Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/3022 K.2025/106

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı ve davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararınının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz, davacı tarafından katılma yolu ile temyiz temyiz edildiği; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava ve birleşen dava dilekçesinde özetle; davacı sigortalının 28.09.2014 tarihinde meydana gelen iş kazasında sürekli iş göremezliğe uğradığını iddia ederek sigortalı için maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... Projesi inşaatında, diğer davalı ... İnşaat işçisi olarak çalıştığı sırada, sigortalısı olduğu diğer davalının yönetimi ve gözetimindeki şantiye alanında, yerde bulunan bir malzemeye takılması sonucu düşerek iş kazasına uğradığı iddiasıyla şimdilik 5.000 TL maddi tazminatın ve birleşen dava kapsamında 150.000 TL manevi tazminatın tahsilini talep ettiğini, diğer davalı ...

İnşaat arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunmadığını, diğer davalı ile müvekkil şirket arasında ... Horizon Projesindeki temel ve betonarme işlerinin yapılması hususunda Taşeron Sözleşmesi imzalandığını, ... İnsaat Şirketinin ...'nın taşeronu olduğunu, bu itibarla davalılar arşındaki hukuki ilişkinin niteliğinin, asıl işveren- alt işveren ilişkisi olmadığı, eser sözleşmesinin tarafları olduğunu beyanla şirketleri bakımından davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı ... ...’un 28.09.2014 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası sebebiyle sorumlu olduğu gerekçesiyle yetkili olduğu şirket adına haksız ve hukuka aykırı olarak dava açıldığını, söz konusu iş kazasının meydana geldiği Kartal ilçesi Kordonboyu Mahallesi Turgut Özal Bulvarı ... Sokakta bulunan ... Horizon Projesi şantiyesi asıl iş sahibinin ...

İnşaat Sanayi Ticaret Anonim Şirketi olduğunu, şirket adına imzalamış olan 20130000819 numaralı Taşeron Sözleşmesi uyarınca ... Horizon Projesi’nde taşeron şirket olarak sadece beton, demir ve kalıp işçiliği işlerinden sorumlu olduğunu, diğer davalı asıl işveren ... İnşaat AŞ ‘nin iddia ettiği gibi aralarında herhangi bir eser sözleşmesi mevcut bulunmadığını ve bu nedenle şirketleri bakımından davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile maddi tazminat talepli asıl davanın kabulüne; 411.099,55 TL maddi tazminatın, kaza tarihi olan 28.09.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, manevi tazminat talepli birleşen davanın (İstanbul Anadolu 11. İş Mahkemesinin 2019/6 E. sayılı dosyası) kısmen kabulüne, kısmen reddine; 42.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 28.09.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu iş kazasının gerçekleştiği tarihte 18 yaşında olan ve olayda en fazla 1/5 oranında kusuru bulunan ve çalışma gücünün nerdeyse 1/3’ nü kaybeden davacı müvekkilde yaşanan acı ve elemin yoğunluğu dikkate alındığında, İlk Derece Mahkemesince hükmedilen manevi tazminat miktarının gerçek zararı karşılamaktan uzak olduğu için tatmin duygusu yaratmadığı açık olduğu gibi hükmedilen miktarın davalılarda caydırıcılık yaratacak miktarda olmadığını belirterek kararın manevi tazminat miktarı bakımından kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı ... ...Şirketi vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı şirketler arasında asıl - alt işveren ilişkisi bulunmadığı, firmalar arasında taşeronluk sözleşmesi imzalandığı, hukuki ilişkinin eser sözleşmesi niteliğinde olduğu, davaya konu kazanın, davacının dikkatsizliği sonucu düşerek meydana geldiği, baret takmanın zorunlu olduğu halde davacı tarafından takılmadığı, bu nedenle davacının kazada kusurlu olduğu, taşeron sözleşmesi gereğince , iş güvenliğinden doğacak her türlü hukuki, mali ve cezai sorumluluklardan diğer davalının sorumlu olduğu,

davalı şirketin çalışma sahasında İş Sağlığı ve Güvenliğinin sağlanması ve korunması için her türlü tedbiri aldığı, davacının, davalı işveren çalışanı olmadığı, diğer davalının sigortalısı olarak çalışmakta iken davaya konu kazanın meydana geldiği, davacının SGK kayıtlarına göre yasal ücret karşılığı çalıştığı tespit edilmiş olmasına karşısında emsal ücret üzerinden yapılmış olan hesaplamanın hükme esas alınmasının hatalı olduğu, emsal ücret üzerinden yapılan hesaplamanında yanlış yapıldığı, aylık net ücretinin 1.218,42 TL olduğu, hüküm altına alınan manevi tazminat miktarının fahiş olduğu,

olay tarihinde paranın alım gücüne uygun düşen miktarda, sebepsiz zenginleşme sonucu doğurmayacak şekilde belirlenmesi gerektiği belirtilerek. Mahkeme kararının kaldırılarak davacının tüm taleplerinin reddine karar verilmesini talep ettiklerini bildirmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamından, davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ile davalı ... Restorasyon Roleve İnş. Ltd. Şti. arasında davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş.'nin sahibi olduğu Horizon İnşaat Projesinin beton, demir ve kalıp işlerinin yapılması konusunda inşaat yapım sözleşmesinin tanzim edildiği, kazalı davacının ... Restorasyon Roleve İnş. Ltd.

