Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/12839 K.2024/13785

Taraflar arasındaki (1) gün sigortalı çalıştığının ve sigorta başlangıcının tespiti davasında İlk Derece Mahkemesince verilen davanın kabulüne dair kararına karşı süresi içinde SGK vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; verilen karara karşı davalı ... vekilinin temyiz isteminde bulunması üzerine verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının 01.01.1987 tarihinde Orta Şark Gıda San. ve Tic.

A.Ş. unvanlı iş yerine girerek uzun bir müddet çalıştığını, davacının bu çalışması sonunda SSK tarafından kendisine 11917373 sigorta sicil numarasının verildiğini, davacının tüm çalışmalarının bu sicil numarası üzerinden SSK'ya bildirildiğini, müvekkilinin sigortalı hizmetlerinin tespiti için SSK'ya başvuru yaptığında 01.01.1987 tarihinde başlayan çalışma ile ilgili olarak sigortalı işe giriş bildirgesinin Kuruma verildiği ancak hizmet bordroları verilmediği için bu hizmetlerinin geçersiz olduğunun kendisine bildirildiğini belirterek,

davacının 55915.01 sicil numaralı iş yerinde 01.01.1987 tarihinde bir gün asgari ücretle çalışmış olduğunun tespitine, ancak davacı 06.12.1969 doğumlu olduğundan sigortalı hizmete başlangıç tarihinin 06.12.1987 tarihi olduğunun tespitine, dava masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, açılan davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu, Kurum kayıtlarının tetkikinde davacının 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a bendine tabi olarak 11.917373 sigorta sicil numarası ile ilk işe giriş tarihinin 01.01.1987 tarihi olduğu, ancak hizmetinin bulunmadığının anlaşıldığı, davacının çalışmalarının Kuruma bildirildiğini, Kuruma bildirilenler dışındaki çalışma iddiasının ispatı yönünden, davacının yazılı belge ibraz edemediği dikkate alınarak, yerleşmiş Yargıtay kararları gereği yazılı belge ile ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 07.10.2021tarihli ve 2018/376 E. 2021/343 K. sayılı kararı ile davanın kabulü ile davacının 55.915.01 işyeri sicil numaralı Orta Şark Gıda San. Yatırım Tic. A.Ş. unvanlı işyerinde 01.01.1987 tarihinde asgari ücretle 1 gün hizmet akdiyle çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği 06.12.1987 tarihi olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi kararının davalı Kurum vekili tarafından istinafı üzerine istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 15.03.2023 tarihli ve 2023/58 E. 2023/2589 K. sayılı ilamında, "...Mahkemece, öncelikle davacının da beyanı alınmak suretiyle iş yerinde ne tür bir iş yapıldığı açıklığa kavuşturulmalı, 1987 yılına ilişkin bordrolarda adı geçen ve dinlenmeyen bordro tanıkları dinlenmeli, yöntemince SGK, vergi,

belediye ve emniyet aracılığıyla dava dışı iş yerinin dava konusu dönemdeki komşu iş yerleri ve çalışanları tespit edilerek (çalışma kayıtları da getirtilmek suretiyle) beyanları alınmalı,bu araştırmalar sonucu kamu tanığı bulunamadığı takdirde çalışma olgusunu bilebilecek komşu işyeri ve çalışanların kimler olabileceği hususunda davacı beyanı alınarak belirlenmeli, bu kişilerin çalışma kayıtları da Kurumdan istenilmek suretiyle beyanları alınmalı, böylelikle toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle davacının gerçek çalışma olgusu,

somut ve inandırıcı bilgilere dayalı biçimde ortaya koyulmalıdır...." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Somut olayda.

55915 sicil numaralı Ortaşark Gıda Sanayi Yatırım Ticaret A.Ş. unvanlı işyeri tarafından 01/01/1987 işe giriş tarihli işe giriş bildirgesinin 04.06.1987 tarihinde Kuruma verildiği, dönem bordrosunda davacının ismine rastlanmadığı gerekçesiyle işe giriş bildirgesinin işleme alınmadığı, bozma ilamı kapsamında yapılan komşu işyeri araştırmasına rağmen işyerini ve davacıyı tanıyan komşu işyeri sahibi veya çalışanının tespit edilemediği, dönem bordrosundaki tanıkların ikisinin vefat ettiği, birinin ise ileri yaşta ve yatalak olduğundan dinlenemediği,

geriye kalan tek bordro tanığı ...'in beyanları arasındaki çelişki mahkememizce giderildiği anlaşılmış, tanığın beyanlarına itibar edilmiş, davacının fiilen çalıştığı doğrulanmış, bu nedenle davanın kabulü gerekmiş..." gerekçesiyle,"Davanın kabulü ile davacının 0055915.001 sicil numaralı Ortaşark Gıda San. Yatırım Tic.

A.Ş. unvanlı işverene ait işyerinde 01.01.1987 tarihinde 1 gün süreyle asgari ücretle çalıştığının, sigorta başlangıç tarihinin davacının 18 yaşını doldurduğu 06.12.1987 olduğunun tespitine,karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, davanın reddinin gerektiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 01.01.1987 tarihinde (1) gün süre ile çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği tarih olan 06.12.1987 tarihinin sigorta başlangıcı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun'un 2 nci, 6 ncı, 9 uncu, 60 ıncı maddenin (G) bendi, 79 uncu, 108 inci, maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme

1.5510 sayılı Kanun'un Geçici 7. maddesi yollamasıyla uygulanan mülga 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesinde "Bu maddenin uygulanmasında; 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir. Ancak bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir" hükmü öngörülmüştür.

2.Eldeki davada, Mahkemece 01.01.1987 tarihli işe giriş bildirgesi gözönüne alınarak verilen davanın kabulü kararı yerinde olmakla birlikte; davacının 06.12.1969 doğumlu olduğu, tespitine karar verilen 01.01.1987 tarihinde 17 yaşında olduğu, buna göre davacı yönünden sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 06.12.1987 tarihi olduğu, bu tarihten önceki hizmet süresinin de prim ödeme gün sayısına dahil edilmesi gerektiğine hükmedilmesi yerine yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

3. Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR