Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/6554 K.2024/8511

Taraflar arasında rücuan tazminat davasında davanın kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı Kurum vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili kurum sigortalılarından ... sigorta sicil numaralı ...'ın 08.02.2008 tarihinde iş kazası geçirerek malul kaldığını, bu sebeple Kurumun sigortalıya 88.103,4145 TL peşin sermaye değerli gelir bağlandığını, 594,88 TL geçici iş göremezlik ödeneği ödendiğini, davalıların kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunun soruşturma raporuyla da tespit edildiğini, davalılar işverenlerin bu sebeple de 506 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesi gereğince sigortalıya yapılan ödemelerden sorumlu olduğunu beyanla, Kurum zararının tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; sigortalının boya yaptığı yerdeki işini bitirdikten sonra merdivenleri kullanmak yerine iskeleden atladığı için kazanın meydana geldiğini, kazalının hastane masraflarının müvekkili firma tarafından karşılandığını, kaza neticesinde sigortalıya 6 hafta rapor verildiğini, maluliyet oranının kabul edilmesinin mümkün olmadığını, sigortalının kendisinin kazaya sebebiyet verdiğini, kazada kusurlu olanın sigortalının kendisi olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03/04/2014 tarih, E.2013/222, K.2014/146 sayılı kararıyla; "...taraf beyanları, Kurum kayıtları, kazalının sigorta hizmet cetveli, SGK tahkikat raporu, Adli Tıp Kurumu raporu, tanık antalımları, kusur ve hesap bilirkişisi raporları , dosyaya ibraz edilen belge ve bilgiler yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamından;

davacı kurumun sigortalısı dava dışı ...'ın 08.02.2008 tarihinde davalı şirketin yükleniciliğini yaptığı Sabancı Üniversitesi kantin binasının boyanması işinde çalıştığı sırada 08.02.2008 tarihinde saat 17:20 sıralarında üzerinde bulunduğu kalasın bir ucunun bulunduğu yerden kurtulması sebebiyle dengesini kaybederek zemine düştüğü ve belinden yaralandığı ve bu şekilde iş kazası meydana geldiği, Mahkememizce aldırılan kusur bilirkişi heyeti raporundan kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin %80, kazalının ise %20 oranında kusurlu oldukları anlaşılmıştır.

SGK Yüksek Sağlık Kurulunun 19.01.2011 tarihli kararı ile sigortalının maluliyet oranının %32 olduğu tespit edilmiş maluliyet oranına davalı tarafın itirazı üzerine Adli Tıp Kurumu'ndan rapor aldırılmış, Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp İhtisas Kurulunun 15.06.2012 tarihli raporunda kazalının meslekte kazanma gücünü %32 oranında kaybettiği ve maluliyetinin sürekli olduğu belirtilmiştir.

Toplanan deliller ışığında dava dışı davacı Kurum sigortalısı ...'ın davalı şirkette çalışmaktayken 08.02.2008 tarihinde iş kazası geçirdiği, kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin %80, kazalının ise %20 oranında kusurlu oldukları kabul edilmiş, Kurum tarafından davacıya toplam 88.103,41 TL ilk peşin değerli gelir bağlanarak, 594,88 TL geçici iş göremezlik ödeneği ödendiği kabul edilmiş, kazalının kusuruna tekabül eden miktarın tenzili ile davacı Kurumun rücu edebileceği ilk peşin sermaye değerli gelirinin 70.482,72 TL ve geçici iş göremezlik ödeneği olarak 475,90 TL olduğu kabul edilerek davanın davalı şirket yönünden kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Mahkememizce aldırılan ve usul ve yasaya uygun bulunan kusur bilirkişi raporundan davalı ...'ın kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı anlaşılmakla bu davalı yönünden açılan davanın ise reddine karar vermek gerektiği" gerekçesiyle;

