Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/8033 K.2024/10601

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekilinin 03.03.2017 havale tarihli dava dilekçesinde, müvekkilinin murisi olan eşi ...

01.01.1998 yılı 30.12.2001 yılları arasında kesintisiz olarak Malazgirt Belediyesinde temizlik işçisi olarak çalışmasına karşın sigorta girişi yapılmış olmasına karşın sigorta günleri eksik yatırıldığını, müvekkilinin 2012 yılında eşinin ölümü nedeniyle ölüm aylığı alabilmek için SGK'ya yapmış olduğu başvuruda sigorta toplamı kayıtlarda 911 gün gözükmesine karşın 880 gün olduğu bilgisi kendisine verildiğini, bu nedenle de sigorta günleri eksik olduğu için aylık bağlanamayacağı ifade edildiği,

SGK'nın cevabı üzerine müvekkilim yapmış olduğu araştırmada sigorta günlerinin Malazgirt Belediyesince eksik yatırıldığı bilgisine ulaştığı, müvekkilimin hak sahibi olarak ölüm aylığı alabilmesi için eşi ... 'in eksik yatırılan sigorta günlerinin tespitini talep etmek zorunda kaldığı, müvekkilinin eşinin işe giriş bildirgesi verilmesine karşın 01.01.1998 yılı 30.12.2001 yılları arası kesintisiz çalışması eksik gösterildiğinin tespitini mahkememizden talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı işveren vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili Kurumca yapılan inceleme sonucu davacı ...'e ait 15.01.2009 tarihli işe giriş bildirgesine rastlanmış olup bundan önceki dönemlerde herhangi bir çalışmasının bulunmadığını, davacının iddia ettiği gibi 01.01.1998 tarihli işe giriş beyanı gerçek dışı bir beyan olduğu davanın reddini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Sosyal Güvenlik Kurumu vekili cevap dilekçesinde özetle; hizmet tespiti davalarının kamu düzenine ilişkin olduğunu, çalışma olgusunun hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde ortaya konması gerektiğini, davanın hak düşürücü süre yönünden reddinin gerektiğini belirterek açıklanan nedenlerle davanın reddine, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "... inceleme konusu davayla ilgili olarak tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, ...'in davalı idare tarafından ilk işe giriş bildirgesi 15.08.1998 tarihinde düzenlendiği, sigortalının işe başlama tarihinin 15.08.1998 olduğu, bildirgede Belediye Başkanı Harbi ... ve ... 'in imzalarının bulunduğu, bu işe giriş bildirgesinin 01.09.1998 tarih ve 58158 kayıt sayısı ile SGK'ya verildiği, 14.12.1998 tarihi itibariyle işten çıkışının yapıldığı görülmüştür.

... 'in 15.08.1998 tarihinde iş başladığına dair işe giriş bildirgesinin düzenlenmesi, kendisi ve Belediye Başkanı Harbi ... tarafından imzalanmış olmasına rağmen 15.08.1998-14.09.1998 tarihleri arasındaki çalışmaları SGK'ya bildirilmemiştir. Davalı ... tarafından 15.09.1998 tarihinde düzenlenen işe giriş bildirim listesinde diğer işçilerle birlikte ... 'in ismi yer almaktadır. Bu listede ... 'in 15.08.1998 tarihinde işe başladığı belirtilmiştir.

Davalı ... tarafından düzenlenen işe giriş bildirim listesinde diğer işçilerle birlikte ... 'in 15.08.1998 tarihinde işe başladığının belirtilmiş olması, bildirim listesinin bir ay sonra 15.09.1998 tarihinde düzenlenmiş olması, dönemin belediye başkanı ile birlikte ... 'in imzasını taşıyan işe giriş bildirgesinde ... 'in 15.08.1998 tarihinde işe başladığının belirtilmiş olması ve işe giriş bildirgesinin 17 gün sonra SGK'ya verilmiş olması birlikte değerlendirildiğinde ... 'in 15.08.1998 tarihinde işe başladığı ve 15.08.1998 - 14.09.1998 tarihleri arasında 30 gün çalıştığında kuşku yoktur. Bu tarihler arasındaki 30 pirim gün sayısı SGK'ya bildirilmemiştir.

