Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/6726 K.2024/7856

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali, birikmiş aylıkların faizi ile ödenmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı asıl dava dilekçesinde; Kurumun 27.02.2022 tarih ve 40934911 sayılı işleminin iptalini, ödenmeyen emekli aylıklarının, her birine ayrı ayrı ödenmesi gereken tarihlerden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte şimdilik 10,00 TL'sinin ödenmesini talep etmiş, 06.10.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile Kurum tarafından ödenmeyen 2021 yılı Eylül, Ekim, Kasım, Aralık ayları yaşlılık aylıkları toplamı 9.879.08 TL'nin her bir aylığın ödenmesi gereken tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, davacıya 01.05.2015 tarihinden itibaren 506 sayılı Kanun'un Geçici 81/B-G maddesine göre yaşlılık aylığı bağlandığı, 26.08.2021 tarihli işe giriş bildirgesi "Tüm Sigorta Kollarına" tabi olarak verildiği için yaşlılık aylığının sistem tarafından durdurulduğu, davacının 27.12.2021 tarihli dilekçesine istinaden başvuru tarihini takip eden 24.01.2022 ödeme döneminden itibaren aylığın açıldığı, 24.09.2021-23.01.2022 tarihleri arasındaki aylıkların 2018/38 sayılı Genelge gereği ödenmediğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Antalya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 18.04.2022 tarih ve 44049399 sayılı yazısı ekinde sunulan davacıya ilişkin 25.08.2021 tarihli "Sigortalı İşe Tekrar Giriş Bildirgesi" nde "Tüm sigorta kolları" türü seçili iken, Muratpaşa Sosyal Güvenlik Merkezinin ekinde sunulan davacıya ilişkin 25.08.2021 tarihli "Sigortalı İşe Tekrar Giriş Bildirgesi"nde ne "Tüm sigorta kolları" türünün ne de "Sosyal Güvenlik Destek Primi" türünün seçilmemiş olması, Muratpaşa Sosyal Güvenlik Merkezinin 26.01.2022 tarih ve 39154351 sayılı "Müdürlük Makamına" yönelik düzenlediği iç yazısında.

"2106383844 tahsis, [TCKN] T.C. kimlik numarası ile malullük aylığı almakta olan ...'ın...

26.08.2021-31.08.2021 tarihleri arasında 1425698.0701 numaralı işyerinde geçen çalışmasının ivedilikle tüm sigorta kollarına tabi olarak dönüştürülmesi..." diye belirtilmesinden, davacının prim türü seçimine ilişkin gerçek iradesi ne işveren ve ne de SGK tarafından tespit edilmediğinin anlaşılması, 26.08.2021-31.08.2021 tarihleri arası 4 gün hizmet süresi için işveren Salim Yalçınkaya'ya ait 2.8230.01.01.1425698.07.20-19 sicil sayılı işyerince "1 Nolu Belge: Hizmet Akdi İle Tüm Sigorta Kollarına Tabı Çalışanlar" için "Aylık Prim ve Hizmet Belgesi" ile hem asıl hem iptal hizmet bildirmi yapıldığı,

ilk bildirimin bege no:l türünden verilerek iptal bildirimi ile beraber verilen 4 günlük asıl belgenin (aylık prim ve hizmet belgesinin) türünün "2 Nolu Belge: Sosyal Güvenlik Destek Primine Tabi Çalışanlar " belge olmasının gerekmesi, yaşlılık aylığı alanların yeniden çalışmaya başlaması halinde nerdeyse tamamının sosyal güvenlik primi türünü seçtiğinin bilinen bir vakıa olması,

davacının brüt asgari ücret tutarı üzerinden kuruma bildirilen ve garson mesleği icra ettiği sadece 4 günlük (PÖGS:4 ve PEK: (4x119,25=) 477,00 TL) hizmet süresinin tüm sigorta kolları prim türün seçilmesinde, ne emekli aylığının yeniden hesaplamasında aylığın artması yönünde bir etkisinin söz konusu olmamaması, diğer bir anlatımla davacının 4 günlük hizmeti tüm sigorta kolları prim türü seçmesinde hiç bir menfaatinin bulunmaması aksine almakta olduğu yaşlılık aylığının kesilmesine sebep olarak menfaat kaybına uğraması,

