Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/10185 K.2025/210

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; yaşlılık aylığının kesilmesine yönelik Kurum işleminin iptali ile kesilen aylıkların yeniden bağlanması gerektiğinin tespiti ve ödenmeyen aylıkların yasal faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı 02.02.1967 doğumlu ...

10.02.2015 tarihinde tahsis talebinde bulunması üzerine davalı Kurum 01.03.1985 – 06.02.2015 tarihleri arasında 4855 gün 4/1-a prim gün sayısı, 400 gün askerlik borçlanması olmak üzere toplam 5255 prim gün sayısı üzerinden 2106425566 tahsis numaralı dosyadan 506 sayılı Kanun'un geçici 81/B-e maddesine göre 01.03.2015 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağladığı, yaşlılık aylığı ödenmekte iken ... sicil numaralı ... Medikal Elekt. Elek. İnş. ...Taah. Nakorm. Ür. San. Tic. Ltd.

Şti. unvanlı işyerinden 01.02.2013-28.02.2013 tarihleri arası 30 gün 4/1-a bildirimlerin fiili çalışmayı ihtiva etmediği 27.05.2015 tarih ve 2015/SU-004 sayılı Kurum Denetmen Raporu ile ve ... sicil numaralı ... ... unvanlı işyerinden yapılan 02.10.2012- 31.01.2013 tarihleri arası 120 gün 4/1-a bildirimlerin fiili çalışmayı ihtiva etmediği sahte bildirim olduğu 08.09.2017 tarih 2017/GY-55 sayılı Denetmen Raporu ile tespit edilmesi üzerine davacının toplam prim gün sayısı 506 sayılı Kanun'un geçici 81/B-e maddesinde istenen 5225 prim gün sayısı koşulunun yerine gelmediği tespit edilmesi üzerine davacının 2106425566 tahsis numaralı dosyadan

bağlanan aylığı 01.03.2015 aylık başlangıç tarihi itibariyle iptal edilerek 01.03.2015 - 23.12.2019 süresi yersiz ödenen 74.737,33.-TL aylıklar davacıya borç çıkartılmış, 19.11.2019 tarihli yazı ile davacıya bildirilmiş, davacı da aylık iptali Kurum işlemine karşı 12.12.2019 tarihli itiraz dilekçesinde; sicil numaralı ... Enerji Müh. Hiz .İnş. Tur. Tic. Ltd. Şti. ... sicil numaralı ... Medikal Elekt. Elek. İnş. Taah. Nak. Orm. Ür. San. Tic. Ltd.

Şti. ve ... sicil numaralı ... ... unvanlı işyerlerinde çalışmadığını beyan etmiş, ayrıca Kurumca iptal edilmemiş olan ... sicil numaralı işyerinde 03.09.2012-17.09.2012 tarihler arasında 15 gün, ... sicil numaralı işyerinde 20.12.2012-20.12.2012 tarihler arasında 1 gün çalışmadığını beyan etmiştir.

Eldeki davada, davacı Kurumca iptal edilen günlerin fiili çalışma olduğu iddiasında bulunmamaktadır, davacının iddiası emeklilik işlemleri sırasında mevcut günlerinin emekli olmaya yeterli gelmediği tarafına bildirildiğinde toplam 540 gün olan askerlik hizmetinin tamamını borçlanma talebinde bulunduğunu, yalnız 400 günlük askerlik hizmet borçlanmasının yeterli olduğunun bildirildiğini ve kalan 150 günlük kısmı borçlandırılmadığını iddia ederek aylık bağlanırken davalı Kurumun doğru bilgilendirmediğinden bahisle Kurum hatasından kaynaklı olduğunu ileri sürmekte olup davacının 09.02.2015 tarih,

2277583 sayılı askerlik borçlanma talebi incelendiğinde askerlik süresinden 400 gün borçlanma talebinde bulunduğu görülmüş olup ayrıca aylık iptaline konu olan ... sicil numaralı ... ... unvanlı işyerine ait 120 gün bildirimlerin aylık bağlama işlemlerinden yaklaşık iki yılı aşkın bir süre sonra 08.09.2017 tarih 2017/GY-55 sayılı Denetmen Raporu ile sahte bildirim olduğu tespit edildiğinden, davalı Kurumun ilk karar aylık bağlama işleminde davacının eksik prim gün sayısını tespit edebilmesinin mümkün olmadığı,

davacının 10.02.2015 tarihli tahsis talep tarihine kadar aylık bağlamaya esas alınabilecek prim gün sayısının yukarıda tabloda görüldüğü üzere 400 gün askerlik borçlanması, 4750 gün fiili hizmet gün sayısı olmak üzere 5150 gün olduğu, davacının sigortalı başlangıç tarihi 02.01.1985 tarihi olup 23.05.2002 tarihine kadar 17 yıl, 4 ay , 21 gün sigortalılık süresi bulunmakta olup buna göre davacının yaşlılık aylığından yararlanabilmesi için 506 sayılı Kanun'un geçici 81/B-E maddesinde istenen 25 yıl sigortalılık süresi, 48 yaş ve 5225 prim gün sayısı koşullarını yerine getirmesi gerekmektedir.

02.02.1967 doğumlu davacı 10.02.2015 tarihinde 25 yıl sigortalılık süresi ve 48 yaş koşulunu yerine getirmiş ise de 5225 prim gün koşulunu yerine getirmediğinden 10.02.2015 tahsis talep tarihinde yaşlılık aylığından yararlanmasının mümkün olmadığı, ancak davacı 10.02.2015 tahsis talep tarihinden sonraki yıllarda Sosyal Destek Primine (SGDP) tabi çalışmasını sürdürdüğü hizmet döküm cetvelinde görülmekte, Kurumdan celp edilen belgeler de davacının 15.01.2020 tarihli tahsis talebine istinaden Konak SGM tarafından 03.02.2020 tarihli Karabağlar SGM, Bornova ... ...

SGM ve Bayraklı SGM’lerine Kurum içi yazışmalar ile bu çalışmaları re'sen tüm sigorta kollarına tabi çevrilmiş, davacının aşağıda tabloda gösterilen aylarda dava dışı ...-35 sicil sayılı, 1581464-35 sicil sayılı ve ...-35 sicil sayılı işyerlerinde 76 gün ile birlikte 28.02.2017 tarihinde (400 gün Askerlik Borçlanması + 4750 gün +76 gün) toplam 5226 prim gün sayısının bulunduğu tespit edilmiştir.

Dönem İşyeri Giriş Tarihi Gün Sayısı Çıkış tarihi 2016/02 ...-35 12.02.2016 18 2016/03 " 7 2016/04 " 3 3.04.2016 1581464-35 4.04.2016 6 2016/05 " 7 2016/06 " 5 2016/07 " 4 2016/08 " 6 2016/09 " 3 2016/10 " 4 2016/11 " 3 27.11.2016 ...-35 28.11.2016 3 2016/12 " 3 Ara Toplam 72 2017/01 " 2 2017/02 " 2 .. Ara Toplam 4 Toplam 76

Bu durumda 28.02.2017 tarihinde 5226 prim gün sayısının bulunduğu tespit edilen davacının 506 sayılı Kanun'un geçici 81/B-E maddesinde istenen 25 yıl sigortalılık süresi, 48 yaş ve 5225 prim gün sayısı koşullarını yerine getirdiğinden 01.03.2017 tarihinden itibaren yeni bir aylık bağlanması gerekmektedir. Bu nedenle davalı Kurum işleminin kısmen yerinde olduğundan 01.03.2015 – 28.02.2017 süresi, 01.03.2017 -23.12.2019 süresi ve 23.12.2019 sonrası ayrı ayrı aşağıda açıklanmıştır.

A) 01.03.2015 – 28.02.2017 süresi yönünden ,

Yersiz ödenen 01.03.2015 – 28.02.2017 süresi aylıklar yönünden aşağıda tabloda görülen dönemlerde 26.529,08.-TL davalı Kuruma borçlu olduğu, 5510 sayılı Kanun'un 96/a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiği,

Dönem Ödenen Aylık

1.03.2015 22.04.2015 2308,32 .-TL,

23.04.2015 22.05.2015 844,51 .-TL,

23.05.2015 22.06.2015 844,51 .-TL,

23.06.2015 22.07.2015 988,71 .-TL,

23.07.2015 22.08.2015 988,71 .-TL,

23.08.2015 22.09.2015 988,71 .-TL,

23.09.2015 22.10.2015 988,71 .-TL,

23.10.2015 22.11.2015 988,71 .-TL,

23.11.2015 22.12.2015 988,71 .-TL,

23.12.2015 22.01.2016 1130,88 .-TL,

23.01.2016 22.02.2016 1130,88 .-TL,

23.02.2016 22.03.2016 1130,88 .-TL,

23.03.2016 22.04.2016 1130,88 .-TL,

23.04.2016 22.05.2016 1130,88 .-TL,

23.05.2016 22.06.2016 1130,88 .-TL,

23.06.2016 22.07.2016 1171,92 .-TL,

23.07.2016 22.08.2016 1171,92 .-TL,

23.08.2016 22.09.2016 1171,92 .-TL,

23.09.2016 22.10.2016 1171,92 .-TL,

23.10.2016 22.11.2016 1171,92 .-TL,

23.11.2016 22.12.2016 1171,92 .-TL,

23.12.2016 22.01.2017 1227,36 .-TL,

23.01.2017 22.02.2017 1227,36 .-TL,

23.02.2017 28.02.2017 327,96 .-TL,

26.529,08 .-TL,

b) 01.03.2017 - 23.12.2019 dönem yönünden,

Davalı Kurumun 01.03.2017 tarihinden itibaren davacıya yeni bir aylık bağlanması gerektiğinden 2017 talepli yeni bağlanan aylığın 2015 talepli ödenen aylıklara göre farklılık arz edeceğinden, 2015 talepli ödenen aylıklar ile Kurumca hesaplanacak 2017 talepli ödenmesi gereken aylıklar hesabı yapılarak,

1-01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi yersiz ödenen fark aylıkların çıkması durumunda davacının 5510 sayılı Kanun'un 96/a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiği,

2-01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi ödenmesi gereken fark aylıkların çıkması durumunda davalı Kurumun fark aylıkları yasal faiziyle birlikte ödemesi gerektiği,

b) 23.12. 2019 tarih sonrası;

Davacının aylığı 23.12.2019 tarihinde kesildiğinden bu tarihten sonra ödenmesi gereken aylıkları yasal faiziyle birlikte ödemesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Davalı Kurumun, 01.03.2015 tarihi itibariyle davacıya bağladığı 2106425566 tahsis numaralı yaşlılık aylığını ... sicil numaralı ... Metal Medikal Elekt. Elek. İnş. Taah. Nakorm. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. unvanlı işyerinden 01.02.2013 - 28.02.2013 tarihleri arası 30 gün ve ... sicil numaralı ... ... unvanlı işyerinden yapılan 02.10.2012 - 31.01.2013 tarihleri arası 120 gün 4/1-a bildirimlerin fiili çalışmayı ihtiva etmediği sahte bildirim olduğunun Kurum denetmen raporlarıyla tespiti üzerine bağlanan yaşlılık aylığını 01.03.2015 başlangıç tarihi itibariyle iptal ederek 01.03.2015 - 23.12.2019 süresi yersiz ödenen 74.737,33.-TL aylıkları 5510 sayılı Kanun'un 96/1-a maddesi gereğince davacıdan tahsilini talep etmesi üzerine;

Davacı tarafça davalı Kurumca oluşturulan sataşmanın giderilerek, kesilen yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren bağlanıp, birikenleri ve yasal faizleri ile birlikte ödenmesine, istirdada yönelik borçlandırma tasarruflarının da iptaline ve yasal sonuçlarına karar verilmesi talepli açılan işbu davada, davalı Kurumun davacıya bağladığı 10.02.2015 tahsis talepli, ... tahsis numaralı yaşlılık aylığının iptali işleminin kısmen yerinde olduğu,

davacının 01.03.2015 – 28.02.2017 süresi 26.529,08.-TL yersiz ödenen aylıkları 5510 sayılı Kanun'un 96/1-a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiği, davalı Kurumun 01.03.2017 tarihinden itibaren davacıya yeni bir aylık bağlaması gerektiği, 01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi yersiz ödenen fark aylıkların çıkması durumunda davacının 5510 sayılı Kanun'un 96/a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiği, 01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi ödenmesi gereken fark aylıkların çıkması durumunda davalı Kurumun fark aylıkları yasal faiziyle birlikte ödemesi gerektiği,

davacının yaşlılık aylığı 23.12.2019 tarihinde kesildiğinden davalı Kurumca bu tarihten sonra ödenmesi gereken aylıkları yasal faiziyle birlikte ödemesi gerektiği kanaatine varılmakla,

1-Davacının davasının kısmen kabulüne,

2-Davalı Kurumun davacıya bağladığı 10.02.2015 tahsis talepli, 2106425566 tahsis numaralı yaşlılık aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin kısmen iptaline,

3-Davacının 01.03.2015 – 28.02.2017 süresi 26.529,08.-TL yersiz ödenen aylıkları 5510 sayılı Kanun'un 96/1-a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiğinin tespitine,

4-Davalı Kurumun 01.03.2017 tarihinden itibaren davacıya yeni bir aylık bağlanması gerektiğinin tespitine,

5-01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi yersiz ödenen fark aylıkların çıkması durumunda davacının 5510 sayılı Kanun'un 96/1-a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiğinin tespitine,

6-01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi ödenmesi gereken fark aylıkların çıkması durumunda davalı Kurumun fark aylıkları yasal faiziyle birlikte ödemesi gerektiğinin tespitine,

7-Davacının yaşlılık aylığı 23.12.2019 tarihinde kesildiğinden, davalı Kurumca bu tarihten sonra ödenmesi gereken aylıkları yasal faiziyle birlikte ödemesi gerektiğinin tespitine,

8-Fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuş, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; Kurum işlemlerinin yerinde olduğunu belirterek temyiz talebinde bulunmuştur. C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

5510 sayılı Kanun'un 96. maddesinin 1. fıkrası ile 506 sayılı Kanun'un geçici 81. maddesinin B fıkrasının E bendi.

3.Değerlendirme

1-Mahkemenin Kurum işlemini iptal eden hüküm ile 01.03.2015-01.03.2017 arası 26.539,08 TL yersiz aylık tespitine ilişkin hükmün 1, 2, 3 ve 4 numaralı bentlerindeki kabuller (1-Davacının davasının kısmen kabulüne, 2-Davalı Kurumun davacıya bağladığı 10.02.2015 tahsis talepli, ... tahsis numaralı yaşlılık aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin kısmen iptaline, 3-Davacının 01.03.2015 – 28.02.2017 süresi 26.529,08.-TL yersiz ödenen aylıkları 5510 sayılı Kanun'un 96/1-a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiğinin tespitine, 4-Davalı Kurumun 01.03.2017 tarihinden itibaren davacıya yeni bir aylık bağlanması gerektiğinin tespitine, şeklinde) yerindedir.

Ancak şarta bağlı hüküm kurulamayacağı yönündeki ilkeye aykırı olan hükmün 5 ve 6 numaralı bentlerindeki kabuller (5-01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi yersiz ödenen fark aylıkların çıkması durumunda davacının 5510 sayılı Kanun'un 96/1-a maddesi kapsamında davalı Kuruma ödemesi gerektiğinin tespitine, 6-01.03.2017 - 23.12.2019 dönemi ödenmesi gereken fark aylıkların çıkması durumunda davalı Kurumun fark aylıkları yasal faiziyle birlikte ödemesi gerektiğinin tespitine,

şeklinde) usul ve yasaya aykırı olup davacıya 01.03.2017 tarihi itibariyle 5226 gün üzerinden aylık bağlanması gerekeceğinden bu dönem sonrası için başlangıçta 5225 gün üzerinden aylık bağlanmış olması karşısında fark aylık çıkıp çıkmadığı hususu SGK'dan sorularak açıkça belirlenmesi ve buna göre hüküm kurulması gerekirken verilen karar hatalı olup bozmayı gerektirir.

VI.KARAR