Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/3949 K.2024/5800

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davalı iş verene ait iş yerinde 01.05.2008-10.10.2009 tarihine kadar kesintisiz çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1. Davalı vekili davacıların murisinin davalı şirkete ilk işe giriş tarihin 01.05.2008 tarihi olduğunu, davalı şirketin davacılar murisinin çalıştığı süreleri tam ve eksiksiz olarak SGK'ya bildirdiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili, davacının davalı işverene ait işyerinde Kuruma bildirilen günler dışında çalıştığını gösterir bir tespit ve belge bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince,"davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davacılar murisi ... Telefoncu'nun davalı şirkete ait 1047873 sicil sayılı iş yerinde Kuruma bildirilen günler haricinde, 2008 yılı Kasım ayında 20 gün, 2008 yılı Aralık ayında 15 gün, 2009 yılı Ocak ayında 20 gün, 2009 yılı Şubat ayında 20 gün, 2009 yılı Nisan ayında 20 gün, 2009 yılı Haziran ayında 20 gün olmak üzere toplam 115 gün daha hizmet akdine dayalı olarak sigorta primine esas kazancın alt sınırından çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine," karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili, 01.05.2018-10.10.2009 tarihleri arasında davalıya ait iş yerinde kesintisiz olarak çalıştığına karar verilmesi gerektiğini istinaf dilekçesinde belirtmiştir.

2.Davalı vekili, Mahkeme kararının hak düşürücü süre dışında kaldığından davanın usül yönünden reddi verilmesi gerektiğini belirterek davanın esastan reddine karar verilmesini istinaf başvuru sebepleri olarak belirtmiştir.

3.Fer'i müdahil Kurum vekili, Mahkeme kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılarak davanın reddine karar verilmesine istinaf dilekçesinde belirtmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/8 inci maddesidir.

3. Değerlendirme

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddesi olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır.

Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, ... insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İnceleme konusu davada; davacılar, murislerinin davalı işveren nezdinde 01.05.2008-10.10.2009 tarihine kadar kesintisiz çalıştığının tespitini talep etmiş olup, Mahkemece yazılı gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görülmemektedir.

Bu bakımdan; davalı şirketin 1047873 sicil numaralı işyerine ait talep konusu döneme ilişkin bordrolarında eksik gün bildirim sebebi olarak belirttiği puantaj kayıtları ve konuya ilişkin tüm belgeler eksiksiz olarak davalı kurumdan getirtilerek, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu karar verilmesi yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,