Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/8987 K.2024/11802

Taraflar arasındaki iş kazasından tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı ve davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalıların istinaf başvurularının esastan reddine, davacı istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalılar vekilleri tarafından temyiz edildiği ve davalı ... İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz incelemesinin duruşmalı yapılmasının talep edildiği, duruşma talebi kabul edilerek, duruşma yapılmak üzere tayin olunan 25.04.2023 Salı günü için yapılan tebligatlar üzerine murafaalı temyiz eden davalı ...

İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş. adına Av. ..., davacı adına Av. Nuray Buse Dağdeviren'in geldiği diğer davalı adına gelen olmadığı görüldükten gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlanarak sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra noksan tespit edilen hususlar yönünden dosya mahalline geri çevrilmişti, geri çevirme üzerine dosya Dairemize gelmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ... İnş. A.Ş. tarafından Karayolları Genel Müdürlüğünden ihale yolu ile yapımı yüklenilen Arapgir Karayolu ve tünel yapım işinde taşeron firma olan diğer davalı ... İnş. Ltd. Şti. işçisi olarak çalışmakta iken 18.11.2015 tarihinde meydana gelen iş kazası nedeni ile sol gözünden yaralandığını ve kalıcı maluliyetinin oluştuğunu, iş kazasının tamamen davalı işverenin kusuru ile meydana geldiğini beyanla, işçinin hak kazandığı 10.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılamanın devamında maddi tazminat istemini 222.750,26 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

1.Davalı ... İnş. A.Ş. vekili, iş kazasının oluşumunda müvekkili şirkete kusur atfedilemeyeceğini, kusurun tamamının davacı işçiye ait olduğunu ve manevi tazminat miktarının fahiş oranda talep edildiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Diğer davalı şirkete dava dilekçesi ile duruşma gün ve saati usulüne uygun tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır. Davalı ... İnş. Ltd. Şti. davaya cevap dilekçesi ibraz etmemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; davacının davalıya ait işyerinde çalışırken iş kazası geçirdiği ve kusur raporuna göre meydana gelen iş kazasının oluşumunda %80 oranında davalı işverenlerin, %20 oranında ise davacı işçinin kusurlu olduğu, kaza nedeni ile davacının %36.00 oranında maluliyetin oluştuğu ve aktüerya uzmanı tarafından düzenlenen hesap raporuna göre davacının 222.750.26 TL maddi zararının tespit edildiği,

itibar olunan rapor doğrultusunda maddi tazminat talebi ile manevi tazminat talebinin kısmen kabulü gerektiği" gerekçeleri ile "222.750,26 TL maddi ve 28.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 18.11.2015 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılar vekillerinin istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında davalıların istinaf istemlerinin esastan reddine, davacı istinaf isteminin manevi tazminat yönünden kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulü ile 222.750,26 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 18.11.2015 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalılar vekilinin temyiz başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı ... İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti. vekiline kararın 10.07.2021 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekilinin 26.08.2021 tarihli dilekçesiyle temyiz başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

2.Davalı ...

İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; süresi içerisinde bildirdiği tanıkların beyanları alınmadan, delillerimiz toplanıp da değerlendirilmeden, dosya kusur bilirkişisine gönderilmek suretiyle savunma hakkının kısıtlandığını, davacı işçinin kurallara uymayarak; göz koruyucu gözlüğünü takmayarak yaralandığını, bu olayda müvekkil davalıya atf-ı kabil bir kusur asla sözkonusu olamayacağını, kusursuz sorumluluk ilkesinin davamızda yeri olmadığına göre müvekkil davalıya zorlama bir mantıkla kusur izafe etmenin hukukta yeri olmadığını, istinaf sebeplerini tekrar ettiğini bu sebepler incelendiğinde ise;

manevi tazminat tutarlarını kabul etmediklerini, ceza soruşturmasında müvekkili şirketin yetkilileri hakkında takipsizlik kararı verilmesini ve kusur verilmemesini temyiz ettiği anlaşılmıştır.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, iş kazası neticesinde iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk "Temyiz incelemesinin kapsamı" açısından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleridir.

"Olayın iş kazası olarak tespiti ile SGK yönünden sonuçları" açısından 5510 sayılı Kanun'un 13, 16, 19, 20 ve 21 inci maddeleridir.

"Tazminat miktarının tayin ve tespiti" açısından kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan Kanun hükümleri gözetildiğinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 ve 114 üncü maddesi delaletiyle 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55 ve 56 ncı maddeleridir.

"İş Sağlığı ve Güvenliğine ilişkin alınacak tedbirler" açısından işyerinin nitelik ve kapsamına göre 4857 sayılı İş Kanun'un 77 nci maddesi ile 6331 sayılı Kanun hükümleri ile ilgili yönetmelik hükümleridir.

3. Değerlendirme A)Davalı ... İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabilir.

2.Somut olaya uygulanması açısından adli tatil hükümleri üzerinde durmak faydalı olacaktır. 6100 sayılı HMK'nın 102 nci maddesine göre adli tatilin, her yılın yirmi temmuz günü başlayıp, otuz bir ağustos günü sona ereceği ve yeni adli yılın bir eylülde başlayacağı belirtilmiştir.

Bu süre içerisinde görülecek dava ve işler yönünden ise 103 üncü maddede düzenleme yer almakta olup 104 üncü maddesi kapsamında adli tatile tabi olan dava ve işlerde, bu Kanunun tayin ettiği sürelerin bitmesi tatil zamanına rastlarsa, bu süreler ayrıca bir karara gerek olmaksızın adli tatilin bittiği günden itibaren bir hafta uzatılmış sayılacağı belirtilmiştir.

Ancak "103/1-ç" maddesi kapsamında hizmet akdi veya iş sözleşmesi sebebiyle işçilerin açtıkları davalar için adli tatil hükümlerinin uygulanmayacağı belirtilmiştir.

3.Temyiz dilekçesinin süresinden sonra verilmesi hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

4. Somut olayda adli tatil hükümlerinin uygulanmadığı gözetilerek, davalı ... İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti. vekilinin kendisine 10.07.2021 tarihinde tebliğ edilen kararı yasal süresi geçtikten sonra 26.08.2021 tarihinde temyiz etmekle temyiz dilekçesinin süresinde olmadığı anlaşılmakla temyiz dilekçesinin süreden reddi gerekmiştir.

B) Davalı ... İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; a)Manevi tazminat hükümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde 1.Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

2.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nu 110 uncu maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı açıktır.

3. Bölge Adliye Mahkemesinin 30.06.2021 karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan kesinlik sınırının 78.630,00 TL olup, manevi tazminat hükmünün, maddi tazminat hükmünden bağımsız bir dava olarak hüküm altına alınan tutarının kesinlik sınırı altında kaldığı anlaşılmakla, bu hükmü temyiz eden davalı vekilinin temyiz itirazlarının miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

b) Maddi tazminat hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle kusur oran ve aidiyeti ile, maddi tazminat alacaklarının belirlenmesinin dosya kapsamı ile Dairemizce benimsenen ilkelere uygun olmasına göre temyiz edenin sıfatına temyiz kapsam ve nedenlerine göre tüm temyiz itirazlarının reddi ile sonucu itibariyle usul ve yasaya uygun maddi tazminat hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. A) Davalı ... İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının SÜREDEN REDDİNE,

B) Davalı ... İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş. vekilinin manevi tazminat hükümlerine yönelik temyiz itirazlarının 6100 sayılı Kanun'un 352/1-b maddesi uyarınca miktardan REDDİNE

C) Davalı ... İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş. vekilinin maddi tazminat hükümlerine yönelik temyiz itirazlarının reddiyle 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

2. Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ... İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş.'ne yükletilmesine,

3 Davalı ... İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti. tarafından yatırılan temyiz harcının istek halinde iadesine,

4. Davalı ... İnşaat ve Turizm Taahhüt Ticaret A.Ş. temyiz itirazı ile Dairemizde icra edilen duruşmaya katılan davacının kendisini vekille temsil ettirmiş olması nedeniyle 28.000 TL vekalet ücretinin iş bu davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,