Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8476 K.2023/8429

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen ödeme emri iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;...Sigorta İl Müdürlüğü tarafından müvekkiline 2018/10812-10813-10814, 2019/11338 ve 2019/11854-11855-11856 ......Spor Kulübü Derneğine ait ödenmemiş prim borcunu içeren ödeme emrinin gönderildiğini müvekkilinin kanuni temsilci sıfatının bulunmadığını, sigorta primlerinin ödenmemesinde haklı bir sebep bulunduğunu bu sebeple...Sigorta İl Müdürlüğü tarafından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili Kurum...İl Müdürlüğünde 6632.78 ve 1028368.78 işyeri sicil no.su ile işlem görmekte iken hakkında 6183 sayılı Kanun gereği icra takibine başlanılan ......Spor Kulübü Derneğinin borçlarından dolayı yönetim kurulu üyesi davacıya ödeme emrinin gönderildiğini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 22.10.2020 tarihli ve 2019/403-2020/310 sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulü ile davacıya,...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından gönderilen 2019/011338 takip numaralı ödeme emri, 2019/011854 takip numaralı ödeme emrindeki 2018/1, 2, 3, 7 dönem borçları yönünden, 2019/011855 takip numaralı ödeme emrindeki 2018/1,2,3,7 dönem borçları yönünden, 2019/011856 takip numaralı ödeme emrindeki 2018/1, 2, 3, 7 dönem borçları yönünden ödeme emirlerinin ayrı ayrı iptaline, davacıya,...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından gönderilen 2018/010812, 2018/010813, 2018/010814 takip numaralı ödeme emirlerindeki 2018/4, 5,

6 dönem borçlarına yönelik davanın ayrı ayrı reddine, reddedilen miktar üzerinden hesaplanacak %10 haksız çıkma tazminatının davacıdan alınarak davalı Kuruma verilmesine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 14.04.2022 tarihli ve 2020/1462-2022/640 Karar sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Dairenin 12.10.2022 tarih ve 2022/7950-2022/12348 sayılı kararında; "Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

İnceleme konusu eldeki davada, davalı Kurumca davacı hakkında dava dışı ......Spor Derneğinin 2018/1,2,3,4,5,6,7. aylarına ait prim, işsizlik primi, idari para cezası ve damga vergisi borçlarına ilişkin ödeme emirlerinin davacı adına tanzim ve tebliğ edildiği, dava dışı ......Spor Derneği karar defterine göre.

29.05.2018 tarihli ve 17 no.lu kararla derneği temsil ve ilzam yetkisi verildiği, 29/08/2018 tarihinde yapılan genel Kurulda yeni yönetimin belirlendiği, davacının bu yeni yönetim içerisinde bulunmadığı anlaşılmış, mahkemece davacının 4,5,6 . aylar taahkuk eden borçlardan, temsil ve ilzam yetkisi bulunmasından dolayı sorumlu olduğu, 1,2,3,7 aylar tahakkuk eden borçlardan temsil ve ilzam yetkisinin bulunmadığından sorumlu olmadığı, reddedilen miktar üzerinden %10 haksız çıkma tazminatı ödenmesi gerektiği belirtilerek hüküm kurulmuş ise de.

2018/7. ayda tahakkuk eden borçların ödeme döneminin, bir sonraki ay sonuna kadar olması ve davacının bu dönem içerisinde yönetim kurulu üyesi olması nedeniyle, 2018/7. aya ilişkin borçlardan da sorumlu tutulması gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davaya konu prim, idari para cezası ve vergi borçları dava dışı derneğe aittir.

Davacının ......Spor Kulübü Derneği yönetim kurulu üyeliğinde 29/05/2018 - 31/08/2018 tarihleri rasında temsil ve ilzam yetkisi bulunduğu, 5510 sayılı Kanun 88. maddede geçen yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğuna dair düzenlemenin dernekler söz konusu olduğunda temsil ve ilzama yetkili yönetim kurulu üyesinin sorumlu olacağı şeklinde yorumlanması gerektiğine dair yerleşik Yargıtay ve BAM kararları bulunduğu,

bu nedenlerle dava dışı mezkur derneğin 2018/4-5-6 ve 7. dönem borcundan dolayı davacının sorumlu tutulacağı, 2018/1-2 ve 3. dönem borçları yönünden ise derneği temsil ve ilzam yetkisi bulunmadığı döneme tekabül ettiği için sorumlu tutulamayacağı, bu dönemlere ilişkin prim ve vergi borçları nedeniyle başlatılan takipler yönünden davanın reddi gerektiği anlaşılmış olup," davanın kısmen kabulü ile davacıya,...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından gönderilen 2019/011338 takip numaralı ödeme emri, 2019/011854 takip numaralı ödeme emrindeki 2018/1,2,3 dönem borçları yönünden,

2019/011855 takip numaralı ödeme emrindeki 2018/1,2,3 dönem borçları yönünden, 2019/011856 takip numaralı ödeme emrindeki 2018/1,2,3 dönem borçları yönünden ödeme emirlerinin ayrı ayrı iptaline, davacıya,...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından gönderilen 2018/010812, 2018/010813, 2018/010814 takip numaralı ödeme emirlerindeki 2018/4,5,6,7 dönem borçlarına yönelik davanın ayrı ayrı reddine, reddedilen miktar üzerinden hesaplanacak %10 haksız çıkma tazminatının davacıdan alınarak davalı kuruma verilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili; müvekkil açısından şahsi sorumluluğunun doğması hususunda kusuru ile ödemenin yapılmamasına sebebiyet verip vermediğinin tespitinin gerekli olduğunu, tüzel kişiliğin malvarlığından tahsil etme imkanı bulunmadığına ilişkin inceleme yapılmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı Kurum vekili; davalının müşterek müteselsil sorumlu olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 88 inci, 102 nci maddeleri, 6183 sayılı Kanun'un 35 inci ve mükerrer 35 inci maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı ve davalı Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıdaki yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,