Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/2090 K.2024/3322

Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne, kararın kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıya ait işyerinde 01.09.1999 tarihinde işe girdiğine dair ilk işe giriş bildirgesi verildiğini, 1501199901498 numarası ile sigortalı tescilinin yapıldığını, ilk işe giriş bildirgesine istinaden anılan işyerinde 1999 yılı Eylül ayında fiilen 5 gün asgari ücretle çalıştığını, müvekkili SGK'ya başvurduğunda bu hizmetlerinin dönem bordrosu ile SGK'ya bildirilmediğini öğrendiğini,

davacının 1999 yılı Eylül ayında 5 gün çalıştığını gösterir bordro düzenlenmesine rağmen bu bordronun yerine işyerinde daha önceden de çalışan bir kişinin çalıştığını gösterir bordroyu SGK'ya vererek resmiyet kazandırıldığını tespit ettiğini, muhasebecinin hatası nedeniyle müvekkilinin bu ilk işe giriş bildirgesine istinaden çalıştığı 1999 yılı Eylül ayına ait hizmetlerin SGK'ya bildirilmediğini belirterek müvekkilinin davalıya ait işyerinde 01.09.1999 tarihinden itibaren 1999 yılı Eylül ayında 5 gün fiilen sigortalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı cevap dilekçesinde özetle, davacının işlettiği Ülkü Kitap Kırtasiye isimli iş yerinde 1999 yılı Eylül ayında okulların açılması öncesindeki yoğunluk döneminde sigortalı olarak 5 gün süreyle bizzat çalıştığını, çalışma ilk işe giriş bildirgesinin muhasebeci tarafından verildiğini ancak sehven çalışmalarının bildirilmesinin unutulduğunu, davaya itirazının olmadığını bildirmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, Kurumlarının kayıtlarının tetkikinde davacıya ait şahsi dosyanın ve hizmet cetvelinin incelenmesinde davacının bordrolarında davacının ismi ve çalışmaları dava dilekçesinde iddia edildiği gibi olmadığını, .... sicil sayılı dosyada işlem gören ... (... Kitapevi)'nin dosyasında ....T.C. Kimlik Numaralı ... adlı kişinin işyerinde 01.04.2005-15.12.2007 tarihleri arasında sigortalı bildiriminin olduğunu, kayıtlı bildirimler dışında başka prim bildiriminde bulunulmadığını, Kurumda davacının dava konusu işyerinde iddia ettiği tarihlerde çalıştığına dair belge ve kayıtın olmadığını bildirerek davanın reddine karar verilmesini talep ettiğini belirtmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "tanık anlatımları dikkate alındığında; bordro tanıklarının davacının fiili çalışması konusunda davaya konu dönem olan Eylül 1999 tarihinde çalıştığına ilişkin kesin ve net beyanda bulundukları, kamu (komşu iş yeri) tanıkları her ne kadar çalışma olgusu konusunda bilgilerinin bulunmadığını beyan etmiş ise de, Eylül 1999 tarihinde davacının davalı iş yerine gelip gittiğini beyan ettikleri, böylelikle bordro tanıkları ile kamu tanıklarının beyanlarının birbiriyle örtüştüğü anlaşıldığından davacının fiili olarak davalı işverenin yanında çalışmasının bulunduğu anlaşılmakla,

01.09.1999-06.09.1999 tarihleri arasında 5 gün asgari ücretle çalıştığı" kanaatine varılarak açılan davanın kabulüne, davacının isteminin kabulü ile davacının davalı işyerinde 01.09.1999 tarihinden itibaren 5 gün asgari ücretle çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle, dosya kapsamı ve mevcut delil durumu bir arada değerlendirildiğinde davanın tümden reddine karar verilmesi gerekirken, kabulü yönünde karar verilmesinin kanuna aykırı olduğunu, gerekçeli kararda, davanın kabulüne dayanak yapılan hukuki deliller ve konuların yeterince açıklanmadığını, olay hakkında eksik inceleme yapıldığını, davanın mahiyeti gereği, müvekkili davalı sıfatını haiz gibi dava dosyasında iş ve işlemlerde bulunduğu için, müvekkili lehine AAÜT'ne göre vekalet ücretine hükmedilmesini talep ettiklerini belirterek kararın kaldırılmasını talep ettiklerini bildirmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bordro tanıkları, komşu işyeri tanığı olan tanıklar ve taraf tanıklarının beyanları, davalı tarafından verilen giriş bildirgesi, davacının sonraki tarihte de davalıya ait işyerinde çalışması,

inceleme aşamasında UYAP Sistemi'nden temin edilen tanıklar .... ve .....'in hizmet cetvelleri, tanıklar .... ve.....in vergi kaydı, internetten yapılan incelemeye göre 1999 yılında okulların açılış tarihinin dava konusu yapılan tarihlerden sonra olması gözönünde bulundurulduğunda davacının dava konusu yaptığı tarihte davalıya ait işyerinde hizmet akdine tabi çalıştığı ispatlandığından davanın kabulüne karar verilmesinin doğru fakat davacının çalıştığı tarihte 18 yaşını doldurmadığı gözetilmeden karar verildiği,

5510 sayılı Kanun'un Geçici 7 nci maddesi yollamasıyla uygulanan mülga 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesinde "Bu maddenin uygulanmasında, 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir.

Ancak bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir" hükmünün bulunduğu, maddedeki "malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanlar" sözcüklerinin, sigortalılar yararına bir yorumla, tabi olması gerekenleri de kapsadığının kabulü gerektiğinden hüküm verilirken bu husus dikkate alınarak karar verilmesi, ilgili yasa hükmü gereğince sigortalılık başlangıç tarihi olan 18 yaşını ikmal ettiği tarih sigorta başlangıcı olarak kabul edilmesi,

18 yaşını ikmal ettiği bu tarihten önceki malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin, prim ödeme gün sayısı hesabına eklenmesi yönünde hüküm tesis edilmesi gerekirken bu hususta karar verilmemesinin hatalı olduğu, kararın bu açıdan düzeltilmesi gerektiği anlaşıldığından fer'i müdahil Kurum vekilinin başvurusunun duruşma açılmadan belirtilen sebep açısından HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kabulüne kararının kaldırılmasına, davanın kabulü ile,

davacının davalı işyerinde 01.09.1999 tarihinden itibaren 5 gün asgari ücretle hizmet akdine tabi çalıştığının, sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği tarih olan 06.10.1999 tarihi olduğunun tespitine, davacının 18 yaşını ikmal ettiği tarihten önceki çalışma süresinin mülga 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesi hükmü gereğince prim ödeme gün sayısına dahil edilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesi ile aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun 79 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup feri müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve özellikle, dosyada bulunan işe giriş bildirgesi, tanıkların beyanları ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,