"1- Davanın kısmen kabul kısmen reddine,

2- Davalılardan ... hakkında açılan davanın reddine,

3- Davalı ... İnş. Gıda Ltd. Şti. hakkında açılan davanın kabulüne,

70.958,62 TL Kurum alacağının 70.482,72 TL ilk peşin sermaye değerli gelirin onay tarihi olan 18.10.2010 tarihinden, 475,90 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin ise ödeme tarihi olan 22.06.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak davacı Kuruma verilmesine" karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 21.09.2016 tarih ve E.2016/6857, K.2016/11447 sayılı kararında; "Şu halde yapılması gereken iş; anılan HGK kararı çerçevesinde, geri çevirme kararımızdan sonra davalılardan ... İnşat Gıda Turizm Mob. Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.’nin 14.03.2012 tarihinde yargılama esnasında ticaret sicilinden terkin olduğu belirlendiğinden, bu davalının ihyası için tasfiye memurluğu ile Ticaret Siciline husumet yöneltilerek ayrı bir dava açılması için davacı tarafa uygun bir süre verilmeli, dava açıldığı takdirde bu davanın sonucu beklenmeli, tüzel kişiliğin yeniden ihyası halinde, taraf teşkili sağlanarak, sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece davalı şirket hakkında ihya yapılması için yasal prosedür işletilmek suretiyle ihyasına dair karar alındıktan sonra, usulüne uygun şekilde taraf teşkilinin sağlanması ve sonrasında karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve infazı mümkün olmayacak şekilde, karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. " gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 26.07.2022 tarih ve E.2016/750, K.2022/546 sayılı kararı ile "... Mahkememizce bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, bozma ilamı dışında kalan hususlar kesinleştiğinden bu hususlarda herhangi bir inceleme yapılmamış, bozman ilamı doğrultusunda davalılardan ... İnşat Gıda Turizm Mob. Otomotiv San. Tic. Ltd.

Şti.’nin ihyası için tasfiye memurluğu ile Ticaret Siciline husumet yöneltilerek ayrı bir dava açılması için davacı tarafa uygun bir süre verilmiş, ... İnşat Gıda Turizm Mob. Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.’nin ihyasına yönelik İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/902 Esas 2018/494 Karar sayılı ilamı bekletici mesele yapılmış, ihya kararı üzerine ilgili kararın ticaret sicile tescili kararı beklenmiş ve taraf teşkili sağlanarak yargılamaya devam olunmuştur.

Taraf beyanları, Kurum kayıtları, kazalının sigorta hizmet cetveli, SGK tahkikat raporu, Adli Tıp Kurumu raporu, tanık antalımları, kusur ve hesap bilirkişisi raporları, dosyaya ibraz edilen belge ve bilgiler yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamından;

davacı kurumun sigortalısı dava dışı ...'ın 08.02.2008 tarihinde davalı şirketin yükleniciliğini yaptığı Sabancı Üniversitesi kantin binasının boyanması işinde çalıştığı sırada 08.02.2008 tarihinde saat 17:20 sıralarında üzerinde bulunduğu kalasın bir ucunun bulunduğu yerden kurtulması sebebiyle dengesini kaybederek zemine düştüğü ve belinden yaralandığı ve bu şekilde iş kazası meydana geldiği, Mahkememizce aldırılan kusur bilirkişi heyeti raporundan kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin %80, kazalının ise %20 oranında kusurlu oldukları anlaşılmıştır.

SGK Yüksek Sağlık Kurulunun 19.01.2011 tarihli kararı ile sigortalının maluliyet oranının %32 olduğu tespit edilmiş maluliyet oranına davalı tarafın itirazı üzerine Adli Tıp Kurumu'ndan rapor aldırılmış, Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp İhtisas Kurulunun 15.06.2012 tarihli raporunda kazalının meslekte kazanma gücünü %32 oranında kaybettiği ve maluliyetinin sürekli olduğu belirtilmiştir.

Toplanan deliller ışığında dava dışı davacı Kurum sigortalısı ...'ın davalı şirkette çalışmaktayken 08.02.2008 tarihinde iş kazası geçirdiği, kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin %80, kazalının ise %20 oranında kusurlu oldukları kabul edilmiş, Kurum tarafından davacıya toplam 88.103,41 TL ilk peşin değerli gelir bağlanarak, 594,88 TL Geçici iş göremezlik ödeneği ödendiği kabul edilmiş, kazalının kusuruna tekabül eden miktarın tenzili ile davacı Kurumun rücu edebileceği ilk peşin sermaye değerli gelirinin 70.482,72 TL ve geçici iş göremezlik ödeneği olarak 475,90 TL olduğu kabul edilerek davanın davalı şirket yönünden kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Mahkememizce aldırılan ve usul ve yasaya uygun bulunan kusur bilirkişi raporundan davalı ...'ın kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı anlaşılmakla bu davalı yönünden açılan davanın ise reddine karar vermek gerekmiş ve bozma ilamı içeriği de dikkate alınıp eksiklikler giderildiği" gerekçesiyle;