Dosyaya getirtilen encümen kararından ve işten çıkış bildirim listesinden ... 'in 31.07.2001 tarihinde işten çıkışının yapıldığı anlaşılmaktadır. ... 31.07.2001 tarihinde işten ayrılmasına rağmen o yılın temmuz ayına ait 17 gün sigorta bildirimi yapılması gerekirken SGK'ya 15 gün sigorta bildirimi yapılmıştır. Dolayısıyla 2 gün prim gün sayısı SGK'ya eksik bildirilmiştir.

Mahkememizce ... 'in SGK'ya eksik bildirildiği tespit edilen 15.08.1998-14.09.1998 dönemine ilişkin işe giriş bildirgesinin 15.08.1998 tarihinde düzenlenerek 01.09.1998 tarih 58158 kayıt numarası ile SGK'ya verildiği tespit edildiğinden ayrıca 2001/Temmuz dönemine ait eksik bildirilen 2 prim gününe ilişkin bu aya ati dört aylık sigorta primleri bordrosu SGK'ya verilmiş olduğundan hüküm altına alınan dönemlere ilişkin hak düşürücü süre dolmamıştır." gerekçesiyle;

"1-Davacıların davasının kısmen kabulü kısmen reddi ile a)Davacıların murisi ... 'in, davalı ... nezdinde; 15.08.1998-14.09.1998 tarihleri arasında 30 gün süre ile fer'i müdahil SGK Başkanlığına bildirilmeksizin çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, b)Davacıların murisi ... 'in, 2001 Temmuz dönemin ait 2 gün prim gün sayısının fer'i müdahil SGK Başkanlığına eksik bildirildiğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Fer'i müdahil Sosyal Güvenlik Kurumu vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece yetersiz delil ile karar verildiğini, iddiasını Kurum kayıtları ile eşdeğer delillerle ispat etmesi gerektiğini, hak düşürücü sürenin dolduğunu ve Kuruma başvuru şartının yerine getirilmediğini belirterek kabulün eksik incelemeye dayalı olarak verildiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil Kurumca yapılan inceleme sonucu davacı ...'e ait 15.01.2009 tarihli işe giriş bildirgesine rastlanmış olup bundan önceki dönemlerde herhangi bir çalışmasının bulunmadığını, 01.01.1998 tarihli işe giriş beyanı gerçek dışı bir beyan olduğunu, SGK Başkanlığına müracaat etmeden dava açılamayacağını ve hak düşürücü sürenin dolduğunu belirterek kabulün eksik incelemeye dayalı olarak verildiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında "...Somut olayda, murisin, davalı ... bünyesinde, 1998/3-2001/2 dönemleri arasında bildirimlerinin bulunduğu ayrıca, 15.08.1998 tarihli işe giriş bildirgesi bulunduğu ancak hizmetinin bu dönem yönünden bildirilmediği, tanık beyanlarına göre, murisin 1998-2001/2002 yıllarına kadar Valilikten alınan vize doğrultusunda geçici işçi olarak çalıştığının belirtildiği, tanıklar ... ve ...’ın beyanlarına göre, mevsimlik çalışan murisin diğer dönmelerde de gönüllü olarak çalışmasına devam ettiğinin belirtildiği yine ... ’nın beyanından da, davacının.

1998 yaz aylarında çalışmaya başladığının belirtilmesi ile 15.08.1998 tarihli, varide tarihi 01.09.1998 olan işe giriş bildirgesinin mevcudiyeti ile Kuruma 15.09.1998 tarihinde intikal eden yeni başlayan işçi bildirim listesinde, davacının, 15.08.1998 tarihinde başladığının bildirilmesi karşısında ve işyeri kayıtlarından anlaşıldığı üzere. 31.07.2001 tarihinde işten ayrılan muris yönünden, 2001 yılı 2. dönem bordrosunda.

15.05.2001-14.06.2001, 15.06.2001-14.07.2001, 15.07.2001-14.08.2001 tarihleri arası için sırasıyla 30-30-15 gün olmak üzere bildirim yapıldığı en son işten çıkışın 31.07.2001 olması gözetildiğinde 17 gün üzerinden bildirim bulunması gerekirken 15 gün bildirim olması tüm dosya kapsamı ile değerlendirildiğinde davanın kısmen kabulüne dair yerel mahkeme kararında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmış olup davalı ... ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili, istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili, istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci; 506 sayılı Kanunun 79/10 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,