Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/11020 K.2025/8638

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacılar vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; ... İnşaat ve Elektrik ile ....

İnşaat Gayrimenkul isimli firmaların ortaklaşa yapmış oldukları inşaatta davacının 03.06.2016 tarihinde, bu iş kapsamında yürütülmekte olan çatı kapama işini yaptığı esnada, inşaatta yeterli iş güvenliği bulunmaması nedeniyle, 6. kattan aşağı düştüğünü, söz konusu yaralanmanın davacının kalıcı ve hayati derecede önem arz eden bir hasara sebep olduğunu, işverenin 4857 sayılı İş Yasası M.77'nin emredici hükümlerine aykırı davranarak inşaat çevresinde her türlü kazayı engelleyecek koruma önlemlerini almadıklarını ve ihmali hareketlerin bu olaya sebebiyet verdiğini,

bu nedenle fazlaya ilişkin vesair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile davalıların UYAP ortamından tespit edilecek menkul ve gayrimenkul malvarlıklarının üzerine tedbir konulmasını, davacı ... için iş gücü kaybına karşılık 1.000,00 TL maddi tazminat, 250.000,00 TL manevi tazminat; davacı ...'nin bu kaza nedeni ile geleceğe dair umutsuzluklar ve karamsarlıklar içerisinde bir hamilelik durumu geçirmesinden dolayı ... için 100.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere, olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacılara verilmesini, geçici ödeme olarak 50.000,00 TL'ye hükmedilmesine,

geçici ödemenin maddi ve manevi tazminattan mahsubunu, yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davada taraf olarak gösterilen davalı ...'ın davayla ilgisi olmadığını, davacı kazazedeye gerekli iş güvenliği eğitimi verildiğini, işyerinde gerekli iş güvenliği tedbirlerinin alınmasına karşılık davacının kendi kusuru ile kaza geçirdiğini, binanın 6. katından değil zemin 3. kattan düştüğünü, davacının kaza geçirdiği yere, rutin olarak işçilerin çatıya çıkışta kullandığı odanın içindeki ahşap merdivenden değil de inşaatın köşesinden çıkmaya çalıştığı için kaza geçirdiğini, davacının davayla alakası olmayan eşi ve kendisi için manevi tazminat talebinin haksız ve yersiz olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; davacının vasıfsız ve düz bir işçi olmadığını, vasıflı ve ağır bir işte çalışan bir kalıp ustasının asgari ücret ya da asgari ücretin 1,4 katı bir ücrete tekabül eden ve sadece asgari ücretin 500,00 TL üzerinde bir ücretle yani 1. seçenekte kabul edilen ücret üzerinden çalışmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, sendika cevaplarına göre yapılan 3. seçenekteki hesaplama doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken 1. seçeneğe göre hüküm kurulması hatalı olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne dair İlk Derece Mahkemesi kararının dosya kapsamına, kararın dayandığı delillere, İlk Derece Mahkemesince delillerin toplanmasında ve değerlendirilmesinde isabetsizlik bulunmamasına, kanuni gerektirici sebeplere göre davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili sunmuş olduğu temyiz dilekçesi ile istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yinelemek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 371. maddesi, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13., 16., 20. ve 21. maddeleri ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77. maddesi

3. Değerlendirme

Dosya kapsamından; davacılar vekilince dava dilekçesinde davacı sigortalının iş yerinde kalıp ustası olarak günlük 115,00 TL ücretle çalıştığının beyan edildiği , Mahkemece emsal ücretin tespitine dair davacı talebi üzerine kazanın gerçekleştiği iş yeri İstanbul ili sınırları içerisinde bulunmasına karşın İzmir İnşaat ve Sanatkarlar Odasına müzekkere yazılarak yazı cevabının ve sendika yazı cevaplarının dosya arasına alınması sonrasında dosyanın hesap bilirkişisine tevdi edildiği,

16.01.2023 tarihli hesap raporunda Tüik ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nca yayınlanan emsal işçilik bedellerinin ortalamasının dikkate alınması halinde davacının ücretinin asgari ücretin 1.4 katı olduğu tespiti ile maddi zararın 1. seçenekte 1.677.921,85 TL olarak tespit edildiği, diğer ihtimallerin ise kayıtlarda gözüken asgari ücret ile davacı iddiası gibi ücretin asgari ücretin 2.6 katı olarak esas alınması tespitleri ile düzenlendiği, 3. seçenekte davacı iddiası gibi ücretin esas alınması halinde maddi zararın 2.815.405,18 TL olarak hesaplandığı, davacı vekilince 3. seçenekte belirtilen miktar üzerinden talebin arttırıldığı,

Mahkemece 1. seçeneğe itibar edilmek suretiyle hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

İş kazasına maruz kalan sigortalının veya ölümü halinde desteği altında bulunanların maddi zararılarının hesabında gerçek ücretin esas alınması koşuldur. Gerçek ücretin ise işçinin imzasının bulunduğu ücret tediye bordrolarından saptanacağı, işçinin imzasının bulunmadığı iş yeri ve sigorta kayıtlarının nazara alınamayacağı, işçinin imzasının bulunduğu ücret tediye bordrolarının bulunmaması durumunda işçinin yaşı, kıdemi, mesleki durumu dikkate alınarak, emsal işi yapan işçilerin aldığı ücret göz önünde tutularak belirlenmesi gerektiği, Dairemizin giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Somut olayda, davacının ücret iddiası yönünden kazalının sendika üyesi olduğuna dair bir iddia veya bilgi bulunmadığına göre sendikalardan sorulmak suretiyle ücret araştırması yapılması ile emsal ücretin tespitine dair somut olay ve yere uygun yeterli araştırma yapılmaksızın davacı kazalının ücretinin tespiti ve hesaplanması hatalı olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; işçinin yaşı, işi, iş yerindeki kıdemi, mesleki kıdemi belirtilmek suretiyle usulünce meslek odalarından sigortalının alabileceği ücretleri araştırmak ve bu suretle kazalının ücretini tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlemek ve oluşacak sonuca göre taraflar lehine oluşan usuli kazanılmış hakları gözeten bir karar vermekten ibarettir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,