Şti. inşaat işyerinde beton kalıp işçisi olarak çalıştığı, inşaatın 4. katında çalıştığı sırada galeri boşluğuna düşerek yaralandığı ve bu kaza nelicesinde iş göremezlik oranının % 30,2 olduğu, somut olayda, davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. tarafından yaptırılan inşaat işinin parçalara bölündüğünün, işi bütünüyle devretmediğinin anlaşıldığı, ayrıca davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş.'nin faaliyet alanının da inşaat işi olduğu, o halde davalı ... İnşaat San. ve Tic.

A.Ş. nin asıl işveren olarak hükmedilen tazminatlardan sorumluluğuna karar verilmesinin yerinde olduğu, yargılama aşamasında aldırılan ve Mahkemece itibar olunan 26.08.2016 tarihli kusur raporunun aralarında iş güvenliği uzmanı da olan bilirkişi heyetince düzenlendiği, davacının yaralanması olayına dair maddi ve hukuki olgular denetime elverir biçimde irdelenip kusur aidiyet ve oranlarının iş güvenliği mevzuatı uyarınca tespit edildiği ve bu tespitlerin dosya kapsamı ile hakkaniyet ve ilmi verilere uygun düştüğü anlaşıldığından davalı ...

İnşaat vekilinin kusur raporuna ilişkin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı, ayrıca bu tespitin dosyada mevcut İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ve İstanbul Anadolu 23. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından aldırılan bilirkişi raporları ile de örtüştüğü, davacının aylık ücretinin 2.250,00 TL (günlük 75,00 TL) olduğunu ileri sürdüğü, bu iddiasını tanık beyanları ve emsal ücret cevabi ile ispatladığı, ayrıca davalı ... Restorasyon Roleve İnş. Ltd.

Şti. tanığının dahi davacının ücretinin günlük 70,00 TL -75,00 TL arası olduğunu beyan ettiği, hesap bilirkişisinin, kaza tarihindeki ücretin net 75,00 TL yevmiye (2,250,00 TL aylık) ücret olduğunu kabul edip hesaplama yapması gerekirken brüt 2.250,00 TL ücret üzerinden hesaplama yaptığı ancak davacı tarafın bu tespite ilişkin bir istinafı olmadığı, yine bilirkişi raporunda hesaplamada yılık brüt gelir olarak kabul edilen 27.000,00 TL’den kademeli gelir vergisi ile SGK kesintileri ile damga vergisi düşüldükten sonra net ücretin 1.558,75 TL bulunması gerekirken raporda sehven 1.138,09 TL yazıldığı,

bu ücrete dönem AGİ alacağı olan 80,33 TL eklendiğinde AGİ dahil kaza tarihindeki net ücretin 1.639,10 TL olduğu, bilirkişinin belirlediği sonuç ücretin de 1.639,10 TL olduğundan burada sonuca etkili bir hata olmadığı, bu nedenle davalı vekilinin istinaf itirazının yerinde görülmediği, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre, davacı sigortalının davalı şirketlere ait inşaat işyerinde 28.09.2014 tarihinde 4. kattan galeri boşluğuna düşmesi sonucunda yararlandığı, iş kazasının gerçekleştiği ve % 30,2 oranında malul kaldığı,

iş kazasının gerçekleşmesinde işveren şirketlerin toplam %80, davacı işçinin ise %20 oranında müterafik kusurunun bulunduğunun tespit edildiği, davacı için hükmedilen manevi tazminat miktarlarının düşük belirlendiği sonuç ve kanaatine varılarak davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile manevi tazminat miktarının 65.000,00 TL olarak takdiri yönünde karar vermek gerektiği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine,

davacı vekilinin istinaf itirazlarının kısmen yerinde olduğu buna göre İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kısmen usul ve yasaya aykırı olduğu, lakin dosyada delillerin toplanmış olmasına göre karardaki hata ve eksikliklerin Mahkemesine gönderilmeksizin dosya üzerinden Dairemizce değerlendirilip yeniden hüküm kurulabileceği anlaşıldığından, HMK 'nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılmasına,

- Maddi Tazminat Talepli Asıl Davanın Kabulüne; 411.099,55 TL maddi tazminatın, kaza tarihi olan 28.09.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, - Manevi Tazminat Talepli Birleşen Davanın (İstanbul Anadolu 11. İş Mahkemesinin 2019/6 E. Sayılı Dosyası) kısmen kabulüne, kısmen reddine; 65.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 28.09.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz, davacı tarafından katılma yolu ile temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili katılma yolu ile temyiz dilekçesinde özetle; hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğunu belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir. 2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 nci maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesi ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2 nci ve 77 nci maddeleri ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 4 üncü maddeleridir.

3. Değerlendirme

1. Davacı vekilinin reddedilen, davalı ... vekilinin hükmedilen manevi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1.Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanunun 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

2.6100 sayılı HMK'nın 110 uncu maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı dikkate alınmalıdır.

3.Dosya içeriğine göre, temyize konu edilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.094,00 TL’nin altında bulunduğu anlaşılmakla bu kısma yönelik temyiz itirazlarının aşağıdaki şekilde reddine karar verilmiştir.

2. Davalı ... vekilinin hükmedilen maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2..Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup Bölge Adliye Mahkemesince oluşturulan gerekçenin yerinde olduğu dikkate alındığında, temyiz edenin sıfatına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR