Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/884 K.2023/13100

Taraflar arasındaki hizmet ve prime esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 07.07.1995-31.05.2006 tarihleri arasında asgari ücretin çok üzerinde ücretle ve kesintisiz ve fasılasız olarak çalıştığının tespitii isteminde bulunmuştur.

II.CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; şirkette çalışan davacının tüm çalıştığı günlerin Kuruma bildirildiğini, davacının çalıştığını iddia ettiği tarihlere ilişkin kayıtların Kurumdan istenilmesi halinde iddiaların asılsız olduğunun ortaya çıkacağını, çalıştığı iddia edilen yıllara ilişkin bağlayıcı nitelikteki kurum belgelerinin aksinin iddia edilmesi halinde bu iddiaların kurum kayıtlarındaki belgeler değerindeki belgelerle ispatlanması gerektiğini bildirerek, yerinde bulunmayan davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarının Kurum kayıtları ile bağdaşmadığını, asıl olanın kurum kayıtları olduğunu, işyerinin 5510 sayılı Kanun kapsamına girip girmediğinin araştırılması gerektiğini, davacının işyerinde devamlı olarak hizmet akdiyle çalışmış olduğunu resmi yazılı ve sağlıklı deliller ile ispatlanması gerektiğini bildirerek, yerinde bulunmayan davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile davacının, davalı ....'de Türkmenistan Devletinin Aşkabat Şehrinde bulunan Beton Santrali inşaat işyerinde Formen görevi ile sigortasız işçi olarak; 08.07.1995-14.11.1995 arası 126 gün, günlük 46.387 TL,

15.11.1995-30.06.1996 arası 225 gün, günlük 260.691 TL,

01.07.1996-31.07.1996 arası 30 gün, günlük 504.900 TL,

01.08.1996-31.12.1996 arası 150 gün, günlük 567.000 TL,

01.01.1997-31.03.1997 arası 90 gün, günlük 723.775 TL,

01.04.1997-30.06.1997 arası 90 gün, günlük 854.165 TL,

01.07.1997-31.12.1997 arası 180 gün, günlük 1.231.371 TL,

01.01.1998-30.06.1998 arası 180 gün, günlük 1.668.400 TL,

01.07.1998-30.09.1998 arası 90 gün, günlük 2.103.611 TL,

01.10.1998-31.12.1998 arası 90 gün, günlük 2.336.625 TL,

01.01.1999-30.06.1999 arası 180 gün, günlük 3.112.200 TL,

01.07.1999-31.12.1999 arası 180 gün, günlük 3.790.000 TL,

01.01.2000-31.03.2000 arası 90 gün, günlük 4.000.000 TL,

01.04.2000-31.07.2000 arası 120 gün, günlük 5.000.000 TL,

01.08.2000-31.03.2001 arası 240 gün, günlük 5.000.000 TL,

01.04.2001-31.12.2001 arası 270 gün, günlük 7.000.000 TL,

01.01.2002-31.03.2002 arası 90 gün, günlük 7.400.025 TL,

01.04.2002-30.06.2002 arası 90 gün, günlük 9.262.400 TL,

01.07.2002-31.12.2002 arası 180 gün, günlük 10.919.443 TL,

01.01.2006 - 31.05.2006 arası dönem hizmetleri için prime esas kazançların kurum tavan ücreti üzerinden; sigortasız çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; karar usul ve yasaya aykıdır, davacının 07.07.1995- 31.5.2006 tarihleri arasındaki çalışmalarınıKkurum nezdinde kanıtlayamamıştır. Bu sebeple davanın kabulü Kurum nezdinde kabul edilemez. Tanık beyanları yazılı kurum kayıtları ile birlikte değerlendirilmelidir, gerekçesiyle, kararın kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın kaldırılmasına ve davanın reddini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 01.01.2003 öncesine ilişkin SGK bildiriminin olmadığı, SGK kayıtları kapsamında hizmet dönemi sonu 31.05.2006 olduğundan 5 yıllık hak düşürücü sürenin dolmamış olup Mahkeme gerekçesinde belirtildiği üzere, ... Holding ile davalı şirket arsında organik bağ olduğu İTO kayıtları, mahkeme ilamları ve dosyaya sunulan kayıtlardan anlaşılmaktadır.

Bordro tanıkları mahkemece dinlenmiş, davacının yurda giriş çıkış kayıtları celbedilmiştir.

Bordrolar, kesinleşen hizmet tespit davaları ve pasaport kayıtları ve diğer resmi kayıtları ile teyit edilen tanık beyanları kapsamında davacının hüküm fıkrasında belirtilen tarihler arasında davalı işyerinde çalıştığı anlaşılmakta olup 01.01.2006-31.05.2006 arası dönemde banka kayıtları kapsamında prime esas kazancın Kurum tavan ücreti olduğu tespit edilerek, diğer dönemler itibarıyla ise hükümde belirtilen ücretle çalıştığı kanaati ile İlk Derece Mahkemesi tarafından yeterli inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla; davalı ...

İnşaat Yatırım ve Dış Tic. A.Ş. vekili ile davalı Kurum vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; davacının, davalı işveren şirketin Türkmenistan'ın Aşkabat şehrinde bulunan Beton Santrali işyerinde formen olarak, 07.07.1995-31.05.2006 tarihleri arasında asgari ücretin çok üzerinde ücretle, kesintisiz ve fasılasız olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun; 288 inci maddesi, 289 uncu maddesi, 292 inci maddesi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 200 ve 202 inci maddeleri

2-5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası ile 80 inci maddesinin birinci fıkrası, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ile 77 nci maddesinin birinci fıkrası

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,