"Davanın kısmen kabul kısmen reddine,

1- Davalılardan ... hakkında açılan davanın reddine,

2- Davalı ... İnş. Gıda Ltd. Şti. hakkında açılan davanın kabulüne,

70.958,62 TL Kurum alacağının 70.482,72 TL ilk peşin sermaye değerli gelirin onay tarihi olan 18.10.2010 tarihinden, 475,90 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin ise ödeme tarihi olan 22.06.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak davacı Kuruma verilmesine" karar verilmiştir.

C. 2'nci Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalı şirket vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 13.04.2023 tarih, E.2023/3909, K.2023/4242 sayılı kararında; "...eldeki davada, kazalının Sabancı Üniversitesi Yurtlar Bölgesi kantin inşaatında çalışırken kalasın üzerine çıkarak boya yaptıktan sonra aşağı inmek isterken kalasın ucunun tutturulduğu çıkıntıdan kurtulması ile birlikte dengesini kaybederek yaklaşık 3.5 metre yükseklikten zemine düştüğünü beyan ettiği, müfettiş raporunda boyama işinin iskele kurulmadan seyyar merdivene çıkılarak yapıldığı ancak bu bölümü yerden 3.5 metre yüksekte bulunan üst kısmının boyanmasına sıra geldiğinde merdivenin bu iş için kısa kalması üzerine kazalının,

işveren şirket sahibine iskele kurulması talebini ilettiği ancak işverenin işin acele bitirilmesi gerektiğini beyanla iskele kurmaya gerek olmadığını beyan edip bu bağımsız bölümün üst kısmına kalas koyarak boya yapılmasının talimatlandırılması üzerine birlikte çalıştığı dava dışı ... ile birlikte kalas koyup çalıştıkları, iskele kurulmadığı tespitlerinin yapıldığı,

Mahkemece 08.02.2008 tarihli kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin %80, kazalının ise %20 oranında kusurlu oldukları, davalı ...'ın ise kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı tespitiyle davalı ... hakkında açılan davanın reddine karar verilmiş ise de davalı ...'in işveren vekili olup olmadığının araştırılmadığı anlaşılmakla; bu yönde araştırma yapılarak adı geçen davalı işveren vekili ise şirketle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu gözetilerek karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

" gerekçesiyle verilen karar bozulmuştur.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...somut olayda; İstanbul Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün 28.12.2023 tarihli yazısında; " ... Kurumumuz ve davalı ... arasında devam eden alacak davasına ilişkin davalı tarafından 18/05/2023 tarihinde

7440 sayılı kanuna göre yapılandırma başvurusunda bulunulduğu, borcun 48 taksit olarak yapılandırıldığı

ve şu ana kadar 6 taksitin süresinde ödenmiş olup kalan 42 taksit bulunduğu tespit edilmiş olup

yapılandırma ödeme belgesi yazımız ekinde gönderilmektedir.

...'' cevabi yazısından dava konusu edilen Kurum alacaklarının, dava tarihinden sonra yürürlüğe giren 7440 sayılı Kanun kapsamında yapılandırıldığı ve ödendiği anlaşılmıştır. Bu durumda yukarıda yapılan açıklamalara uygun olarak ve taraf vekillerinin talepleri doğrultusunda konusuz kaldığı gerekçesiyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, tarafların yaptıkları yargılama masraflarının kendi üstlerinde bırakılmasına ve taraflar lehine vekalet ücretine (Yargıtay 10. HD 21/12/2022 tarih, 2022/13867 Esas ve 2022/16442 Karar) hükmedilmemesine" karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Kurum vekili, borcun tamamının ödenmediğini beyanla Mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası ile 506 sayılı Kanun'un 26 ncı ve 7326 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinde hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla; davacı Kurum vekilinin temyiz dilekçesi kararın bozmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,