Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/8501 K.2024/9618

Taraflar arasında görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine dair karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, 01.10.1992 ile 26.04.2001 tarihleri arasında 678 gün sigortalı olarak çalıştığının tespitine, diğer hizmetleriyle birleştirilmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile davacının davasının maddi gerçeklerden ve iyi niyetten uzak oduğunu, çünkü davacının belirtilen tarihler arasında kesintisiz çalışmasının hiçbir zaman olmadığını, çünkü davalının inşaat işiyle uğraştığı için çeşitli kamu kuruluşlarında iş aldığını, davacının da işin devamı süresince çalışıp iş bittiğinde davacının çalışmasının da sona erdiğini, belirtmiştir.

2.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, ... sicil sayılı iş yerinden verilmiş işe giriş bildirgesi tarihinin 01.10.1992 tarihi olup bu iş yerinden toplam 3223 gün sigortalı hizmetinin bildirildiğini, her ne kadar davacı tarafından çalışmanın kesintisiz olduğu iddia edilmiş ise de; işe giriş bildirgeleri çalışmanın kesintili olduğuna karine teşkil ettiğini belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etti.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 28.01.2022 tarihli ve 2014/456 E. 2022/98 K. sayılı kararıyla; sübut olmayan davanın reddine dair karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizce ; ".... Mahkemece yapılacak iş, öncelikle davacıya eksik bildirilen günler açıklattrılmak suretiyle, hangi tarihte, işverenin hangi sicilli, hangi konumdaki inşaatında çalıştığının belirlenmesi gerekmekle; bu kapsamda dönemler itibariyle belirlenen o işyerlerine ait sicilden bildirimi yapılan bordro tanıkları celp edilerek, dinlenilerek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir...." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dinlenen tanıkların ve davacının beyanlarında; davacının sadece ... sicil sayılı davalı ... A.Ş. iş yerinde bulunan şantiye de çalıştığı, şantiye de çalıştığı dönemde araçların işleyişini organize ettiği anlaşılmış, davacının beyanlarında başka iş yerlerinde çalışmadığını beyan etmesi davacının 01.10.1992 ile 26.04.2001 tarihleri arasındaki kesintisiz çalışmış olduğunu gerek dinlenen kamu tanıkları gerekse davacının beyanları nazara alındığında ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine, dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı, eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm verildiğini belirterek, kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesidir.

3. Değerlendirme 1.Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

2. Eldeki davada, Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de, bozma ilamının gereklilikleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozma kararından sonra, davacı davasını açıklamış ve 01.10.1992 ile 18.07.2001 tarihleri arasındaki tüm çalışmalarının ... Şirketinin 17908 sicilli iş yerinde çalıştığını belirtmiştir.

Mahkemece, davacıdan alınan bu beyana yanlış anlam verilmek suretiyle, davacının bu iş yerindeki çalışmalarının bildirildiği gerekçesi ile red kararı verilmiş ise de verilen bu karar hatalıdır.

Davacının bu iş yerinde talep döneminin tamamı süresince çalıştığı iddiası karşısında, belirtilen sicilli iş yerinin kapsama alınma tarihi sorularak, iş yeri inşaat işi olduğundan ruhsatları, vergi kayıtları getirtilerek; hangi dönemlerde faal olduğu tam olarak belirlenmeli; talep dönemi ile uyuşup uyuşmadığı saptanarak;

bu iş yerinden talep dönemi ile uyuşan bordro tanıkları kendi çalışma dönemleri de gösterilmek suretiyle, dinlenilmeli, dinlenilen bordro tanıklarının beyanları yeterli gelmediği taktirde, komşu iş yeri tanıkları aynı şekilde endi çalışma dönemleri de gösterilmek suretiyle davacının çalışmasına ilişkin beyanlarına başvurularak, davacının çalışması konusunda tereddütsüz kanıya varılarak, hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve Kanun'a aykırı olup bozma nedenidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve Kanun'a aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

İlk Derece Mahkemesi kararının, BOZULMASINA, Temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,