4 günlük hizmetin tüm sigorta kolları prim türünü seçtiğine dair davcının imzasına havi bir belgenin bulunmaması birlikte düşünüldüğünde, davacının tüm sigorta kolları prim türünü seçme iradesinin ve Antalya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 18.04.2022 tarih ve 44049399 sayılı yazısı ekinde sunulan davacıya ilişkin 25.08.2021 tarihli "Sigortalı İşe Tekrar Giriş Bildirgesrnde "Tüm sigorta kolları" türü seçilmiş olmasında bir dahlinin bulunmadığı kanısına varılmış olup, bu kanıya istinaden;

davacının 4 günlük hizmeti sonrası yaşlılık aylıklarını kesilmesine yönelik işlemini hukuka uyarlı olmadığının, davacının kesilen yaşlılık aylıklarının iadesi talebinin reddildiği Muratpaşa Sosyal Güvenlik Merkezinin) 27.02.2022 tarih ve 40934911 sayılı işleminin iptali gerektiğinin, davacının kesilen yaşlılık aylıklarının ödenmesi gereken tarihlerinden itibaren yürütülecek yasal faiz ile birlikte iadesinin kabulü gerektiği, davacıya 2021 yılında en son 24.08.2021 tarihinde Eylül aylık dönemi yaşlılık aylığının ödendiği, 27.12.2021 tarihli talep dilekçesi sonrasında da 24.01.2022 tarihinde aylık ödemesinin tekrar başladığı,

davacıya ödenmesi gerekirken kesilen aylıların 24.09.2021, 24.10.2021, 24.11.2021 ve 24.12.2021 tarihinde ödenmesi gereken yaşlılık aylıkları olup toplam 4 aylık olduğu, kesilen aylıkların toplam tutarı 24.08.2021 tarihinde ek ödeme dahil ödenen 2021/ Eylül aylık dönemi aylığının 4 katı tutar olduğu, davalı Kurumdan 24.08.2021 tarihinde ödenen kesintisiz aylık (ek ödeme dahil) tutarı talep edilmiş olup, 17.10.2023 tarih ve 6238 sayılı cevabi yazı ve ekindeki belgeler gönderildiği belirtilerek,

davalı Kurumun 27.02.2022 tarih ve 40934911 sayılı işleminin iptaline, toplam 9.879,08 TL yaşlılık aylıklarının (2021 yılı Eylül, Ekim, Kasım, Aralık) ödenmesi gereken tarihlerden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Kurum vekili, Mahkemece eksik incelemeye dayalı bir karara varıldığını, İlk Derece Mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile aylık kesme işleminin 4 günlük sigortalı çalışmaya dayalı olduğunun anlaşıldığı, ilgili işverenlikçe bu 4 günle ilgili sosyal güvenlik destek primine tabi çalışma olarak bildirimde bulunulması gerekirken tüm sigorta kollarına tabi çalışmanın bildirildiği, davacının geçmişte de benzer çalışmalarının, sosyal güvenlik destek primine tabi olarak geçtiği, davacının tercih hakkının tüm sigorta kollarına tabi çalışma olarak kullanıldığının kanıtlanamadığı gerekçesiyle davalı Kurumun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, Kurum işlemlerinde hata bulunmadığını belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının yaşlılık aylığının tüm sigorta kollarına tabi olarak çalışmaya başladığı gerekçesiyle kesilmesine dair Kurum işleminin iptali, ödenmeyen aylıkların yasal faizi ile birlikte tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 63 üncü maddesidir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,