, yetersiz bilirkişi raporuna dayalı olarak karar verildiği iddiasıyla; davalı ... vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuşlardır.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; prime esas kazançların tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 331, 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortala ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 86 ncı maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalılar vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR