Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/13044 K.2025/8947

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının, ... Yapı ve Yatırım A.Ş.'ye ait ".. .. Residence" projesi kapsamında, taşeron firma olan ... İnşaat Turizm Tic. Ltd.

Şti.'nin işçisi olarak 24.03.2014 tarihinde usta olarak işe başladığını, işe başladıktan yaklaşık yarım saat sonra malzeme taşımak için çıktığı iskeleden düşmek suretiyle yaralandığını, Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesine götürüldüğünü, burada ameliyat olduğunu ve günlerce hastanede yattığını, taburcu sonrası aylarca da evinde yatmak zorunda kaldığını, işyerinde hiç bir güvenlik önlemi alınmadığını, iş kazasının oluşumundaki tüm kusur davalılara ait olduğunu,

geçirmiş olduğu iş kazası nedeniyle maluliyet oranı belirlenmiş aynı zamanda iş müfettişleri tarafından iş kazası tespiti ile iş kazası müfettiş raporu hazırlandığını belirterek 1.000,00 TL maddi tazminat ve 100.000,00 TL manevi tazminatın faizleri ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı ve husumet itirazında bulunarak müvekkili ile ... İnşaat Turizm Tic. Ltd. Şti. arasında Anahtar Teslim Götürü Bedel üzerinden sözleşme yapıldığını, sözleşmeye göre ... İnşaat Turizm Tic. Ltd.

Şti. çeşitli yükümlülükleri yerine getirmeyi üstlendiğini, iş ilişkisinin unsurlarının ücret, iş görme ve bağımlılık olduğunu, müvekkili şirket ile davacı arasında bu şekilde bir iş ilişkisi kurulmadığını, kazanın oluşmasında davacının asli kusurlu olduğunu, iş kazasının meydana geldiği ün davacıya iş güvenliği konusunda her türlü bilgi verildiğini, tüm tedbirlerin alındığını, her türlü ekip ve malzemenin kendisine teslim edildiğin, 24.03.2024- 29.10.20014 tarihleri arasında davcının raporlu kaldığını, raporlu kaldığı süre boyunca tüm tedavi masrafları ve giderlerinin kendisine ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... İnşaat Turizm Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından açılan davanın haksız ve kötü niyetli olduğunu, dava konusu olayın meydana geldiği tarihten davanın açıldığı tarihe kadar geçen süre zarfında davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacının kazanın oluşumunda asli kusurlu olduğunu, iş kazasının meydana geldiği gün davacıya iş güvenliği konusunda her türlü bilginin verildiğini, tüm tedbirlerin alındığını, her türlü ekip ve malzemenin kendisine verildiğini, tedavi sürecinde ve raporlu olduğu günlerde her türlü ihtiyaci ile tüm tedavi masraflarının karşılandığını savunarak davanın reddini istemiştir

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 21.06.2016 tarihli kararı ile "..1-Maddi tazminat davasının kabulü ile 441.325,81TL maddi tazminatın 24.03.2014 olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2-Manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 70.000,00TL manevi tazminatın 24.03.2014 olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine,.." dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 21.06.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı ... Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 11.03.2021 tarihli kararı ile davalı ... Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş.’nin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 11.03.2021 tarihli kararının süresi içinde davalı ... Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...

Mahkemece yapılacak iş sigortalının olay tarihinde yaptığı “fayans/karo döşeme ustalığı” işi dikkate alınarak, kaza tarihindeki yaşı ve kıdemi dikkate alınarak, TÜİK, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı rayiç ücretleri ile sendikalı olmadığının anlaşılması halinde, sendikalar haricindeki iş kazasının gerçekleştiği yerdeki meslek odalarından sigortalının bilinen dönemde alabileceği aylık ücreti belirlemek sonucuna göre tespit edilecek ücret katını, (davacı tarafın temyiz itirazının bulunmaması nedeniyle temyiz eden davalı ...

Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş. lehine oluşan usuli kazanılmış hak kapsamında) hükme esas alınan 01.04.2019 tarihli hesap raporuna uygulamak, (özellikle iş bu raporda esas alınan işlemiş /bilinen dönem sonu tarihi olan 31.12.2019 tarihinden sonra yürürlüğe giren asgari ücret değişikliklerini rapora yansıtmadan) alınacak raporu temyiz eden ... Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş. yönünden hükme esas almak öte yandan kararın davalılardan ... İnş. Malzemeleri İzolasyon Turizm Tic.

Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmemiş olması nedeniyle davacının iş bu davalı aleyhine elde ettiği kazanılmış hakları da dikkate alarak tazminat istemleri hakkında karar vermekten ibarettir..." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile "..emsal ücret araştırması yapılarak bilirkişiden rapor alınmış, bilirkişice TÜİK emsal ücret verilerine göre yapılan hesaplamaya itibar edilmiş, Mahkememizce tanzim ettirilen 23.05.2024 tarihli bilirkişi ek hesap raporunun Yargıtay bozma ilamına, dosya kapsamına uygun, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu kanaatine varılmış, yapılan hesaplama hükme esas alınmış ve usuli kazanılmış haklara dikkat edilerek.." gerekçesi ile "..

1-Maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 441.325,81 TL maddi tazminatın (davalı ... Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş.'nin 180.879,89 TL'sinden sınırlı ve sorumlu olmak üzere) 24.03.2014 olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin maddi tazminat talebinin reddine,

2-Manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 70.000,00 TL manevi tazminatın 24.03.2014 olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine,.." karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; öncelikle adli yardım talep ettiklerini, Mahkeme kararının gerkçeli olmadığını, ücretin hatalı alındığını, güncel asgari ücret verilerinin alınarak hesaplama yapılması gerektiğini belirterek temyiz talebinde bulunmuştur.

2. Davalı ... Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde; dava ve ıslah tarihi itibariyle iki yıllık zamanaşımı süresinin geçtiğinden davanın def'i dikkate alınarak reddi gerektiğini, davanın yanlış şirkete yöneltildiği, asıl işveren sıfatı olmadığını sözleşme ile işin anahtar teslim ihale olarak diğer davalıya verildiğini, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin sözleşme gereği diğer davalı tarafından alınacağını, davacının olay anında kullanması gereken merdivenleri değil iskele üzerinden inmeyi denediğinin tanık beyanlarıyla sabit olduğundan davacının tam kusurlu olduğunu beyanla temyiz talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre sigortalının iş kazasından sürekli iş göremezliğe uğraması nedeniyle Kurumca karşılanmayan maddi tazminat hesabının yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1- Davacı vekilinin adli yardım talebinin kabulüne, 2- Davacı vekili, davalı ... Uluslararası Yapı ve Yatırım A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,