Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8529 K.2023/10640

Taraflar arasındaki aksi Kurum işleminin iptali ile kesilen aylığın kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması, yersiz aylık borcu olmadığının tespiti istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ...'ün eski eşi ile birlikte yaşadığı gerekçesiyle babasından dolayı hak sahibi sıfatıyla aldığı ölüm aylığının Kurum tarafından iptal edildiğini, eski eşi ile karı koca hayatı yaşamadığını, Kurum tarafından 2019 yılından itibaren tekrar aylık bağlandığını ileri sürerek Kurum işleminin iptali ile geriye dönük olarak alamadığı aylıkların faiziyle tahsilini talep etmiş ve 06.11.2020 tarihli talep açıklamasına ilişkin dilekçede talebinin 2013 yılında kesilen ve 2018 yılında tekrar bağlanan aylık yönünden bu iki tarih arasında ödenmeyen aylıkların tahsili ile 07.01.2019 tarihli Kurum işleminin iptali olduğunu belirtmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesinin anlaşılır olmadığını, davacının talebini açıklaması gerektiğini, ayrıca davaya konu talep bakımından kesin hüküm bulunduğunu ve Kurum işleminde hata bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davacının 01/07/2017 tarihinden itibaren davacı ile eşinin birlikte fiili yaşadığının ispat edilemediği anlaşıldığından, yetim aylığı tahsisinin gerektiği kabulü ile 01/07/2019 tarih 22193171-205.03.01-E.9462801 sayılı kurum işleminin iptali" gerektiğinden bahisle davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile davacının 02.06.2017 tarihine kadar haksız işlem nedeniyle yetim aylığının tahsili ve işlemin iptali talebinin davanın kesin hüküm bulunması sebebiyle dava şartı yokluğundan usulden reddine,

02.06.2017 tarihinden yeniden yetim aylığı tahsis edilen 01.12.2018 tarihine kadar yetim aylığının tahsili ve işlemin iptali talebinin kabulü ile davacının 01.07.2017 tarihinden itibaren yetim aylığı tahsisinin gerektiği kabulü ile 01.07.2019 tarih 22193171-205.03.01-E.9462801 sayılı Kurum işleminin iptali ile toplam 23.903,26 TL yetim aylığının ödenmesi gereken tarihlerden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Kurum vekili; davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu ve yerel mahkeme kararının kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "somut olay değerlendirildiğinde, Dairemizin kaldırma kararı gereğince taraflar arasında daha önce görülen Kurum işleminin iptali davasının dava tarihi olan 02/06/2017 tarihi itibariyle eldeki davada kesin hüküm oluşturduğu, davacının 2017/2 ile 2018/12. ayları arasındaki talepleri yönünden ise mahkemece yapılan araştırma sonucu fiili birlikteliğin oluşmadığı anlaşılmakla ve Kurumun 20/09/2022 tarihli yazısı kapsamında kurulan hükmün infaza elverişli olduğu anlaşılmakla yerel mahkemece verilen karar yerindedir." gerekçesiyle istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, aksi Kurum işleminin iptali ile kesilen aylığın kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması, yersiz aylık borcu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 56 ncı maddesinin ikinci fıkrası ve 96 ncı madde hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve özellikle kesinleşen mahkeme kararı, araştırma tutanakları, davacıya ait hizmet cetveli dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,