Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/8260 K.2025/855

Taraflar arasındaki hizmet tespiti ve sigorta primine esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ve feri müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin aralarında organik bağ olan davalı firmalar bünyesinde 01.10.2014-30.06.2019 tarihleri arasında her yıl farklı pozisyonlarda olmak üzere sırasıyla muhasebe şefi, finansman yöneticisi, akaryakıt istasyon sorumlusu ve satış müdürü olarak en son 9.300,00 TL net ücretle çalıştığını, müvekkilinin işe girişi 01.10.2014 tarihi olmasına rağmen davalı şirket tarafından 15.12.2014 tarihinde ... Tur. Pet. Gıda İnş. İml. San ve Tic.

Ltd.

Şti.'de çalışmaya başlamış gibi bildirim yapıldığını, müvekkilinin çalıştığı dönemler arasında davalı şirketler arasında giriş çıkışlarının yapıldığını, müvekkilinin ücretlerinin bir dönem tamamının elden, daha sonra kısmi olarak bankadan kısmi olarak elden ödemeler yapıldığını, müvekkilinin 10.07.2017 tarihli sözleşme ile Ankara İncek Toplu Konut Uygulaması T2-5 Blok Bağımsız Bölüm 14 nolu daireyi satın aldığını, satın alma işlemi başında 220.000 TL peşinatın müvekkili tarafından ödendiğini,

geri kalan taksitlerin ise sözleşme tarihinden itibaren işveren tarafından müvekkilinin ücretinden kesinti yapılmak kaydı ile müvekkili adına TOKİ Kredi Hesabına her ay ödendiğini, müvekkilinin banka hesabına 4.000 TL, TOKİ Kredi Hesabına 4.550 TL ödeme ve her 6 ayda bir ise her ay bankaya yatan maaşına ek 750 TL olacak şekilde 6 aylık toplu ödemeler yapıldığını, müvekkilinin SGK bildirimlerinin eksik olarak gerçekleştirildiğini ileri sürerek 01.10.2014-30.06.2019 tarihleri arasında davacının aylık 8.565 TL net ücretle hizmet süresinin tespitine,

eksik yatan primlerin hesaplanarak davalı işverenlerce ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

Davalı işverenler vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ... Tur. Pet. Gıda İnş. İml. San ve Tic. Ltd. Şti.'de 15.12.2014 tarihinde çalışmaya başladığını, ... .. Şti.'de belirli tarihlerde giriş-çıkış yaparak 31.05.2016 tarihine kadar çalıştığını, 01.01.2016-31.05.2016 tarihleri arasında ... A.Ş.'de çalıştığını, 01.06.2016 tarihinden iş akdinin feshedildiği 30.06.2019 tarihine kadar ... ... Ltd.

Şti.'de çalıştığını, davacı iddialarının gerçek olmadığını, davacının en son maaşının net olarak 4.000 TL olduğunu, Ankara İncek Toplu Konut Uygulaması T2-5 Blok Bağımsız Bölüm 14 nolu dairenin davacı ile ... tarafından yarı yarıya ortak olarak satın alındığını, evin alındığı tarihte TOKİ tarafından devir yapılmaması nedeni ile taraflar arasında karşılıklı güven ilişkisi içinde yapılan sözlü akit ile evin satın alındığını ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından; davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile davalı şirketlerin ortaklarının sicil kayıtlarında aynı kişiler olduğu, tanık beyanlarının da bu hususu doğruladığı dikkate alındığında davalı şirketler arasında organik bağın bulunduğu, davacının iddia ettiği çalışmayı tanık beyanları ile ispat edemediği, bu nedenle davacının hizmet tespiti isteminin reddine karar verilmesi gerektiği, davacının sigorta primine esas kazanç tespiti talebi yönünden ise davacıya ait 2019 Haziran ayı dışındaki ücret bordrolarının imzalı olduğu,

Kuruma bildirilen kazançlar ile ücret bordrolarının uyumlu olduğu ancak davacının banka hesabına 2015 Temmuz ayında maaş olarak 2.750,00 TL yatırıldığı, 2.750,00 TL nin brütünün 3.657,57 TL olduğu, bu ay için Kuruma bildirilen kazanç mahsup edildiğinde Temmuz ayı için 1.048,86 TL eksik bildirim yapıldığının anlaşıldığı, diğer aylar yönünden Kuruma eksik kazanç bildirildiğinin yazılı delil ile ispat edilemediği,

davacının kendisine ait evin TOKİ taksitlerinin işveren tarafından ödendiği iddiasının, yapılan ödemelerin davacının hizmet akdi ile çalışması karşılığında kendisine ödenecek ücretten mahsup edildiğinin ispatlanamadığı kanısına varıldığı gerekçesiyle davacının hizmet tespiti isteminin reddine, sigorta primine esas kazanç tespiti isteminin kısmen kabulü ile davacı adına 2015/Temmuz ayında Kuruma davalı şirket tarafından 1.048,86 TL fark kazanç bildirilmesi gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve feri müdahil Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur. B.İstinaf Sebepleri: Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılarak, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalı şirketler adına tescilli 1172791 sicil numaralı iş yerinden 15.12.2014-02.03.2015 ve 03.03.2015-31.12.2015 tarihleri arasında, 1293381 sicil numaralı iş yerinden 01.01.2016-31.05.2016 ve 01.06.2018-30.06.2019 tarihleri arasında ve 1281548 sicil numaralı iş yerinden 01.06.2016-31.05.2018 tarihleri arasında hizmetinin bildirildiği,

davacı, davalı ve bordro tanıklarının beyanlarına başvurulduğu ancak 01.10.2014-15.12.2014 tarihleri arasındaki çalışma iddiasının ispatlanamadığı kanaatine varıldığından hizmet tespiti isteminin reddine ve 2015 yılı Temmuz ayına ilişkin olarak maaş açıklaması ile ödeme yapıldığına ilişkin ücretini gösteren banka kaydı, yazılı delil başlangıcı kabul edilerek prime esas kazanca dair istemin kısmen kabulüne karar verilmesinde Mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık olmadığı görülmekle,

davacı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle;

1. Müvekkilinin aralarında organik bağ olan davalı şirketlerde 01.10.2014-30.06.2019 tarihleri arasında çalıştığını, müvekkiline taahhüt edilen ücretin bir kısmının bankadan ödendiğini, bir kısmının da davalı şirketlerin hem sahibi hem de yetkilisi olan ...’ın kendi şahsi hesabından müvekkilin 10.07.2017 tarihli sözleşme ile Ankara İncek (2.Etap)Toplu Konut Uygulaması T2-5 Blok Bağımsız Bölüm 14 Nolu dairenin müvekkil adına devir alınması için ... vekili ...’in ... Bankası Toki Kredi hesabına ödeme şeklinde yapıldığını, dosyaya dekontları sunulan bu ödemelerin prime esas kazanca dahil edilmesi gerektiğini, bu durumun dosyaya alınan bilirkişi raporunda da tespit edilmiş olmasına rağmen Mahkemenin bu tespit aksine davanın kısmen kabulüne karar verdiğini,

2. TOKİ taksitlerinin ödenmesi dışında her 6 ayda bir maaşının yattığı hesaba yine davalı şirketler sahibi ve yetkilisi olan ... tarafından maaş farkı açıklaması ile her ay için 750 TL olmak üzere toplamda 4500 TL ödemeler yapıldığını, buna ilişkin dekontların ve maillerin dosyaya sunulduğunu, bu ücretin prime esas kazanca dahil edilmesi gerekirken bu durumun Mahkeme tarafından göz ardı edildiğini, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından da değerlendirilmediğini,

3. Müvekkilinin davalı şirketlerde çalışmaya başlamadan önce Erzurum’da ikamet ederken davalı şirketlerin yetkilisi ... tarafından yapılan Ankara’daki iş teklifini kabul etmesi halinde kiralarının ödeneceğinin beyan edildiğini, müvekkilinin 2014-2017 yılları arasında müvekkilin oturmuş olduğu evin kiralarını davalı şirketler yetkilisi tarafından kiraya verene yıllık peşin olarak ödendiğini, 10.07.2017 tarihli sözleşme ile satın alınan TOKİ evinin peşinatının müvekkilinin ödediğini, işveren tarafından ödenecek olan ücret farkları ile taksitlerin ödendiğini, sonra müvekkilinin bu evde oturduğunu, evin TOKİ taksitlerinin yine ... tarafından ödendiğini, yapılan kira ödemelerinin prime esas kazanca dahil edilmesi gerektiğini,

4. Dosya kapsamında dinlenen tanıkların, şirketin sadece resmi olarak gösterilen bordrolar ile sınırlı olarak ücret ödemesi yapmadığını, çalışanlara resmi bordrolar dışında ödemeler yaptığını da beyan ettiğini, davalı şirketler yetkilisi ve sahibi ...’ın müvekkiline sair dönemlerde yaptığı ödemelerin şirketler hesabından değil de şahıs hesabından yapılmış olması prime esas kazanca dahil edilecek olan alacakların muvazaalı olarak saklanmaya çalışıldığını gösterdiğini belirterek temyiz isteminde bulunmuştur.

Fer'i müdahil vekili temyiz dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre içinde açılmayan davanın reddi gerektiğini, davacının eylemli ve gerçek bir çalışma yapmadığını, dosya kapsamında çalışma iddiasının ispatına dair yeterli delil ve tanık beyanı bulunmadığını, davacının eksik bildirildiğini iddia ettiği prime esas kazancının yazılı delil ile ispatlanması gerektiğini, yazılı delille ispat sınırının altında kalan miktar için tanık dinlenebileceğini, Kuruma bildirilen prime esas kazançları ile uyumlu olarak düzenlenmiş ve davacı tarafından imzalanmış ücret bordroları bulunduğunu,

davacı tarafından bu belgelerin aksini kanıtlayan eşdeğer yazılı bir belge de sunulmadığını, TOKİ taksitlerinin davacının gerçek ücretinin tespiti bakımından yazılı belge niteliğinde olmadığını, Kurum dava açılmasına da sebebiyet vermediğinden Kurum aleyhine yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının davalı işverene ait işyerinde 01.10.2014-30.06.2019 tarihleri arasında en son 8.565 TL sigorta primine esas kazanç ücretle çalıştığının tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 86 ncı maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR